Выдавец: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі
Памер: 592с.
Мінск 2000
магіле ў г.п. Лоеў. Яго імем названы вуліцы ў гарадскіх пасёлках Лоеў і Шуміліна, школа ў Шуміліне, на будынку школы ўстаноўлена мемарыяльная дошка. П.А.Акуцыёнак зане-сены ў кнігу народнай славы Шумілінскага раёна, навечна залічаны ў спіс Н-скай часці.
АЛІМБЕТАЎ Абылай, сяржант, каман-
дзір аддзялення аўтаматчыкаў.
АЛЯКСЕЕЎ Рыгор Аляксеевіч, радавы, стралок.
АНДРЭЙКА Мікалай Матвеевіч, радавы,
старшы тэлефаніст.
АНІШЧАНКАЎ Павел Якаўлевіч.
З Палітданясення 106-й стралковай дывізіі 17 кастрычніка 1943 г.
Камандзір аддзялення разведкі 1-га дыві-зіёна 362-га Забайкальскага артпалка стар-шы сяржант Анішчанкаў Павел Якаўлевіч (член ВКП(б), член бюро ВЛКСМ палка). 15 кастрычніка пры фарсіраванні р. Днепр пе-раправіўся на правы бераг з першым эшало-нам на плыце, зробленым з падручнага матэ-рыялу. На сярэдзіне ракі Анішчанкаў заўва-жыў падбітую, плывучую па цячэнні лодку з 5 параненымі байцамі. Нягледзячы на агонь, Анішчанкаў сустрэў лодку, прывязаў яе да плыта і перавёз байцоў на правы бераг. На беразе аказаў раненым першую дапамогу, адвёў у бяспечнае месца, а сам працягваў выконваць баявую задачу.
На правым беразе Дняпра Анішчанкаў заўважыў, што станковы кулямёт праціўніка вядзе моцны агонь па пераправіўшайся пя-хоце. Анішчанкаў зайшоў з фланга і ручнымі гранатамі знішчыў станковы кулямёт. Баявая задача, пастаўленая Анішчанкаву па выбару перадавога артылерыйскага назіральнага пункта, была выканана своечасова. За пра-яўлены выключны гераізм тав. Анішчанкаў прадстаўляецца да ўрадавай узнагароды — прысваенню звання Героя Савецкага Саюза.
АНОХІН Іван Фёдаравіч, капітан, на-меснік камандзіра батальёна па палітчасці.
АНТАЕЎ Бейсен Сяітавіч, радавы, раз-ведчык.
АПАРЫН Максім Рыгоравіч. Герой Са-вецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся ў 1919 г. ў с. Новашаўкоўнікава Барабінскага раёна Новасібірскай вобл. Рускі. На фронце з 1941 г., камандзір гарматы, старшы сяр-жант. Вызначыўся пры фарсіраванні Дняпра ў раёне Лоева. На захопленым плацдарме аг-нём гарматы падтрымліваў пяхоту ў час пе-раправы і наступлення, адбіў З контратакі гітлераўцаў. Загінуў 15.10.1943 г. ў рукапаш-
171
1941 — 1945
М.Р.Апарын.
К.Х.Ахметшын
ным баі. Пахаваны ў брацкай магіле ў г.п. Лоеў, дзе яго імем названа вуліца.
АРСЯНЮК Аляксандр Мікалаевіч, стар-шы сяржа'нт, разведчык.
АРЦЕМ'ЕЎ Мікалай Міхайлавіч, рада-вы, стралок.
