Краязнаўцы Віцебшчыны другой паловы XX - пачатку XXI ст.
біябібліяграфічны даведнік
Мікалай Півавар
Выдавец: Кнігазбор
Памер: 372с.
Мінск 2010
Тв ■ Сям’я Дубашынскіх была прыкладам для ўсяго наваколля // Нашы карані (Паставы). — 2003. — № 3. — С. 3032.
132
КАЛІНОЎСКІ1BAH ІВАНАВІЧ (5.01.1946, в. Ляхава Ушацкага раёна Віцебскай вобл.), краязнаўца. Скончыў медыцынскае вучылішча (1966), Ленінградскую вышэйшую школу культуры па спецыяльнасці «Турызм» (1986). Працаваў у медыцынскіхустановах г. Полацка, служыў ва УС СССР (19661975), экскурсаводам у Полацкім бюро падарожжаў і экскурсій, дырэктарам турыстычнай установы (з 1975).
Вывучаць родны край пачаў пад час працы ў бюро падарожжаў. Некаторы ўплыў на фарміраванне цікавасці да гісторыі і культуры Полаччыны аказаў В.Р. Карасёў. Займаецца распрацоўкай новых і ўдасканаленнем існуючых экскурсійных маршрутаў па Віцебшчыне.
Аўтар тэкстаў для шэрагу інфармацыйных выданняў, фотаальбомаў, прысвечаных Полацку і Полаччыне, сярод якіх буклеты «В краю Полоцком», «Славен город Полоцк», «По Западной Двнне — "пз варяг в грекн”», «Познай Внтебтнну», «Усадьбы пзвестных людей на Полотчнне», «Вдоль Западной Двнны н Днепра ”нз варяг в грекн”». Аўтар тэксту да фотаальбома «Полацк». «Полацк і ваколіцы». Некаторыя матэрыялы па гісторыі Полацка друкаваў у рубрыцы «Полацк турыстычны» ў газеце «Полацкі веснік». Па замове Міністэрства спорту і турызму. Нацыянальнага агенцтва па турызме напісаў кантрольны тэкст на тэмы: «Полацк — старажытнейшы горад Беларусі», «Па слядах шляху “з варагаў у грэкі'’», анатацыі на існуючыя экскурсійныя маршруты Віцебшчыны.
Распрацаваў некалькі новыхтурыстычных маршрутаў, сярод іншых адзначым: «Да духоўпых святыняў» (Полацк ГлыбокаеМосар Удзела Парыж Будслаў); «Падарожжа па Пастаўскай зямлі» (Полацк — Паставы Камаі — Вучай); «Літаратурнымі сцяжынамі Падзвіння»(Полацк Ветрына Празарокі Бычкі Пуцілкавічы — Ушачы); «Па слядах шляху “з варагаў да грэкаў”» (Полацк Дзісна Міёры Браслаў).
Mae ненадрукаваныя працы: «Літаратурнымі сцяжынамі Прыдзвіння», «Экскурс па г. Полацку». Працуе над кнігай для 6 класа ў межах курса «Полацказнаўства», фотаальбомам, які прысвечаны 1150годдзю Полацка. Некаторыя матэрыялы перадаў у НПГКМЗ, бібліятэкі і музеі вобласці.
Жыве ў в. Гомель Полацкага раёна.
Тв.: Кнігі: Полацк: [фотаальбом]. — Мн.: Беларусь, 2001. — 144 с.; Полоцк: путеводптель — Мн ■ Рнфтур, 2002. —42 с.; Полоцк: фотоальбом. — Мн„ 2004. — 134 с.; Полацк і яго ваколіцы. — Мн : Вышэйшая школа, 2005. — 143 с.
