Зборнік задач па фізіцы: вучэб. дапам. для 8-га кл.
Выдавец: Народная асвета
Памер: 128с.
Мінск 2006
*90 . У колькі разоў адрозніваецца кінетычная энергія ўдзельніка атракцыёна, які рухаецца без трэння па сістэме го-раку пунктах АД С (мал. 17), адкінетычнайэнергііўпункцеО?
18
91. Для напампоўвання вады ў бак воданапорнай вежы на вышыню 20 м выкарыстоўваецца помпа. Вызначце магутнасць помпы, калі яна напампоўвае ў бак 1,5 м3 вады ў мінуту. На напампоўванне вады ідзе палова магутнасці помпы.
92. Пад’ёмны кран з магутнасцю электрарухавіка 5,80 кВт раўнамерна паднімае паддон цэглы масай 2000 кг на вышыню 16,0 м. Колькі часу працягнецца пад’ём, калі на яго ідзе толькі палова магутнасці электрарухавіка?
*93. Тры цагліны масай па 1,5 кг і таўшчынёй па 6,0 см кожная ляжаць шырокай плоскасцю на гарызантальным ста-ле (мал. 18). Якую мінімальную работу трэба выканаць, каб пакласці іх адна на адну?
Мал. 18
*94. Чаму павінна быць роўна мінімальная магутнасць пом-м3
пы з прадукцыйнасцю 0,020 —, якая паднімае па трубе ваду на вышыню 5,0 м?
м
95. Спартсмен надаўдыску масай 2,0 кг скорасць 20 —. На якой вышыні надузроўнем кідання скорасць дыска памен-шыцца ў два разы? Якую сярэднюю магутнасць развіваў спарт-смен пры кіданні, выконваючы яго за 2,0 с?
96. Тармазны шлях аўтамабіля, які рухаецца з некаторай скорасцю, роўны Sj = 20 м. Якім ён стане, калі скорасць руху павялічыцца ў два разы?
97. Знайдзіце работу, якую трэба выканаць раўнадзейнай сіле, каб павялічыць скорасць гарызантальнага руху цела ад м м
2,0 _ да 8,0 — на шляху 10 м, калі на ўсім шляху дзейнічае с с
пастаянная сіла трэння, роўная 10 Н. Маса цела 4,0 кг. Вы-значце работу сілы трэння.
19
°98. Ацаніце ціск газу ў ствале ружжа, які ўзнікае пры выстрале. Ружэйная куля мае пры выстрале скорасць каля м 8- 102-. с
°99. Ацаніце час выцякання вады з напоўненай да краёў ванны.
4. ПРОСТЫЯ МЕХАНІЗМЫ
Прыклады рашэння задач
Прыклад 1. На канцах лёгкага стрыжня (мал. 19) даўжы-нёй 0,70 м падвешаны і знаходзяцца ў раўнавазе шкляны і эба-нітавы цыліндры аб’ёмам па 50 см3. Знайдзіце даўжыню ад-г рэзка АО . Шчыльнасці шкла і эбаніту роўны 2,5 —з CM г
і 1,2 —г адпаведна. см
Дадзена;
V=V2=50cm3 АВ = / = 0,70м
AO=l, — ?
Рашэнне:
l=l~h
M^m^g^ M2 = m2gQ-l) M{=M2 m^m^l-l) "ГР^ ^2 Рг ^2
Г
m=2,5 Г ■50см3=125г
r
m=l,2~T -50см3 = 60г * CM
125г/, = 42г-м-60г/1
42 м 185/. =42m; /. = tzt=0,23 м
1 1 lot)
Адказ: l{ = 0,23 м = 23 cm.
20
Прыклад2. На якую вышынюздапамогай рухомага блока масай 5 кг быў падняты груз масай 100 кг, калі пры гэтым вы-канана работа 210 Дж? Які ККДз блока? Сілы супраціўлення не ўлічваць.
Дадзена:
тР = 5 кг
б
тг = ІООкг
а' = 210Дж
затр
Рашэнне:
Аар'100%
’н—4-----
Зробім малюнак:
A — ? й— ?
' *затр
A = meh
кар
Д _(^г_^бЫ
затр
й=А ^ 2 ’
2
^затр ("’r+m6)g
2-210Дж
h =------------— » 0,4 м, h = 0,2 м
105 кг-9,8 —
кг
Н
A = ІООкг • 9,8—• 0,2м« 200Дж кар кг
200Дж-100%
Адказ: h = 0,2 м; т| = 95 %
100. Якое прызначэнне простых механізмаў?
101. Як разумець выраз: «Ме-ханізм дае пяціразовы выйгрыш у сіле»?
102. Чамудля рэзкі металаў пры-мяняюць нажяіцы з доўгімі ручкамі і кароткім лязом (мал. 20)?
Мал. 20
21
103. Як, выкарыстаўшы ла-бараторны рычаг, вызначыць масу невядомага цела?
104. Чаму дзвярныя ручкі прымацоўваюць на краі дзвярэй?