АХМЕТШЫН Каюм Хабібрахманавіч. Герой Савецкага Саюза (15.1.1944). Нара-дзіўся 7.7.1909 г. ў в. Каракусюк Хайбулін-скага раёна, Башкортастан. Башкір. Праца-ваў старшынёй сельсавета на радзіме. На фронце з лютага 1942 г., памочнік камандзі-ра сабельнага ўзвода 16-й гвардзейска-кава-лерыйскай дывізіі, гвардыі старшына. Выз-начыўся пры фарсіраванні Дняпра ў раёне Лоева. У ноч на 27.9.1943 г. ў баі на плацдар-ме, калі ўзвод быў акружаны ворагам, зні-шчыў варожы кулямёт і павёў байцоў на пра-рыў. У рукапашным баі ўзвод знішчы25ў гіт-лераўцаў і выйшаў з акружэння. Загінуў у баі 10.11.1943 г. Пахаваны ў брацкай магіле ў7 в. Уборак.
БАБКОЎ Рыгор Еўдакімавіч, старшына, камандзір узвода.
БАННІКАЎ УБарыс Фёдаравіч. Герой Са-вецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся 12.10.1923 г. ў в. Таранкі Багародскага раёна Кіраўскай вобл. Рускі. З верасня 1943 г. на Цэнтральным фронце. Радавы 43-га страл-ковага палка 106-й стралковай дывізіі. Выз-начыўся ў кастрычніку 1943 г. пры фарсіра-ванні Дняпра. Арганізаваў групу добраахвот-нікаў з 4 чалавек, якія на гумавай лодцы пераправіліся цераз раку, гранатамі выбілі ворага з траншэі, чым забяспечылі магчы-масць пераправы роты. Загінуў у баі 15.10.1943 г. Пахаваны ў брацкай магіле ў в. Крупейкі, дзе яго імем названа вуліца.
БАРАНАЎ Уладзімір Пятровіч, лейт.
нант, камандзір0 роты.
БАРЫШАЎ У Мікалай Герасімавіч, стар. шы разведчык.
БАТАУ V Павел Іванавіч, генерал- лейт». нант, камандуючы 65-й арміяй.
БАХМЕЦЬЕУ Іван Аядрыянавіч, пал.
коўнік, камандзір палка.
БАЧАНКО Ў Іван Аядрэевіч, старшы сяржант, камандзір аддзялення.
БЕЛАМЕСТНЫХ Уладзімір Карнілавіч, старшына, старшы разліку грабцоў.
БЕЛЫ Андрэй Анісімавіч, малодшы лей-тэнант, камандзір узвода сувязі.
БЕРДЫШАЎ Васіль Архіпавіч, радавы,
сапёр.
БЗАРАЎ Георгій Мікалаевіч, падпалкоў-
нік, камандзір стралковага палка.
БОЛАТАЎ У Андрэй Іванавіч, старшы лей-тэнант, камандзір стралковай роты.
БРУХАНАЎ Аляксей Іванавіч. Герой Савецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся 15.3.1923 г. ўг. Южа Іванаўскай вобл. Рускі. На фронце з 1942 г. Вызначыўся ў баі пры фарсіраванні Дняпра каля г.п. Лоеў, каман-дзір аддзялення 193-й стралкдвай дывізіі, сяржант. З групай разведчыкаў пад моцным агнём праціўніка першы дасягнуў правага берага ракі, уварваўся ў варожы дзот, агнём з аўтамата знішчыў нямецкіх кулямётчыкаў, 15 стралкоў і захапіў у палон 2 унтэр-афіцэ-раў. Яго мужныя дзеянні дапамаглі пасняхо-вай пераправе байцоў батальёна. Загінуў у баі 17.10.1943 г. Пахаваны ў брацкай магіле ў в. Крупейкі, дзе яго імем названа вуліца.
БУДЗІЛІН Іван Міхайлавіч, малодшы сяржант, камандзір аддзялення.
БУТЫЛКІН Віктар Васілевіч, старшы лейтэнант, камандзір батарэі.
БЫКАЎ Аляксей Васілевіч, радавы, са-пёр.
БЫКОЎСКІ Міхаіл Іванавіч, капітан,
камандзір батальёна.
БЫЧКОЎ Мікалай Васілевіч, старшы
сяржант, камандзір аддзялення.