Буклеты: В краю Полоцком: [буклет]. — М„ 1985; Славен город Полоцк: [буклет]. — Мн„ 2007; Усадьбы нзвестных людей на Полотчмне: [буклет]. — Мн., 2007; По Западной Двнне — «нз варягв грекн»: [буклет]. — Мн., 2007; Познай Внтебіцнну: [буклет]. — Мн., 2007; Вдоль Западной Двнны н Днепра «нз варяг в грекн»' [альбомбуклет]. — Мн., 2007.
Артыкулы у перыядычным друку: Познай свой край//Хнмнк. — 1985. — № 12.—С. 2.
Літ.: Нпколаев Нгорь. На роднну Быкова н Бородулпна: [тур. маршрут «Лнтературнымн тропамн Прмдвннья»] // І4П. — 2008. — № 5. — С. 3; Анкета «Краязнаўцы Віцебшчыны». Каліноўскі І.І. (19.01.2010) // Асабісты архіў М.В. Півавара.
КАЛЯДЗІНСКІ ЛЕАНІД УЛАДЗІМІРАВІЧ (17.02.1952, г. Мінск), археолаг. Кандыдат гіст. навук (1991), дацэнт (1999). Скончыў гіст. факультэт БДУ (1977). Працаваў у Інстытуце гісторыі НАН Беларусі (19741994). Выкладаў у Беларускай акадэміі мастацтваў (19911993), працуе на пасадзе дацэнта кафедры дапаможных гіст. дысцыплін і методыкі выкладання гісторыі БДПУ (з 1994).
Праводзіў археалагічныя даследаванні Віцебскага Верхняга замка. Абараніў кандыдацкую дысертацыю «Верхні замак Віцебска ў XIXV11I стст.» (1991, навуковы кіраўнік П.Ф. Лысенка). У час падрыхтоўкі «Збору помнікаў гісторыі і культуры Беларусі» праводзіў даследаванні помнікаў археалогіі і археалагічныя разведкі натэрыторыі Віцебскага раёна.
133
Тв.: Раскопкн в Внтебске // Археологнческне открытмя 1979 г. — М., 1980; (разам з М.А. Ткачовым) Нтогп археологмческого нзучення Внтебска в 19761980 гг. // Древнерусское государство п славяне. — Мн., 1983; (разам з М.А. Ткачовым) Раскопкі на Верхнім замку // ПГІКБ. —1984. — № 1. — С. 3537; (разам з Т Скрыпчанка, М. Ткачовым) Віцебскія бранзалеты // ПГІКБ. — 1984. — № 4; (разам з М.А. Ткачовым) Драўляныя вырабы і дрэваапрацоўка ў сярэдневяковым Віцебску // Помнікі культуры: Новыя адкрыцці. — Мн., 1985. — С. 174183; Основные этапы нсторпческого формпрованпя Верхнего замка Внтебска // Актуальные проблемы нсторнкоархеологнческнх нсследованнй: тез. докл. VI респ. конф. молодыхархеологов. — Кнев, 1987; (разам з М.А. Ткачовым, Т.С. Бубенька) Средневековый Внтебск// Труды V Международного конгресса славянской археологнн. — М., 1987. — Т. 3, вып. 16; Ремесло Внтебска в XIIXVII (по матерналам раскопок Верхнего города) // Древнее пронзводство, ремесло п торговля по археологнческнм данным. — М., 1988; Земледеляе в средневековом Внтебске, XIIIXVI вв. // Сельское хозво: Нсторпя, соврем, опыт н перестройка: тез. конф. — Мн., 1988. — С. 1819; Транспортные средства ВнтебскаХІІXVII вв. //Древностн Лнтвы н Белорусспн — Внльнюс, 1988, —С. 119124; Летопвсный Внтебск: Нстокн н генезнс// Города Верхней Русн: Пстокн н становленпе: матермалы науч. конф. — Торопец, 1990. — С. 5155; Древнерусскпй Вмтебск; Развнтне топоструктуры в ХІХІІІ вв. // Тез. второй Гомельской обл. науч. конф. по нст краеведенню «Гомелыцнна: археологня, нсторпя, памятннкн». — Гомель, 1991. — С. 7881; Верхні замак Віцебска ў XIXVII ст.: Этапы станаўлення // Псторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: навук. канф., прысвеч. 1130годдзю Полацка: тэзісы дакладаў. — Полацк, 1992; Віцебскі храм Св. Міхаіла // Весці АН Беларусь. Серыя гуманітарных навук. _ 1995. _ № 1. — С. 5966; «Внтебск — трн стены каменные...» // БГЧ. — 1995. — № 2. — С. 27; 0 церквн Св. Мнхапла в Внтебске, конецХІ начало XII // Проблемы нзучення древнерусского зодчества. — СПб„ 1996; Пра абарончы вал дзядзінца летапіснага Віцебска // Заслаўскія чытанні, 1995 г. — Заслаўе, 1997 —С. 5760; Аксномы, теоремы н софпзмы в ннтерпретацнн становлення Верхнего замка Внтебска// Castrum urbis et bellum. — Барановпчн, 2002. —C. 219231.