105. Які шакаладны ба-тончык лягчэй разламаць на дзве часткі — доўгі ці кароткі? Чаму?
106. На малюнку 21 дадзены рычагі I і II роду. Які з гэтых ры-
чагоў дае найбольшы, а які — найменшы выйгрыш у сіле?
107. Якія дрэвы ў час урагану могуць больш пацярпець: а) нізкія ці высокія; б) з шырокай кронай ці з вузкай? Чаму?
108. У якім становішчы (мал. 22, а, б) нага веласіпедыста з большай сілай дзейнічае на педаль?
109. Рычаг з грузамі знаходзіцца ў раўнавазе (мал. 23). Ці парушыцца раўнавага, калі грузы памяняць месцамі?
110. Хлопчык, пабываўшы ў цырку, з захапленнем рас-казвае сваім аднакласнікам аб гімнасце, які хадзіў па на-цягнутым канаце пад купалам цырка і нават нёс на каро-мысле вёдры з вадой. Як вы думаеце, у якім выпадку гімнасту больш цяжка ўтрымліваць раўнавагу — з вёдрамі ці без іх? Чаму?
б
a
Мал. 22
ту * т2
'б “ ^2 Мал. 23
22
111. Ці можна аднаму пагушкацца наарэлях(мал. 24), якія ўяўляюць сабой масіўную дошку на апоры? Як гэта зрабіць? Дошка можа перамяшчацца на апоры.
112. Максім і Дзяніс сядзяць на дошцы-арэлях. Даўжыня дошкі 3,0 м, пункт апоры знаходзіцца пасярэдзіне дошкі. Маса Дзяніса 20 кг, і сядзіць ён на краі дошкі. Дзе павінен сесці Максім, маса якога 40 кг, каб яны маглі пагушкацца на арэлях?
113. Як, маючы разнаважкі і аловак, але не маючы вагаў, можна эксперыментальна вызначыць масу звычайнай вучнёў-скай лінейкі? Правядзіце такі эксперымент.
*114 . Ці можададзеная сістэма (мал. 25)знаходзіццаўста-не раўнавагі? Чаму?
115. Длячагослужацьпялёсткіўбаранковайгайкі(мал.26)?
116. Якую сілу трэба прыкласці да канца В лёгкага стрыж-ня(мал. 27), замацаванага шарнірна ў пункце О, кабутрымаць яго ў раўнавазе, калі ў пункце А падвешаны латунны цы-ліндр аб’ёмам 20 см3 ? ОА = 20 см, АВ = 60 см, шчыльнасць г
латуні 8,5^з-.
Мал. 26 Мал. 27
Мал. 25
23
117. На канцах A i B лёгкага стрыжня даўжынёй 0,70 м падвешаны грузы масай 0,20 кг і 0,30 кг (мал. 28). Дзе трэба падперці стрыжань, каб ён быўу раўнавазе?
Мал.28 0,20 КГ
0,30 кг
* 118. Цяжкія тоўстыя дзверы дзіця можа зачыпіць, а вось адчыніць іх яму не па сілах. Чаму?
119. Ці будзе знаходзіцца ў раўнавазе рычаг, паказаны на малюнку 29, калі прыкладзеная ў пункце В сіла роўна 20 Н, а ў пункце А падвешаны шкляны шарык аб’ёмам 100 см3?
г
/10 = 8 см, ОВ = 24 см, шчыльнасць шкла 2,5 “7.
Мал. 29
120. Вызначце паказанні дынамометра (мал. 30), калі ры-чаг з падвешаным у пункце А грузам масай 0,20 кг знаходзіцца ў раўнавазе. АО = 300 мм, АВ = 0,70 м.
—
Мал. 30
24
121. Вызначце даўжыню адрэзка АВ, пры якой бязваж-кі рычаг будзе знаходзіцца ў раўнавазе, калі АО = 300 мм (мал. 31). Ці захаваецца раўнавага рычага, калі грузы памя-няць месцамі? Чаму?
* 122. Два чалавекі нясуць цыліндрычную трубу масай 80 кг. Ддзін чалавек падтрымлівае трубу на адлегласці 1,0 м ад яе канца, а другі — на адлегласці 2,0 м ад процілеглага канца. Вызначце сілы, якія дзейнічаюць на кожнага чалавека, калі даўжыня трубы 5,0 м.
123. Рычагз падвешанымі ў пунктах Л і В грузам масай 0,3 кг і грузам невядомай масы знаходзіцца ў раўнавазе (мал. 32). Куды і на колькі прыйдзецца ссунуцьдля аднаўлення раўнавагі груз невядомай масы, калі груз масай 0,3 кг будзе перасунуты на 6 см лявей пункта А?
Мал. 32
25
124. Рычаг з падвешаным у сярэдзіне грузам т = 1 кгутрым-ліваецца ў раўнавазе сілай F = 6 Н (мал. 33). Якая маса рычага?
