Краязнаўцы Віцебшчыны другой паловы XX - пачатку XXI ст.
біябібліяграфічны даведнік
Мікалай Півавар
Выдавец: Кнігазбор
Памер: 372с.
Мінск 2010
53
практнческой конференцпн. — Вптебск: ВГУ, 1998. — С. 227230; Таямніцы ўнікальнай калекцыі // Мастацтва _ 1999. — № 3. — С. 1721; Дываны Марыі Ларынай // Мастацтва. — 1999. — № 45. — С. 3134; Шануючы зробленае// Мастацтва. —1999. — № 8. — С. 5053; Пра мужыцкасць Фердынанда Рушчыцаі шляхетнасць Язэпа Драздовіча, або Пра складнікі беларускай нацыянальнай традыцыі і яе мастацкае ўвасабленне // Мастацтва. — 2000. — № 2. — С. 2330; Шчодры падарунак// Мастацтва. — 2000. — №4. — С. 3134; Рэха сарматызму і творчасці Івана Хруцкага // Мастацтва — 2000. — № 11. — С. 3035; Іван Хруцкі і нямецкі бідэрмайер // Беларусь н Европа: Взаммодействпе культур. — Внтебск: ВГУ, 2000. — С. 7173; Народны мастак і майстар з Віцебска Хведар Максімаў // Беларусь п Европа: Взапмодействме культур. — Внтебск: ВГУ, 2000. — С. 158160; Стылёвая эвалюцыя творчасці Юдэля Пэна // Віцебскі сшытак. — 2000. — № 4. — С. 182186; Дмалог двух художннц // Мпшпоха. — 2000. — № 8. — С. 131134; «Чарцёж» горада Віцебска 1664 года як помнік інсітнага мастацтва // Інсітнае мастацтва Беларусі: Гісторыя, суадносіны з народнай культурай. Сучаснасць. Тэндэнцыі развіцця: матэрыялы навуковапрактычнай канферэнцыі, 2930 верасня 2000 г., Віцебскі абласны навуковаметадычны цэнтр народнай творчасці / склад. Л. Вакар. — Віцебск: ВАБ, 2003. — С. 1218; Нанвные художннкн Внтебска // Феномен нанвного мскусства н творчества аутсайдеров в нашн днн н его проблемы. — М., 2004. — С. 167182; Творчество Нсаака Боровского//ШМЕ. — Внтебск: ВОТ, 2005. — С. 147158; Деятельность Внтебского ОНМЦ НТ н КПР по возрожденню траднцнй народного нскусства Вптебідпны // «Народная культура Віцебшчыны: матэрыялы навуковапрактычный канферэнцыі «Працэсы мадэрнізацыі народнай культуры і вопыт устаноў культуры і адукацыі Віцебшчыны па захаванню традыцый», 2627 мая 2005 г: прысвяч. 160годдзюМ. Нікіфароўскага/рэдкал : Л. Вакар[і інш.]. — Віцебск: ВДУ, 2007, —С. 4355; Народная культураўтворчасці інсітных мастакоў//Тамсама. — С. 5574; «Радовалн сердце отдельные начмнаюіцпе художннкн пз народа...» / Бюллетень Музея Марка Шагала. № 15. — Внтебск, 2008; Усходнія матывы ў творчасці Язэпа Драздовіча // Музей XXI стагоддзя: актуальныя праблемы дзейнасці. Навуковапрактычная канферэнцыя, прысвечаная 65годдзю з дня заснавання Нацыянальнага мастацкага музея Рэспублікі Беларусь. — Мн.: Белпрынт, 2008; Суадносіны шляхецкай і мужыцкай традыцый у беларускім мастацтве на мяжы XIX і XX стагоддзяў // Przeglqd Wschodni. Т. VII. Zs. 4 (28) — S. 13091324.
Каталогі і буклеты: Каталог выставы народнага дэкаратыўнапрыкладнога мастацтва Віцебшчыны АНМЦНТ. — Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1988.— 16 с.; Каталог выставы «Краскі Паазер’я»,_прысвечанай 100годдзюз дня нараджэння Язэпа Драздовіча/ Абласны навуковаметадычны цэнтр народнайтворчасці. — Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1988. — 10 с.; Разьбяры Віцебшчыны / Абласны навуковаметадычны цэнтр народнай творчасці. — Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1989. —12 с.; Каталог I Абласной выставы народнай керамікі «Ганчарны круг89»/Абласны навуковаметадычны цэнтр народнайтворчасці, —Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1989. — 20 с.; Сярод герояў Фёдара Максімава // Мастацтва Беларусі. — 1991. — № 4. — С. 3437, Узоры мастацтва прымітыву ў творчасці разьбяроў Браслаўшчыны // Матэрыялы II Навуковапрактычнай канферэнцыі, прысвечанай 925годдзю Браслава / Беларускі фонд культуры; Браслаўскі гісторыкакраязнаўчы музей. — Браслаў: Браслаўскі фл Пастаўскай друк., 1991. — С. 711; Каталог выставы «Летуценні Язэпа Драздовіча» / Беларускі інстытут праблем культуры; Віцебскі абласны навуковаметадычны цэнтр народнай творчасці. — Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1993. — 24 с.; Язэп Драздовіч і Марк Шагал. Паралелі лёсу і творчасці // Культура. — 1993. — 5 ліп. — С. 8; Каталог выстаўкі. Ф. Максімаў / Віцебскі абласны навуковаметадычны цэнтр народнай творчасці. — Віцебск: Друк. імя Камінтэрна, 1994. — 30 с.
