Краязнаўцы Віцебшчыны другой паловы XX - пачатку XXI ст.
біябібліяграфічны даведнік
Мікалай Півавар
Выдавец: Кнігазбор
Памер: 372с.
Мінск 2010
^АНАПЕЛЬКА СЯРГЕЙ МІХАЙЛАВІЧ (19.01.195l, в. Шапуры Сялюцкага (цяпер Акцябрскага) с/с Віцебскага раёна), краязнаўца. Скончыў ВДМІ (1974) Служыў ва УС СССР і Міністэрстве ўнутраных спраў СССР і Беларусі (19751996), дырэктарам Віцебскага раённага псторыкакраязнаўчага музея.
Зацікавіўся краязнаўствам ў 1997 г., калі вьгконваў абавязкі дэпутата Акцябрскага с/с Віцебскага раёна. Асноўным кірункам дзейнасці лічыць вывучэнне гісторыі Акцябрскага с/с, школыкамуны імя М. Калініна ў в. Сялюты. Распрацоўвае тэму славутых землякоў (генерала авіяцыі П.1. Друзянкова, прафесара Г.І. Мастыкі, прафесараУ.М. Велічэнкі, акадэміка А.А. Ахрэма, Героя Савецкага Саюза І.П. Собалева, Героя Сацыялістычнай працы Р.І. Дарафеенка і інш.). Склаў радавод М. Лынькова да 6га калена. Вывучае гісторыю народнай адукацыі Віцебскага раёна. Склаў картатэку настаўнікаў, якія працавалі ў Акцябрскім (Сялюцкім с/с) у 19172000 гг. Аўтар публікацый на краязнаўчую тэматыку ў газетах «ЖыцB^ГKM^ЗB'HHЯ>>, «В'Цебскі Рабочы», «Народнае слова». Некаторыя матэрыялы перадаў у
Тв.. Школакоммуна нменн Калнннна в Селютах// Дета войны: матерналы круглого стола «Детскнедома облас™ на вРеменно оккупнрованной террнторнн в годы Велнкой Отечественной вонны 19411944 гг.» / сост. Д.В. Яковлева. — Внтебск: ВОТ, 2007. — С 2528
след "ЖП. 1998. 14 кастр. С. 3; Селютовскне комЛунпа₽ь //Ж ■ ~1999 ~ 18 мая С 1; Мемарыяльны знак М. Лынькову//ЖП — 1999 — 4 снеж — С 2 ^ЛпТЖараЖя нак?'^бшч^н® " ВР ~ 199Э' ~ 27 ліст ~ С 2’ Векапомны Міхась Лынькоў наш ЗЯМЛЯК//ЖІI. — 1999. — № 88. — С. 3; Рожденве школы: [пас. Акцябрскіі //ЖП. — 2000. — № 85. — С. 3' В какой деревне я жнву?; [в Шапуры]// НС. — 2000. — № 92. — С. 4; Уроженец Шапуров обучал французскнх летчнков//ЖП. — 2004. —№ 70. — С. 2; Ктоонн, солдаты Первой мнровой?//ЖП — 2008 —№23 —С 3' Авроровец: [Ф. Дзенісенка] //ЖП. — 2009. — 12 мая. — С. 3
кРаязнаЎЦы Віцебскага раёна // Памяць: Віцебскі раён: Гісторыкадакументальная хроніка /уклад м БМп3енцау' ~ Мн" Маст ЛІТ’ 2004 ~ С 724; ІНТЭРВ’Ю С.М. Канапелькі (26.02.2004) // Асабістьі архіў м.ь. Півавара. r J
КАРАБАНЬ ГАЛІНА ПЯТРОЎНА, музейны работнік. Працавала ва Ушацкім музеі народнан славы імя У.Е. Лабанка. Аўтар артыкулаў на краязнаўчую тэматыку ў мясцовым перыядычным друку.