*125 . На канцах тонкага аднароднага стрыжня даўжынёй I = 0,50 м замацаваны грузы масамі т{ = 1,0 кг і m2 = 2,0 кг. Стрыжань падвешаны на нітцы і размешчаны гарызантальна. Знайдзіце адлегласць ад грузу т{ да пункта падвеса. Маса стрыжня роўна 2,0 кг.
* 126. Які мінімальны лік рухомых і нерухомых блокаў трэ-ба ўзяць і як іх трэба злучыць, каб выйграць у сіле ў тры разы?
127. На якой адлегласці ВС ад падвешанага грузу масай 2,0 кг трэба падперці стрыжань даўжынёй AC = 70 см і масай 3,0 кг(мал. 34), каб ён быўу раўнавазе?
128. Брусок масай 2 кг пераводзяць з гарызантальнага ста-новішча ў вертыкальнае, прыкладаючы сілу перпендыкулярна яго паверхні (мал. 35). Знайдзіце пачатковае значэнне сілы Fo. Ці зменіцца яе значэнне пры наступным пад’ёме бруска? Чаму?
Мал. 34
Мал. 35
26
* 129. Як без вагаў вызначыць масу лабараторнага рычага?
130. У ручным прэсе да канца ручкі прыкладзена сіла F = = 100 Н (мал. 36). Чаму роўны ціск, які ўтвараецца, калі плош-ча поршня S = 20 см2, 04 = 10 см, АВ = 50 см?
131. Якую сілуГтрэба прыкласці да вяроўкі (мал. 37), каб раўнамерна падняць вядро з пяском вагой 150 Н?
Мал. 37
132. Чым адрозніваюцца блокі 1 і 2, паказаныя на ма-люнку 38?
Мал. 38
27
133. Які выйгрышусіледае паказаная на малюнку 38 сістэ-ма блокаў?
134. Якая павінна быцьмаса т, каб сістэма(мал. 39)была ў раўнавазе? Масу блока /, вяроўкі, а таксама сілу трэння не ўлічваць.
10 КГ Мал.39
135. Груз масай 300 кг неабходна падняць на платформу (мал. 40). Якую мінімальную работу павінна выканаць сіла F, каб ажыццявіць гэты пад’ём, калі платформа знаходзіцца на вышыні Л = 2 м?
136. Перабіраючы рукамі вяроўку (мал. 41), чалавек можа паднімаць самога сябе з дапамогай нерухомага блока. Ці вый-грае ён пры гэтым у сіле?
28
Мал. 41
Мал. 42
137. Пустая пластмасавая ван-начка лёгка ўраўнаважваецца на бруску-апоры. У той жа час ваннач-ку, нават часткова напоўненую вадой (мал. 42), ураўнаважыць надзвычай цяжка, паколькі адзін з канцоў (то пра-вы, то левы) пастаянна перавешвае (праверце эксперыментальна). Чаму?
*138. Вазьміцеся за канец ніткі, наматанай на звычайную шпулю, і,
паклаўшы шпулю на стол, пацягніце нітку так, як гэта паказа-на на малюнку 43, а, б. Апішыце і растлумачце паводзіны шпулі ў абодвух выпадках.
139. У кожнай з лёгкіх пасудзін, якія знаходзяцца ў раўнава-зе (мал. 44), знаходзіцца пясок. Ці аднолькавыя масы пяску ў пасудзінах? Ці захаваецца раўнавага, калі гэту ўстаноўку пера-несці на Месяц? На борт касмічнага карабля-спадарожніка?
Мал. 43
Мал. 44
29
* 140. Ці можа дзіця, маса якога 25 кг, утрымліваць у раў-навазе спартсмена-цяжкаатлета вагой 1200 Н з дапамогай сістэмы, паказанай на малюнку 45?
* 141. На малюнку 46 паказаны шрубавы дамкрат. Пры вяр-чэнні сілай F ручкі 4 стальная шруба 3 выкручваецца з гайкі 2, змацаванай з корпусам / так, што за адзін абарот ручкі шруба паднімаецца на вышыню h (шаг шрубы) і паднімае груз Р. Знай-даіце.уколькі разоўсіла, што прыкладаецца, меншаяза вату грузуР.
*142. 3 якой сілай чалавек, які стаіць на дошцы, павінен цягнуцьза вяроўку, каб утрымаць сістэму ў раўнавазе (мал. 47)? Масачалавека 70,0 кг, масадошкі 10,0 кг. Знайдзіце сілу ціску чалавека на дошку; яго вагу. Масу блока не ўлічваць.
Мал. 45
Мал. 47
30
*143. Якую мінімальную сілу трэба прыкласці, каб перакаціць ка-ток (мал. 48) радыусам 40 см і масай 20 кг праз прыступак, калі АВ = = 34,8 см? Дзе трэба прыкласці гэту сілу?
144. Вызначце ККДз рычага I роду, з дапамогай якога груз масай
Мал. 48
40 кг быў падняты на вышыню
КНІГІ ОНЛАЙН