Артыкулы ў перыядычным друку: Першы храм Віцебска: [Св. Міхаіла] // Віцьбічы. — 1992. — № 39. — С. 2; Ціха: загучаць гуслі з XIV ст. // НС. — 1993. — № 129. — С. 2
Літ: Калядзінскі Л.У. // ЭГБ. Т. 4. — С. 38. Ткачоў М. А. Калядзінскі Л.У. //Археалогія і нумізматыка Беларусі: энцыклапедыя / рэдкал.: В.В. Гетаў [і інш.]. — Мн.: БелЭн, 1993. —С. 297298; Корзенко Г.В. Нсторнкп Беларусп в начале XXI столетня: бнобнблвографнческнй справочнвк. — Мн.; Бел. наука, 2007. — С. 149150.
КАМІНСКАЯ ГАЛІНА ЯСОНАЎНА (23.10.1940, в. Хвашчова Лепельскага раёна Віцебскай вобл.), краязнаўца. Скончыла Аршанскае педагагічнае вучылішча (1958), Смаленскі педагагічны інстытут па спецыяльнасці «Геаграфія» (1969). Працавала ў школах Сенненскага раёна настаўніцай геаграфіі, арганізатарам пазакласнай і пазашкольнай работы, намеснікам дырэктара па выхаваўчай рабоце ў Янавіцкай СШ. На працягу многіх гадоў праводзіла работу па зборы дакументаў па гісторыі Янавічаў для школьнага музея, якім сама кіравала. Стварыла ў музеі аддзел этнаграфіі. Аўтар артыкулаў на сацыяльную і педагагічную тэматыку ў газеце «Ленінская праўда» Віцебскага раёна. Узнагароджана ордэнам Дружбы народаў.
Тв.: Пачуццё Радзімы // ЛПр. —1985. — № 19. — С. 3.
Літ.: Краязнаўцы Віцебскага раёна // Памяць: Віцебскі раён: Гісторыкадакументальная хроніка / уклад. У.І. Мезенцаў. — Мн.: Маст. літ., 2004. —С. 723.
КАНАПЕЛЬКА АНАТОЛЬ МІКАЛАЕВІЧ (16.11.1939, г.п. Расоны 18.12.2002), паэт, перакладчык, літаратуразнаўца, педагог. Скончыў філал. факультэт МгДПІ. Працаваў выкладчыкам у ВДПІ, ВДУ (19682002). Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (1968).
Аўтар навуковых прац, прысвечаных творчасці пісьменнікаў, жыццё і дзейнасць якіх звязана з Віцебшчынай. Шэраг матэрыялаў быў надрукаваны ў газеце «Народнае слова» у рубрыцы «Анталогія беларускай паэзіі». Усяго 55 асоб, ад Ф. Скарыны, Сімяона Полацкага, Я. Баршчэўскага да Л. Сом і Л. Сіманёнак. Матэрыялы выйшлі асобным выданнем «Старонкі творчых біяграфій» (2003). Пераклаў з польскай мовы балады і
вершы Я. Баршчэўскага. Аўтар вершаў, якія друкаваліся на старонках рэспубліканскага і мясцовага перыядычнага друку. Выдатнік адукацыі РБ (1998).