п Tw^a3aMM3 £Баг«цановм) Запрашаем у музей // П. — 1987. № 59. С. 2; Сустрэча з гісторыяй // п ~ ~ М оо “ £ п Лаводле архіўных звестак: [адукацыя і культура Ушаччыны ў 19201940я гг // II. — іууз. — № 83. — с. 2: Забытыя старонкі гісторыі: [раскулачваннеі // П. — 1993 — № 38 — С 2' Забытыя старонкі псторыі: [стан с/г у 1924 г.] // П. — 1993 — № 49 — С 2
^^Ь^ІСЯРГЕ^ ПЯТРОВІ4 (>953), краязнаўца. Скончыў ваеннае вучылішча. Служыў ва УС СССР. Цяпер працуе навуковым супрацоўнікам НПГКМЗ. Вывучае гісторыю ваенных дзеянняў у Прыдзвінні ў XX ст.. гісторыю стварэння Полацкага ўмацаванага пункта і вядзення баявых дзеянняў злучэннямі і часцямі 22й арміі летам 1941 г.
Тв.: Кнігі: (разам з С.П. Капылом) «Лнння Сталмна». Полоцкнй укрепрайон 1919 — 1941 гг — ПолойкПолоцкое кннжное пздательство, 2009. — 55 с. • ц . гог^А^с^Э^р^^^ (Разам 3 В. Камісаравым, С. Паляковым) Полоцкая твердыня 1941г. // к ™ № 13 36; Полоцкая твердыня // Арммя. — 2008. — № 5; Малонзвесные странмцы боевой Рнограсрнн 20н гварденсконстрелковой днвнзнн (174й стрелковой днвмзнн 1го формнровання) // Матэрыялы псторыкакраязнаўчай канферэнцыі. Да 80годдзя Полацкага краязнаўчага музея / уклад В Д Краско.— Полацк: НПГКМЗ, 2008.—С. 105115. / >
Артыкулы у перыядычным друку: (разам з С. Паляковым) Полоцк. Крепость // ПВ — 2006 — № 56 — С. 4; (разам з С. Паляковым) Судьба солдата // ПВ. — 2006. — № 95.
135
КАРАЛЕНКА ВОЛЬГА ВАСІЛЬЕЎНА (1966, г.п. Ушачы), журналіст. СкончылаУшацкую СШ (1983), факультэт журналістыкі БДУ (1988). Працуе ва ўшацкай раённай газеце «Патрыёт». Аўтар шэрагу артыкулаў па гісторыі і культуры Ушацкага раёна.
Тв ' «Француз» з Бадзяліна: [М.Н. Цецяраў] // П. — 1989. — № 24. С. 2; Жаночы лёс, абпалены вайной: [П.В. Ціхаміраваі // П. —1989. — № 41. — С. 3; Музей Кузняцова расказвае // П. —19891 — № 52. — С. 2, Гэта бачыла наша зямля: [злачынствы нямецкіх захопнікаў 19411944 гг. на Ушаччыне] // П. —1990 № 35.
