Чароўная крыніца, ці як навучыць дракона чысціць зубы
Серж Мінскевіч
Выдавец: Мастацкая літаратура
Памер: 63с.
Мінск 2011
ЦІ ЯК НАВУЧЫЦЬ ДРАКОНА ЧЫСЦІЦЬ ЗУБЫ
ЦІ ЯК НАВУЧЫЦЬ ДРАКОНА ЧЫСЦІЦЬ ЗУБЫ
К A 3 К A
Мінск «Мастацкая літаратура» 2012
УДК 821.161.3-93
ББК 84(4 Бен)-44
М62
Ілюстрацыі Яны Войцік
Для дашкольнага і малодшага школьнага ўзросту
Выпуск выдання ажыццёўлены па заказу Міністэрства інфармацыі Рэспублікі Беларусь
ISBN 978-985-02-1261-0
© Мінскевіч С. Л., 2011
© Афармленне. УП «Мастацкая
літаратура», 2011
Jjj/весну прырода квітнела. На зямлі вырастала маладая трава, на дрэвах з пупышак распускалася лісце, птушкі вярталіся з поўдня ў свае гнёзды і спявалі.
Усё радавалася цеплыні і сонцу.
Толькі ў горадзе Акумен-ску была жалоба. Чор-ныя сцягі віселі на вежах каралеўскага замка і ра-тушы. У парку не гралі каралеўскія трубачы, і ўсе людзі размаўлялі паміж сабою сцішана, стоена.
Кожнай вясною ў горад прыязджаў разбойнік Буруба-Рубуля падоб-
ны да вялікай старой бульбіны з чорнымі вочкамі і вырастамі. Ён быў прыслужнікам дракона, таго, пузатага і брудна-зялёнага, які некалькі гадоў таму пасяліўся ў лясной пячоры ў
Падгорным лесе. Калі дракон прачынаўся ад зімовай спячкі, Бу-руба-Рубуля запра-гаў у павозку Шэрага восліка і адпраўляўся ў горад. Там ён за-біраў з сабой адну дзяўчыну, якой пер-шай сёлета споў-
нілася сямнаццаць гадоў, і адвозіў дракону. Такая была даніна горада, каб дракон не знішчыў усіх гараджан.
Гэтай вясною сямнаццаць гадоў пер-
шай споўнілася каралеўскай дачцэ.
Апранутая ў ружовую сукен-ку, яна выбегла ў тронную залу, дзе яе чакаў бацька. Кароль Віцьмень абняў яе, ледзьве стрымлі-ваючы слёзы.
— Ну-ну, не трэба санты ментаў... — прамовіў тоўсты Буруба-Рубуля.— Ганарыцеся, што
яна выратоўвае горад ад пякучага полымя і драпучых кіпцяў дра-кона.
Ён схапіў прын-цэсу за руку.
— А гэта што! — Ён пабачыў на рука-ве прышытую чор-ную стужку.— Дра-кон прасіў у вясель-най сукенцы — і
ніякага смутку!
Буруба-Рубуля адарваў стужку і
павёў прынцэсу па вуліцы да сва-ёй павозкі. Ён прывязаў яе рукі да драўляных папярэчын, і яны паехалі з горада. На балконе каралеўскага замка стаяў поўны смутку кароль. Жыхары горада моўчкі глядзелі праз вокны, на сэрцы ў іх было гаротна.
Павозка прамінула гарадскую бра-му, паехала па дарозе і павярнула ў лес.
— Но,— Буруба-Рубуля хвастануў павадамі, бо лясная дарожка была амаль незаўважная, і вослік ледзь не спыніўся.
Прынцэса — яе клікалі Альдора — сціснулася камячком, плакала, успа-мінаючы бацьку, маці, сябровак.
Тут Буруба-Рубуля заўважыў, што пад ялінай, пад коранем дрэва не-шта бліснула. Падобна гэта быў пярс-цёнак з зялёным зіхаткім каменем. Буруба-Рубуля саскочыў з павозкі і падышоў да яліны. Тутжа з-пад кораня выпаўзла змейка, начапіла на хвосцік пярсцёнак і хуценька папаўзла ў глыб лесу.
— Аддай! — Буруба-Рубуля па-гнаўся за ёй, пабег праз кусты і яліны. .*>■
A 9
Да Альдоры спусцілася сінічка і пераўтварылася ў невялічкую прыго-жую жанчынку.
— Я — фея Энола. Я лятаю між дрэваў і дапамагаю маленькім жывёл-кам. Маленькім жыць цяжка, ім не-абходна дапамога. Ты таксама такая маленькая.
Фея зірнула на сцятыя плечукі Аль-доры.
— Я пралятала міма і пабачыла цябе. Няхай злосны Буруба-Рубуля пабегае за маёй змейкай... Хочаш, я пераўтвару цябе ў казулю. Ты будзеш вольна скакаць па лясных палянках. Толькі ізноў у дзяўчыну я цябе ніколі не змагу перачараваць. Але быць ка-зуляй лепей, чым быць у пашчы дра-кона.
