Надзвінне
Выдавец: Полацкае кніжнае выдавецтва
Памер: 263с.
Полацк 2010
Он решнл, что в небе тоже вечерннка, Всем светнлам тут же передал прнвет.
Лнхо убегала нз-под ног трогшнка й его пыталась заманнть в кювет.
Прочь с путн берёзы, тополя н клёны’ Внднте. счастлнвый человек ндёт?!
Посмотрнте только - он такой влюблённый, He любовь лн нарня гюд руку ведёт?
«Как в любвн прпзнаться?» - душу береднло, Потому н выпнл чугочку внна.
Но его девчонка всё ж опереднла й в любвн прнзналась первая она.
-121-
Нашёл
Девочка в открытую курнла -Так бы н мальчншка не посмел.
Он подружке улыбался мнло, На неё восторженно смотрел.
Заммел н он себе «мадонну» -Пусть ему завндуют друзья.
Перестал быть белою вороной: Упрекнуть нн в чём теперь нельзя.
А подруга пляшет очень лнхо, Любнт пнво, комплнменты, лесть. Словом, очень классная чувмха, На плече наколка даже есть.
He встречал другой такой красоткн: Безделушек много на руке, Н серьга блестнт на подбородке, й поннже - даже на пупке.
У неё оранжевая стрнжка
Н горят цепочкн в два ряда.
Так она понравнлась мальчншке: Без неё теперь он - ннкуда.
Обннмает паренька публнчно, Даже в бар ведёт его сама.
С внду вроде всё в ней снмпатнчно, Вот ешё б ей чуточку ума.
Неужто?..
С днскотекн ватага промчалась, Создавая весёлый галдёж.
Громко бабка одна возмушалась: «Вот такая пошла молодёжь!»
Увндав, как мальчншка девчонке
Гладнл талню нежно рукой, Целовался с ней сладко в сторонке, Возмутмлась: «Бесстыжнй какой!»
Тот с улыбкой взглянул на старушку, Что грознла нм даже клюкой, Н подумал: «Неужто подружка Станет в старостн тоже такой?..»
■'^>'>
Хоть сейчас...
Этот мнг позабыть мы не сможем: Есть отметка в душе навсегда.
Мне тогда быть хотелось моложе, Ты ж себе - прнбавляла года.
Обманула, мол, скоро семнадцать -Это помню, как будто сейчас, -Н сказала: «Давай целоваться!
Мне мамашнн запрет - не указ».
-123-
...Далеко уж тебе не семнадцать: Сетка мелш моріцннок у глаз. Но скажу лншь: «Давай целоваться!» Отвечаешь: «Давай, хоть сейчас!..»
Серебряные грёзы
Красавец месяц - смел н лнх -Заглядывал в окошко й рассталал у ног твонх йз серебра дорожку.
Какне тут моглн быть сны.
Когда на небосводе Прекрасный, чудный серп луны, Как прннц нз сказкн, броднт?
Сама не зная почему, Лншь на него взглянула, Ты вдруг довернлась ему й в грёзах утонула.
Ты не своднла с неба глаз: «Прндк скорее, вечер!» -Ты так звала желанный час, Мечтая вновь о встрече.
Серпастый друг к тебе спешнл, Как прннц к земной невесте,
-124-
Н опозданьем не грейшл, Чтоб быть с тобою вместе.
Казалось, будет так всегда, Но кознн есть в прнроде: Однажды прннц твой без следа йсчез на небосводе.
.. .Теперь сндншь в тншп одна. Свет лунный тот жс льётся, Но это полная луна Над чувствамп смеётся.
-125-
Віктар Леаненя
«Малінаука спявала і тады...»
Першая сталіца
Сафійка свеціцца на ўзгор’і -У неба вымкнулі крыжы... Было, што хочаш ты кажы: Сталіца - Полацк у сузор’і Славянскіх першасных сталіцаў, Пачатак Белае Русі, Сабе ён славы не прасіў -Яна сама ў вяках іскрыцца.
-126-
Спрадвечнае
Пачатак летняе у квецені хады, Пяе малінаўка у скверы з асалодай. Малінаўка спявала і тады, Калі Усяслаў выходзіў у паходы. Малінаўка спявала і тады, Як Еўфрасіння з дойлідам Іванам Ля Палаты стаялі счаравана, А храм святы глядзеў на іх з вады.
Малінаўка спявала і тады...
Ішлі на Грунвальд з Полацка дружыны -Ішлі на крыжакоў, цвілі ажыны, Квітнела ўсё пад сонцам, як заўжды. Малінаўка спявала і тады...
'^⁴^'
Святая Еўфрасіння*
Адкуль у дзяўчынкі той вера Хрыстова
Акрэпла так рана і важка?
Чаму лёс князёўна рашуча, сурова
Змяніла на долю манашкі?
Сафійка - прытулак ёй, ведаў крыніца ...
Сяльцо, што па-над Палатою...
Тут сон ёй аднойчы дзівосны прысніцца, Што гэтае месца - святое.
-127-
Малітваю клікала дойліда Яна, Храм Спасу узвесці прасіла.
Ды крыж святаносны, багата убраны -Ад Богшы - да сэрца туліла.
Патронкаю стала усёй Беларусі...
Стагоддзі - у далечы сіняй...
Ты з намі заўсёды: у шчасці, у скрусе, -О, маці мая, Еўфрасіння!
*Еўфрасіння Полапкая - першая жанчына на Русі, кананізаваная праваслаўнай царквой.
•"*«£♦?>*“
Купальскае дзіва
У Дзвіны ля Полацка берагі сярэбраныя, а дно залатое.
3 падання
Як у Полацку - гара дзіўная. Адусюль здалёк яна відная.
Над Дзвіной гара узвышаецца,
На Купалле ў ноч адчыняецца.