С. 3 Што ведаем пра сябе: [фальклор] // П. 1990. № 84. С. 2; Народная творчасць Ушаччыны // П — 1991 _ № 87 — С. 2, 4; Гісторыя нашага краю // П. — 1992. — № 82. — С. 2; Жылабыла весачка [вёскі Ушаччыны, якія знікаюць] // П. 1998. № 18. С. 4; Гісторыя вёскі ў лёсах людскіх: [в. Забор е] // П —1998 — № 24 — С. 2; Раскулачаны і высланы з пагранпаласы... // П. — 1998. — № 45. — U. 3, накалечаныя лёсы людзей; [рэпрэсіі на Ушаччыне] // П. 1999. № 43. С. 4; Вестка з вайны: [А. Жалемка]/ П ___ 1999 _№45 — С 5; Ва Ушачах начаваў // П. — 2000. — № 13. — С. 2; Пішам летапіс з 30х гадоў. [газета «Патрыёт»] /7 П. — 2000. — № 14. — С. 5; Праводзіны рэдактара: [1935] // П. — 2000 — № 22 —С. 5; Заступнік ушачан: [Св. Лаўрэн] // П. 2000. № 33. С. 2; I стала вёска хутарамі // П. 2000. № 38. С. 5; Гадзіннік спыніўся назаўтра: [рэпрэсіі на Ушаччыне] // П. — 2000 — № 47. — С. 2; Будавал! залу, знайшлі «склеп» // П. — 2000. — № 60. — С. 3; Засталіся ад гарматы ...: [ДОТ]// П. — 200 . — № 26. — о. 2, Раскіданае гняздо: [рэпрэсіі на Ушаччыне] // П. 2001. № 88. С. 2; Ці ведаеце вы Ушачьі?: [успаміны былой жыхаркі Асман] // П. — 2002. — № 70,72; Каму належаў Ліпавец?: [гісторыя Ушаччыны] // П. 2004. № 7 С 2 Усайская воласць, тут жылі... // П. 2004. № 8. С. 3; Са светлай радасцю у свон храм: Гкасцёл Св Лаўрэнаі // П. — 2004. — № 86. — С. 2; Такая розная вайна // П. — 2005. — № 11. — С. 2; Магілa невядомага салдата // П. —2005. — № 17. —С. 2; Адрэстаўраваць можна не ўсе: [помнікі псторыі і культуры Ушаччыны] // П — 2005. — № 31. — С. 2; Нумізматыка — малодшая сястра гісторыі: [С. Аваднеу, калекцыянер] // П. — 2005. — № 63. — С. 2; Храм узводзіцца ўсім мірам: [Ушачы] // П — 2007 — № 70. С. 2; Філосаф, палітык, паэт: [Хаім Жытлоўскі, гр.паліт. дзеяч, нарадзіўся ва Ушачах] // П. 2008. N. о. 0.2.
КАРАЛЁЎ ВАЛЕРЫЙ ВАСІЛЬЕВІЧ (Л. Залескі) (нарадзіўся ў Мінску), краязнаўца. Вучань В.А. Ермалёнка. На аснове бібліятэкі і збору дзеда Віталіса Багдановіча напісаў і апублікаваў шэраг артыкулаўу рэспубліканскім, мясцовым і замежным перыядычным руку («Чырвоная змена», «Выбар», «ЛіМ», «Сцяг працы» («Міёрскія навіны»), «Паўночны край», «Ніва» (Беласток), «Павет»). Аўтар чатырох матэрыялаў, змешчаных у кнізе «Памяць» Міёрскага раёна. Перадаў некаторыя матэрыялы ў Браслаўскі гісторыкакраязнаўчы музей, ПГКМЗ, музей СШ № 3 г. Міёр.
Займаўся даследаваннем гісторыі Міёршчыны, аддаючы перавагу 1920—ІУЗОм гг. Абапіраючыся на польскія крыніцы, аналізуючы тагачасную літаратуру, апісвае падзеі савецкапольскай вайны, стан адукацыі, жыццёвыя лёсы землякоў. 3 асаблівым замілаваннем апісвае родныя Волкавічы. Жыве ў Францыі.