Артыкулы ў перыядычным друку: Чым цікавы гаршчок?// ВР. — 1989. — № 193. — С. 5; Чысціня полацкай традыцыі // ВР. — 1991. — № 41. — С. 4; Пантэон дзядзькі Пятра: [П. Зяляўскі] // ВР. — 1991. — № 147. — С. 4; Докшыцкія маляванкі//ВР. — 1991. — № 239. — С. 4.
Літ.: Анкета «Краязнаўцы Віцебшчыны». Вакар Л.У. (26.05.2009) // Асабісты архіў М.В. Півавара.
ВАЛЕТКА ЛІЗАВЕТА ЦІХАНАЎНА, краязнаўца. Працавала дырэктарам Пастаўскага краязнаўчага музея, цяпер на пенсіі. Аўтар артыкулаў у раённай газеце па гісторыі Пастаў.
Тв ■ Гартаючы старонкі мінулага // Звязда (П). — 1989. — № 111; Заглянем у нашу гісторыю // ПК. — 1993. _ № 79. _ с. 2; Першая кніга пра Лынтупы // ПК. — 1993. — № 90. — С. 2; Якая ж будучыня без гісторыі // ПК. — 1994. — № 6. — С. 2; Камбрыг — Геррй Савецкага Саюза // ПК. — 2003. — № 126. — С. 3; На урок у музей // ПК. — 2004. — № 54. — С. 3.
ВАНСОВІЧ АНАСТАСІЯ АЛЕГАЎНА (29.08.1986, г. Паставы), краязнаўца. Скончыла СШ № 1 г. Пастаў. У школьныя гады брала ўдзел у краязнаўчым руху. Аўтар навуковадаследчых прац «А.С. Юркевіч — навуковец з Пастаўшчыны», «Экалагічная характарыстыка горада Паставы. Складанне экалагічнага пашпарта горада». Сааўтар кнігі «Маньковічы», прысвечанай былому мястэчку на Пастаўшчыне. У даследаванні апісваецца геаграфічнае месцазнаходжанне паселішча, яго ваколіцы, жыллёвыя і грамадскія пабудовы, мясцовыя могілкі і інш. Апісаны асаблівасці былога палацапаркавага комплексу, храмаў, капліцы, млына, пошты. Запісаны ўспаміны пра даўніну мясцовых насельнікаў. даследаваны перыяд у лёсе У. Дубоўкі, калі ён вучыўся ў мястэчку. Даследчыкі прыводзяць спіс крыніц з 19 найменняў, якімі яны карысталіся пры падрыхтоўцы выдання.
Тв.: (разам з I. Пракаповічам. I. Заяц) Маньковічы: гістррыкагеаграфічны нарыс. — Паставы: Сумежжа, 2004.—60 с. . .
Літ.: Сідарэвіч А. Выдадзена ў Паставах // НН. — 2005. — № 29, 5 жніўня. — С. 8; Далідовіч Г. Манькавічы // КГ. — 2005, жнівень. — № 3132. — С. 8.
54
ВАРАТЫНСКАЯ ГАЛІНА АЛЯКСАНДРАЎНА (21.01.1953, г.п. Ушачы), журналіст. Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (1997). Скончыла Ушацкую СШ (1970), факультэт журналістыкі БДУ (1980). Працавала ва ўстановах гандлю і культуры Ушацкага раёна, журналістам раённай газеты «Патрыёт».
Аўтар артыкулаў на краязнаўчую тэматыку ва ўшацкай раённай газеце «Патрыёт», дзе вяла рубрыку «Нашы землякі». Аўтар некалькіх паэтычных зборнікаў. Старшыня ушацкага раённага ТБМ імя Ф. Скарыны (1989).
Тв.: Помнікі нашай памяці: [помнікі гісторыі і культуры Ушаччыны]// П. — 1989. — № 43 — С 2' Каб ведалі нашчадкі: [музей у Арэхаўскай СШ] // П. — 1990. — № 55. — С. 2; Госці з Амерыкі: [Бартулі] // П. —1992. — № 76. — С. 2; Гісторыя і лёсы вёскі Вяркуды // П. — 1992. — № 91. — С. 23; Тут пачыналася яе дарога: [Е Лось]//П, —1999. — № 11. —С. 2; Выходзіць, што можна: [I. Навагродская] // П. —1999. — №49. — С. 2; Аўтар дапаможніка — настаўніца: [Л. Цяцерка] // П. — 2000. — № 1. — С. 2; Прафесар медыцыны з Ушаччыны: [Р.У. Жаваранак] // П. — 2003. — № 52. — С. 2; Е. Лось «...Мацней за іншыя хвалюе» // П. — 2004. — №14. — С. 2; Кінематаграфіст з Ушаччыны: [У. Халіп] // П. — 2004. — № 102. — С. 4; «Як спяшаўся да вас...»: [П. Броўка] // П. — 2005. — № 25. — С. 2; Глыбокі след: [рэжысёр В. Маслюк] // П. — 2008. — № 24. — С. 2.