БЯЛОЎ Павел Аляксеевіч, генерал-пал-коўнік, камандуючы 61-й арміяй.
БЯСЦЭННЫ Віктар Мікалаевіч, лейтэ-
нант, камандзір роты.
ВАРАНЧУК Андрэй Якаўлевіч, лейтэ-нант, камандзір батарэі.
ВАХОНІН Рыгор Іванавіч, старшы сяр-
жант, камандзір узвода.
ВІСЛЕЎСКІ Фёдар Паўлавіч. Герой Са-вецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся 4.2.1921 г. ў с. Лосева Паўлаўскага раёна Ва-
172
Ітла вайяа народям
А.І.Бруханаў.
Е. Дз.Волкаў.
ронежскай вобл. Рускі. У Чырвонай Арміі з 1940 г. У Вялікую Айчынную вайну на фрон-це з 1941 Г-, камандзір артбатарэі, старшы лейтэнант. Вызначыўся 15.10.1943 г. каля Лоева. Група разведчыкаў і штурмавы атрад на чале з Ф.П.Віслеўскім фарсіравалі Дняп-ро, захапілі мінамётную батарэю і адбілі 2 контратакі. Карэкціраваў па радыёстанцыі агонь артдывізіёна, што забяспечыла пяхоце паспяховўю пераправу. Пасля вайны праца-ваў у МТС на радзіме. Узнагароджаны ордэ-намі Леніна, Чырвонага Сцяга, Аляксандра Неўскага, Чырвонай Зоркі, медалямі. Памёр 27.7.1957 г.
Выклікаю агонь на сябе...
Асеннім днём 1943 г. лейтэнант Фёдар Віс-леўскі вывеў сваіх артылерыстаў на левы бе-раг Дняпра. К ночы ўсё было гатова для пе-ралравы. Але каманды не паступала, і каман-дзір батарэі, седзячы ў акопе каля самай вады, таміўся ў чаканні. Ён ведаў, што яму разам з першай групай пяхоты трэба будзе пераправіцца на правы бераг, каб з плацдар-ма карэкціраваць агонь сваёй батарэі. Як толькі прагучала каманда, байцы лачалі рас-саджвацца ў лодкі і на плыты. Фёдар упаўго-ласа паклікаў радыста і разам з ім уладкаваў-ся на насу рыбацкай пласкадонкі.
Штурмавы атрад, з якім лейтэнант Віслеў-скі фарсіраваў Дняпро, удала пераадолеў водную пераправу і падышоў да правага бера-га. He прайшло і некалькі хвілін ласля вы-садкі атрада, як увесь узвышаны правы бе-раг, дзе вораг акапаўся, загрукатаў і асвяціў-ся ўслышкамі выстралаў. Упаўшы плашмя на зямлю, Фёдар падпоўз бліжэй. Яму неабход-на было дакладна вызначыць каардынаты ва-
рожьгх агнявых кропак і перадаць даныя на батарэю. _
Лейтзмант агледзеўся. Непадалеку заува-жыў некалькі дотаў, адкуль біў вораг. Агонь варожых кулямётаў не даваў байцам скрануц ца з месца. Неўзабаве на другім бераэеДняп-ра грымнула гармата. Над ракой завыў сма-рад. 3 аглушальным звонам ен выбухнуу паб-лізу аднаго з дотаў. Праз мінуту перастрэлка закончылася і батарэя адкрыла беглы агонь Снарады клаліся дакладна ў цэль, доты адэін за другім выходзілі са строю. I ўсе ж. каб уш-хамірыць, спатрэбілася нямала часу толькі на світанні замоўк апошні дот ворага Куля-мётны агонь цяпер не перашкаджаў руху пя-ХОТЫ. . «m v
Раніцай 16 кастрычніка 1943 г. воіны 193-й стралковай дывізіі занялі плацдарм на пра-вым беразе Дняпра каля г.п. Лоеў. 30 кас-трычніка пяцідзесяці воінам, якія найбольш вызначыліся пры фарсіраванні Дняпра, было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза. Сярод іх было прозвішча лейтэнанта 0>ёдара Паўлавіча Віслеўскага. М.Салаўёў.