Тв.: Кнігі: Старонкі творчых біяграфій. — Віцебск: ВДУ, 2003. — 81 с.
Артыкулы ў мясцовыіуі перыядычным друку: Уладзімір Дубоўка // НС. — 1999. — Ns 30. — С. 5; Тодар Кляшторны // НС. — 1999. — № 66. — С. 5; Анатоль Вялюгін // НС. — 1999. — № 69. — С. 5; Алесь Дубровіч // НС. — 1999. — Ns 95. — С. 5; Патрыярх беларускага адраджэння // НС. — 1999. — Ns 103. — С. 5; Мікола Сямашка // НС. — 1999. — Ns 106. — С. 5; Рыгор Жалязняк // НС. — 1999. — Ns 113. — С. 5; Андрэй Ушакоў // НС. — 1999. — Ns 119, — С. 5; Уладзімір Караткевіч // НС. — 1999. — Ns 138. — С. 8; Міхась Машара // НС. — 1999. — Ns 149. — С. 6; Пімен Панчанка // НС. — 2000. — Ns 14. — С. 5; Алесь Ставер // НС. — 2000. — Ns 22. — С. 5; Юрась Свірка // НС. — 2000. — Ns 25. — С. 6; Уладзімір Скарынкін // НС — 2000. — Ns 55. — С. 5; Рыгор Барадулін // НС. — 2000. — Ns 67. — С. 5; Давід Сімановіч // НС. —
134
200°“ №7е 77 С'4: Генадзь БУРаЎкін 11НС. 2000. № 96. — С. 5; Анатоль Вярцінскі // НС 2000 ~8.5; Уладзімір Папковіч // НС. 2000. — № 116. — С. 5; Еўдакія Лось // НС. — 2000. — № 123'
С. 5; Янка Сіпакоў // НС. — 2001. — № 6. — С. 5; Сяргей Законнікаў // НС. — 2001. — № 21 — С 5' Сяргей ^НІЗЬН^ НС 7сл°1'7 с9г5'~ п 5; Вера Вярба 11НС ~ 2001 ■ ~ № 66 ~ с' 5’ яЎгенія Мальчэўская //
nJ <7 № 6n 7 £ 5; ГапЛіна Варатынская // НС. 2001. № 92. С. 5; Барыс Беляжэнка // НС. м J2,' С. 5, Пятро Ламан//НС.— 2001. — №122.—С. 5; Генадзь Дмітрыеў//НС.—2001 —
140 — С. 5; Ігар Пракаповіч // НС. — 2002. — № 14. — С. 5; Марыя Баравік// НС. — 2002. — № 29. — С. 5' Дюд“фа Сімачёвэк // НС. — 2002. — № 38. — С. 5; Лявон Няўдах // НС. — 2002. — № 57 — С 5' Лера
™п7 20к? 77№ 1 °Л 7т ■ 5: Аркадзь Нафрановіч // НС. 2002. № 123. С. 5; Алесь Шпыркоў // НС. — 2002. — № 147. — С. 5; Тамаш Ляшонак//НС. — 2002. — № 152 — С 5 *
Літ.: Пісьменнікі Віцебшчыны: даведнік. Віцебск: ВАД, 2001. С. 4042; Шпакоўская Г. Анатоль канапелька// НС. — 2003. — № 3. — С. 5; «Чалавек нараджаецца зоркаю...»: творчы партрэт Анатоля Канапелькі / склад. І.В. Саматоп, В.М. Маслоўская. — Віцебск: ВДУ, 2005. — 27 с.
КНІГІ ОНЛАЙН