ВАРОНІН ВАСІЛЬ АЛЯКСЕЕВІЧ (1971, в. Дзёрнавічы Верхнядзвінскага раёна Віцебскай вобл.), гісторык. Кандыдат гіст. навук (2000), дацэнт. Скончыў СШ № 2 г. Верхнядзвінска, гіст. факультэт БДУ (1994), аспірантуру БДУ. Працаваў выкладчыкам У ПДУ (19982000), на кафедры гісторыі Беларусі старажытнага часу і сярэдніх вякоў гістарьічнага факультэта БДУ (з 2000). Аўтар дысертацыйнага даследавання «Сацыяльнаэканамічнае і палітычнае развіццё Полацкага ваяводства ў першай палове XVI стагоддзя» (2000). Займаецца даследаваннем гісторыі Беларускага Падзвіння X1IIX1V стст., гісторыі ВКЛ XVXV1 стст. Аўтар больш за 70 навуковых публікацый.
Тв.: Кніга і аўтарзферат: Сацыяльнаэканамічнае і палітычнае развіццё Полацкага ваяводства ў першай палове XVI стагоддзя: аўтарэф. дыс. ... канд. гіст. навук / БДУ. — Мн.: БДУ, 2000. — 19 с.; Рэестр путных баяр Полацкага ваяводства 1585 года. — Мн.: РІВШ, 2009. — 50 с.
Артыкулы ў кнігах «Памяць» і навуковым друку: Полаччына ў складзе ВКЛ // Памяць: Гісторыкадакументальная хроніка горада Полацка. — Мн.: БелЭн, 2002. — С. 3741; Полаччына ў складзе Рэчы Паспалітай // Тамсама. — С. 4346; Полаччына ў складзе Расійскай імперыі // Тамсама. — С. 4951; Вялікія князі полацкія, канецХІУ ст. // Полацк: Карані нашага радавода: матэрыялы міжнароднай навуковай канферэнцыі. — Полацк, 1996. — С. 4450; Мяшчанскае землеўладанне ў Полацкім ваяводстве ў першай палове XVI ст. // Гісторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы III міжнар. навук. канф. — Полацк, 1998. —С. 5863; Палітычны лад Полацкага ваяводстваў першай паловеХУІ ст. //БГА,—Т. 5. Сш. 1 (8). —1998. — С. 2766; Унутраны гандаль у Полацкім ваяводстве першай паловы XVI ст. // Веснік БДУ. Серыя 3. — 1999. — № 1. — С. 1517; Полацкая зямля ў знешнім і ўнутраным гандлі Вялікага княства Літоўскага першай паловы XVI ст. // Пстарычная навука і гістарычная адукацыя ў Рэспубліцы Беларусь. — Мн„ 1999. — С. 5254; Полацкія путныя слугі ва ўрадавай палітыцы ВКЛ, XV сярэдзіна XVI ст. // БГА. — Т. 7. Сш. 2 (13). — 2000. — С. 305324; Друцкія князі XIV стагоддзя //БГА. — Т. 9. Сш. 12 (1617). — 2002. — С. 329; Тэстамент полацкага бурмістра Давыда Панкова 1559 г. // Псторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы IV Міжнароднай навуковай канферэнцыі. — Полацк, 2002. — С. 3240; Полаччына і палачане ў нацыянальнакультурным і рэлігійным жыцці Вялікага княства Літоўскага першай паловы XVI ст. // Bialoruskie Zeszyty Historyczne. — Ne 17. — Bialystok, 2002. — S. 211219; Браслаўскі Прачысценскі манастыр на востраве паводле прывілея Жыгімонта 11540 года // Браслаўскія чытанні: матэрыялы VI навуковакраязнаўчай канферэнцыі, прысвечанай 150й гадавіне з дня нараджэння браслаўскага лекара, грамадскага дзеяча Станіслава Нарбута (18531926), 78 мая 2003 года. — Браслаў, 2003. — С. 1315; Дрыса ў XVI ст. // Commentarii Polocenses Historici = Полацкія гістарычныя запіскі. — 2004. — Т. 1. — С. 2031; «Кннга Святого Софея»: Да гісторыі полацкіх кніжных збораў XVXVI стст. // БГЧ. — 2007. — № 3 — С. 4651; Падзеі 1307 года ў Полацку: спроба крытычнага разбору // Псторыя і археалогія Полацка і Полацкай зямлі: матэрыялы. — Полацк, 2009; Войтваявода і мяшчане ў канфлікце 1558 года ў Полацку // Соціум. Альманах соціальноТ історіТ. — Внп. 7. — Кмів, 2007. — С. 5965.