Запалае ўверх ззянне светлае, Ды асветліцца запаветнае.
А праз краты-моц ды каваныя
Бачны скрыні там прыхаваныя. Варта-волаты, ой, суровыя, На іх панцыры ды сталёвыя.
А мячы у іх харалужныя,
А шчыты у іх ды паўкружныя. Выйдуць старчыкі ды старэзныя, Адамкнуць замкі ды жалезныя,
-128-
Прыадчыняцца вечкі пруткія, Ну а скрыні ўсе там паўнюткія.
А і скарбы ў іх - незлічоныя: Бляшыць золата да й чырвонае.
А пярсцёнкі там з ізумрудамі,
Ну а пацеркі ляжаць грудамі. Ды для рыцараў - мячы гострыя, Мячы гострыя ды заморскія.
А сундук адзін з дуба морана
3 каралеўскаю ды каронаю:
3 чыста золата адліваная, Ды алмазамі пакаваная.
Старцы скарбы ўсе пацярушваюць,
I на ветрыку перасушваюць...
Ды замкнуць яны вечкі зловамі. Сакрэт-зловамі ды пудовымі.
А ля злоў-замка рыцар выстане,
Меч аголіць свой, лук на выставе. Вось як праца ўся парабляецца, To гара ізноў зачыняецца.
Тухне ззянне, ноч зноўку цемніцца...
Вось такія тут дзеі дзеяцца...
•*^>-
Лонка*
Замак стары ускрай лесу Чутка сцярог рубяжы. Княжа, паклоннік Вялесаў, 3 доняй у замку тым жыў.
-129-
Бегла пад кручай рачулка, I гаманіла вада
Соснам магутным ледзь чутна, Што недалёка бяда.
...Лонка - так звалі дзяўчыну -Белай лілеяй цвіла,
Толькі сватам - не па чыну -Згоды на шлюб не дала.
Ды не аднойчы ўцякала 3 замка адна без слугі, Некага доўга чакала, Слёзы ліла ад тугі.
Горна малілася Богу, Шчыра пляла каснікі.
Так і не стрэўшы нікога, Ціха брыла нацянькі.
Далеч - смугой вечаровай, Падалі росы ў бары...
Месяц - ганец ганаровы -Вёў яе ў замак стары...
Ля вартаўнічае брамы
Бацька заўсёды страчаў:
Рэзка ваярскія шрамы Цень на шчацэ вылучаў.
“Лонка! - казаў ён з нагоды, Ціха за плечы кранаў. -Вернецца Богуш з паходу, Ворагу крыўду спагнаў...
Лонка удзячна ківала, Моўчкі вячэраць ішла, Боль сваю зноўку хавала, Сподзеўка каб не сышла...
-130-
Неяк малілася Лона Зноўку - Перуну, Вярбе, Бачыць: высока над кронай Коршак у небе плыве.
Ён над палянай кружыўся, Штосьці сабе прыкмячаў, Быццам ён нешта забыўся, Зрэдку тужліва крычаў.
Раптам - злажыў свае крылы, Кінуўся каменем ўніз, Лонка аж вочы закрыла, Падае немачна ніц...
Лонка пра дзіва-праяву Бацьку не кажа, аднак, Ноччу дала волю ўяве, Воч не самкнула ніяк.
Раніцай бацька усмешку Доччыну згледзеў... Прайшло? Лонку да капішча спешкі Быццам на крылах нясло.
Княжа Астроў патаемна
Услед за дачкой - напрасткі.
Чула душа: не дарэмна Доччыны сёння смяшкі..
Бачыць: на капішчы - Лона Жаласна моліць багоў...
Раптам цудоўныя звоны Запанавалі вакол.
1м адазваўся аддана
3 высі нябеснай каршак Ды паімкнуў на паляну, Сеў каля Лонкі спярша.
-131-
Грымнуў Перун! Пацямнела, Аж затраслася Вярба, Княжа, ад страху знямелы, Пот выцірае з ілба.
Бачыць, як Богуш са змроку Выплыў скрозь сіні туман: Золатам - шабля пры боку, Бела-бялюткі жупан.
Крыкнула Лонка: “Каханы!
Вось і вярнуўся ка мне! Любы мой і прачаканы, 'Колькі ты сніўся у сне!” “Любая, - кажа ён ціха, -Доля мяне падвяла, Мне напаткалася ліха -Сэрца прабіла страла...
Я не ваяр... He устаць мне, Птушкай Вялес утварыў... Хочаш, мы разам лятацьмем У панаддзвінскім бары? Будзем лятаць аж да хмараў, Ловячы ветрані плынь...
Ты памятаеш? Я марыў...
Горка, гарчэй за палын...”
Лонка цалуе: “Мой любы, Буду заўсёды з табой!” Толькі халодныя губы He адазваліся ёй...
Грымнуў Перун! Зноўку - цемень... Раптам - узбліснуў агонь!
I на паляне дзве цені Скокнулі прама ў яго!
-132-
Крыкнулі жаласна-звонка Коршакі з высі ўдваіх.
“Што нарабіла ты, Лонка?” -Князь прашаггтаў і заціх...
Там і сканаў... Пахавалі
У адзіноце-тузе...
3 roe пары і празвалі Лонкай рачулку усе.
А над высокім курганам, Дзе пахаваны быў князь, У вечаровых туманах Коршак кружыўся не раз...
*Лонка- рачулка на захадзе Полаччыны, Правы прыток р. Дзісна
^У^'
Векавечны горад
Над стромамі, над быстраю Дзвіною, Як пгах, лунаеш, Полацк родны мой. Люблю цябе я шчыраю любоўю, Заўсёды ты і ў ростанях са мной.
КНІГІ ОНЛАЙН