— А хто мне дапаможа зноў стаць дзяўчынай?
— Гэта ведае трохсотгадовы крум-кач. Ён жыве на трохсотгадовым дубе і сочыць, каб у лесе не было пажару.
— Я згодная стаць казуляй.
Фея дастала пёрка сінічкі, абмах-нула Альдору, потым дзьмухнула на пёрка, і Альдора пераўтварылася ў ка-зулю. Праўда, яе пярэднія ножкі былі заблытаныя вяроўкай.
— Ой-ой, немагуразблытаць,— ска-зала маленькая фея,— вяроўка дужа моцная. Ты мусіш сама перагрызці путы. Твае зубкі цяпер вельмі вост-рыя. Хутчэй! А цяпер, бывай.— Фея пераўтварылася ў сінічку і зляцела.
— От, гадзюкаўка-змяюкаўка, знес-ла такі дарагі пярсцёнак,— прабурка-таў Буруба-Рубуля і азірнуўся на па-возку.
Там з падціснутымі ножкамі ляжала казуля.
®^чН11 Kjw^
0 0 0 0
— Што гэта за насланне! — Буру-ба-Рубуля, цяжка пераступаючы, па-бег да павозкі.
Калі ён дабег да яе, казуля ўскочыла на чатыры ножкі і пабегла ў лес. Буру-ба-Рубуля выхапіў лук, дастаў з кал-чана стралу, прыцэліўся, стрэліў, але страла ўстрамілася ў зямлю за крок ад казулі.
Казуля, весела падскокваючы, па-скакала далей.
— Ах ты, Віцьмень, стары хлус! Падмануў! — буркнуў Буруба-Рубуля, узяў восліка за аброць і павёў яго на-зад у горад.
Калі Буруба-Рубуля падышоў да га-радской брамы, ён крыкнуў вартаў-нікам:
— Гэй, адчыняйце, ваш кароль мяне падмануў, ён замест сваёй дачкі мне
‘^^tWv ^/ о 0 б 3
зачараваную казулю падсунуў! Адчы-няйце, інакш вас знішчыць дракон.
— Ідзі назад у свой лес,— адказалі вартаўнікі.— Уся краіна, і нават суседнія краіны праз галубіную пош-ту ведаюць, што ў нас вялікая жа-лоба — наш кароль Віцьмень аддаў сваю адзіную дачку дракону... Ідзі на-зад, Буруба-Рубуля, пакуль мы цябе з лука не падстрэлілі.
— У-у, а што я скажу дракону?!
— Скажы, што сам будзеш замест прынцэсы,— засмяяліся вартаўнікі. Яны здагадаліся, што каралеўская дачка абхітрыла Бурубу-Рубулю і паслалі ганца каралю.
Буруба-Рубуля развярнуў восліка і ні з чым пайшоў да дракона.
^й^ * * *
Шмат дзён і начэй ішла казуля Альдора да трохсотгадовага дуба. Адзінокі воўк пабачыў яе, хацеў на-пасці, але пачуў сваім чутным но-сам, што яна зачараваная прынцэса, папрасіў прабачэння. Ён апавёў, што дуб той стаіць у самым цэнтры лесу, і што сонца на світанку кідае на яго
^merv 4}чіч!г»
0 б 0 0
першы, яшчэ зялёны, прамень. Трэба раніцай узняцца на прыгорак, праса-чыць, куды сонца кідае першы зялёны прамень, туды і ісці.
Альдора гэтак і зрабіла.
Дуб стаяў высачэзны і шырачэзны. Паўдня трэба, каб абысці яго. Гэта было дрэва — цар лесу. Усе іншыя дрэвы яму апавядалі пра тое, што ад-бывалася ў ягоным царстве.
— Добры дзень, цару-дубу,— пры-віталася Альдора.
Зашумеў дуб лістотай, крэкнуў, рып-нуў:
— Хто гэта мяне трывожыць?
— Гэта я, прынцэса Альдора.
— Прынцэса? А я ж бачу перад са-бой маленькую казулю.
— Цяпер я казуля, але была прын-цэсай.
— I што табе ад мяне трэба?
— Я хачу паразмаўляць з тваім на-
званым братам, трохсотгадовым крум-
качом. Ён ведае, як мне ізноў стаць прынцэсай.
— Добра, я па-клічу свамго брата, толькі спярша ты павінна ' я ўзяць чатыры мае жалуды, што ляжаць пада мной, і аднесці ў чатыры краі лесу, там пасадзіць.
Няхай мае сыны бароняць лес. Гэта
трэба паспець зрабіць за чатыры дні, а на пяты дзень вяртайся да мяне, я паклічу свайго брата.