ВОІНАЎ Міхаіл Львовіч, яфрэйтар, стар-шы радыётэлеграфіст.
ВОЛІКАЎ Сямён Антонавіч, радавы, раз-ведчык-назіральнік артпалка.
ВОЛКАЎ Еўдакім Дзянісавіч Герой Са-вецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся 9.3.1922 г. ў в. Кароткае Пачэпскага раёна Бранскай вобл. Рускі. На фронце з мая 1942 г., камандзір роты мінамётчыкаў 685-га стралковага палка 193-й стралковай дывізіі, старшы лейтэнант. Вызначыўся ў кастрычні-ку 1943 г. пры вызваленні Лоеўскага раёна. На правым беразе р. Сож з воінамі роты гра-натамі адбіў 2 варожыя контратакі. Пры фар-сіраванні Дняпра агнём мінамётаў рота пад-трымлівала дэсантны батальён, чым садзейні-чала захопу плацдарма на правым беразе paid. Загінуў 15.10.1943 г. ў баі на плацдар-ме. Пахаваны ў брацкай магіле ў г.п. Лоеў, дэе яго імем названа вуліца.
ВЫЧУЖАНІН МікалаЙ Аляксеевіч, лей-тэнант, камандзір кулямётнай роты.
ГАДАВІКОЎ Сяргей Канстанцінавіч, ма-лодшы лейтэнант, камандэір узвода.
ГАЙНУТДЗІНАЎ Дамітрый (Махмецін) Галенцінавіч, старшына, камандзір узвода.
ГАРБУНОЎ Андрэй Міхайлавіч, падпал-коўнік, камандзір стралковага палка.
ГАРДАПОЛАЎ Генадзь Дамітрыевіч, ка-пітан, намеснік камандзіра батальёна.
173
1941 —1945
У.В.Гусеу.
Б.Я.Даўлетаў.
А.Дзехканбаеў.
Ф.А.Ермакоў.
ГАРДЗІЕНКА Іван Максімавіч, старшы лейтэнант, камандзір роты.
ГАРЭЛІК Зіновій Самуілавіч, старшы лейтэнант, камандзір стралковай роты.
ГАЎРЫШ Павел Іванавіч, старшы лейтэ-нант, камандзір сапёрнай роты.
ГІЗАТУЛІН Хамазан Гатаўлавіч, старшы сяржант, камандзір гарматы.
ГНУСАРАЎ Аляксандр Якаўлевіч, яф-рэйтар, стралок.
ГРЫГАРОВІЧ Леанід Андрэевіч, старшы лейтэнант, камандзір батальёна.
ГУРВІЧ Сямён Ісаакавіч, лейтэнант, на-меснік камандзіра эскадрыллі штурмавога авіяпалка.
ГУСЕЎ Уладзімір Васілевіч. Герой Са-вецкага Саюза (30.10.1943). Нарадзіўся 22.9.1923 г. ў станіцы Астроўская Данілаў-скага раёна Валгаградскай вобл. Рускі. На фронце са жніўня 1941 г., камандзір роты 188-га стралковага палка 106-й стралковай дывізіі, лейтэнант. Вызначыўся 15.10.1943 г. пры вызваленні Лоева. Яго рота пад агнём праціўніка фарсіравала Дняпро, выбіла вора-га з траншэй, знішчыла некалькі агнявых кропак, захапіла вышыню, адбіла З контрата-кі ворага. 18.10.1943 г. ў баі на плацдарме быў смяротна паранены. Пахаваны ў брацкай магіле ў в. Казярогі.
КНІГІ ОНЛАЙН