Тв.: Аб іх не гаварылі голасна II Памяць: Гісторыкадакументальная хроніка Міёрскага раёна. — Мн.. ^Артыкулы ў перыядычным друку: Скарбы з гарышча // СП (М). — 1990. — № 133. — С. 3; Сведкі абвінавачваюць // СП (М). — 1991. — № 11. — С. 3; Чароўнае слова. Самае страшнае. Хітры бацька // СП (М). 1991. № 75; I камяні гавораць //СП (М). 1991. № 86. — С. 3; Нам засталася спадчына // СП (М) — 1992 — № 60. — С. 2, 3; Адукацыя, 2030я гады // СП (М). — 1992. — № 102. — С. 3; Школа ў Волкаўшчыне // СП (). — 1993. — № 13. — С. 2; Карчма ў Волкаўшчыне // СП (М). — 1993. — № 26; Малое паселішча // СП (М . —1993. — № 38; Георгіеўскі кавалер // СП (М). —1993; Бітва на Ауце // КР. — 1994. — № 95 С 2' Лёс настаўніка // СП (М). — 1999. — № 32. С. 3; Унія; Гісторыя і сучаснасць // СП (М). 2000. — № 80’ — С. 3; Хрысціянізацыя // СП (М). — 2000. — № 98,104; У завірусе савецкапольскав ванны // МН __2001 —№17 —С 3; Перасяленні//МН.— 2002. — №77. — С. 3; Зямельныя ўладанні, мяжуючыя з маёнткам Навалока // МН. — 2002. № 33. С. 4; Пад гербам «Бялыня» // МН. — 2003. — № 47 —С. 3; Волкаўшчына і яе ваколіцы // МН. 2003. № 53. С. 3; Унія: Ад заняпаду да ліквідацыі / МН. 2003. № 59.— С. 3 4; У час Лівонскай вайны//МН. —2003. — № 65. —С. 3, 4; Беларуская лазня// МН — 2003. ыо 84. — С. 4' Хто карміў салдат Перамогі? // МН. — 2003. — № 93. — С. 3; Як пашыраліся гарызонтьі вескі // МН —2003 '—№95. — С. 4; Пісьменнасць. Адукацыя // МН. — 2003. — № 101104; Паданні Ваўкоўшчыны і яе ваколіц // Павет. — 2003. — № 10 (23). — С. 4; Партызанскі дакумент// Тамсама. — С. 5 Мабілізацыя у Мёрах —1941 г. // Павет. — 2004. — № 2 (27). — С. 67; Георгіеўскі кавалер: [М.М. Багдановіч] //Тамсама. — С 7’ Полымем жорсткасці абпалены лёс: [А. Юршэвіч] // Павет. — 2004. — № 3 (28). — С. 45, У апошнія дні Павет. — 2004. — № 6 (31). — С. 57; Баркулаб Корсак // Павет. — 2004. — № 7 (32). — С. 78; Адукацыя пад час нямецкафашысцкай акупацыі // Павет. — 2004. — № 9 (34). — С. 4; Песняў крьільі лебядзіныя // МН —2004 — №24. — С. 4; Найлепшы час, яквыспявае душа// МН, —2004. — № 33, —С. 3;Жорсткасцю апалены лёс // МН. — 2004. — № 58. — С. 3; Кідок з Дзісны на Боркавічы // МН. — 2004. — № 62. — С. 4.
136
КАРАЛЁЎ ГЕОРГІЙ АЛЯКСЕЕВІЧ (12.05.1933, г. Віцебск), журналіст. Скончыў факультэт журналістыкі БДУ (1959). Працаваў у рэдакцыі раённай газеты «Чырвоны хлебароб» («Ленінец», «Сцяг Ільіча») у г. Талачыне (1957—1962), уласным карэспандэнтам па аршанскім рэгіёне газеты «Віцебскі рабочы» (19622007).
Даследуе гістарычнае мінулае Аршанскага, Талачынскага і Дубровенскага раёнаў. Аўтар^некалькіх артыкулаў і матэрыялаў у дакументальнай хроніцы «Памяць» Аршанска1 а Дуоровенскага і Талачынскага раёнаў. Матэрыялы пра землякоў друкаваў у выданнях, прысвечаных ветэранам партыйнага камуністычнага руху: «Знаменосцы трудовой славы», «Ветераны ленннской партнн». Аўтар буклета «П.П. Лепяшынскі ў Оршы» (Віцебск, 1987)’ Браў удзел у падрыхтоўцы кніг «Памяць» Дубровенскага. Талачынскага раёнаў, выдання «Почётные граждане Оршн». Аўтар артыкулаў у рэспубліканскім і мясцовым друку. Матэрыял, прысвечаны гісторыі Друцка, атрымаў адзнаку археолага Л.В. Аляксеева. Некаторыя матэрыялы перадаў у музеі г. Оршы.
Узнагароджаны Граматай ВС БССР (1977), медалём «За трудовую доблесть» (1987), медалём ВДНГ СССР(1972). Член Саюзажурналістаў РБ (1997), заслужаны журналіст Беларусі.
КНІГІ ОНЛАЙН