Альдора абышла дуб, знайшла ча-тыры вялікія жалуды, узяла іх у свой рот і пабегла на захад, дзе ўжо ся-дала сонца. Там, на краі лесу, яна пасадзіла адзін жолуд і пайшла на поўдзень, потым на ўсход, затым на поўнач. На пяты дзень яна, змучаная, амаль знясіленая ад бегу, ізноў па-дышла да цара-дуба.
— Добры дзень, прынцэса Альдо-ра,— ветліва прамовіў дуб.— Птушкі мне сказалі, што ты паспяхова справілася з маім заданнем. Цяпер дубы-волаты будуць расці ў розных частках лесу. Дзякуй табе.
— А як мне пабачыць твайго брата?
— Вазьмі маю галіну з срэбнымі лісцейкамі, пахістай ёю.
Ён працягнуў ёй галіну, на якой зіхцела срэбнае дубовае лісце.
Яна ўзяла зубкамі галінку, пахітала галавою. Пачуўся срэбны звон.
Адразу ж з-пад густой кроны ўзняў-ся ў неба і закружыў над дубам вялікі чорны крумкач.
— Ты мяне клікаў, дубе,— сказаў нізкім голасам крумкач.
— He я, а вось гэта дзяўчына.
— Гэта ж казуля.
— Я — прынцэса,— сказала Альдо-ра.— Добры вам дзень.
— He... Дзень нядобры...
— Чаму вы так кажаце?
— Селянін Адарка падпаліў су-хую леташнюю траву. Агонь можа перакінуцца на лес.
— Я патушу траву! — крыкнула Аль-дора.
— Хутчэй скачы на паўночны захад.
«^М 18 0 6 б 0
Альдора хутка паскакала на паўночна-заходні край лесу. Там яна пабачыла, як агонь падступае да ляс-ных дрэваў. Адважна кінулася казуля-дзяўчына затоптваць палаючую траву. Яна скакала, нібыта танцавала, над чырвонымі стужкамі агню, пакуль са-мая апошняя не была цалкам патуша-ная. Казуля Альдора ўжо зусім знямо-жаная прылегла на ўзлеску. Сілаў ісці зноў да цара-дуба не было зусім.
Але над сабой яна пабачыла чорны паўмесяц крылаў. Гэта ляцеў трохсот-гадовы крумкач.
— Дзякуй табе, што выратавала наш лес. Я апавяду, што трэба рабіць, каб ты зноў стала дзяўчынай.
Крумкач апусціўся на зямлю. Ростам ён быў амаль з яе. Вочы сіне-чорныя, бліскучыя.
— З’ясі пучок сон-травы,— сказаў ён,— паспіш і сілы да цябе вернуцца.
А назаўтра ідзі да мядзянай гары. На самай вяршыні ёсць крыніца. Ты папі з яе і зноў станеш дзяўчынай. Толькі асцярожна. Крыніцу ахоўвае асілак Ратабор. Калі ён цябе возьме ў па-лон, ужо не вырвешся.
Крумкач даў ёй пучок сон-травы і ўзвіўся над вершалінамі дрэваў.
— Да пабачэння!
ла ў кірунку, які паказаў трохсот-
гадовы крумкач.
Праз тры дні яна была каля гары. Гара была высокай-высокай, зіхцела на сонцы жоўтай скалой. Падняцца на яе — было нялёгкім выпрабаваннем.
* * *
У гэты час Буруба-Рубуля дайшоў да пячоры дракона.
— Гэй, Зітхока, так звалі дракона,— крыкнуў Буруба-Рубуля ў пячору.—
С б б 0
Стары кароль Віцьмень нас падмануў. Ён даў мне зачараваную ў казулю дзяўчыну.
— У-УУУ5— зароў дракон Зітхока,— гэта цябе, глупыра, падманула фея Энола.
— I што мне трэба было рабіць? Цягнуць да цябе казулю?
— Цьфу ты. Казулі кастлявыя. Я люб-лю есці смачненькіх людскіх дачок. Ты ж ведаеш.
— Дык пойдзем да горада Акумен-ска і запатрабуем не адну, а дзесяць свежых дачок! — сказаў Буруба-Рубу-ля і злавесна ўсміхнуўся.
— He, той горад мне надакучыў. Там мала нараджаецца дзяўчат. Трэба яго знішчыць і пераляцець далей, у іншую краіну. У гэтай пячоры стала занадта халодна зімаваць. Я ведаю горад Ка-
МЙ^ьТ*^ ^у^ SaJP^raS’'^
6 6 0 0
ракус, там шмат людзей і ў іх нара-джаецца шмат дзяўчат.
— А мне што рабіць? — спытаў Бу-руба-Рубуля.
Дракон на хвіліну задумаўся і пасля сказаў:
— Будзеш камандаваць войскам. Я сам удару ў галоўную браму, а ты з войскам у процілеглы бок гарадской сцяны.
— Якім войскам? — здзівіўся Буру-ба-Рубуля.