Шашкi i камбiнацыi
Выдавец: Беларусь
Памер: 272с.
Мінск 1976
2. d2—сЗ! Ь4 : d2 3. Ь2— сЗ d2 : Ь4 4. g5—f6 е7 : еЗ 5. g3—f4 еЗ : g5 6. h4 : Ь6 а5 : с7 7. аЗ : е7 f8 : d6 8. h6 : с5
1. h4—g5!
Ціхі, але грозны ход.
I...g7-f6.
Чорным трэба гуляць g7— f6, бо на любы іншы ход (ак-рамя 1...е5—d4?, следам за якім адбылося б 2. d2—сЗ з выйгрышам) белыя выйграва-лі так: 2. g5—f6 е7 : g5 3. g3— h4 eO : g3 4. h4 : h8.
2. g3—h4! e5 : g3 3. e3— d4!l c5 :cl.
Калі 3...h6 : f4, to 4. d2— e3! 14 : d2 5. el : g7 g3 : el 6. d4 : b6 18 : b6 7. gl—12 el : g3 8. h4: f2 1 белыя выйграюць.
4. gl—h2! h6:f4 5. 12— e3 f4 : d2 6. el ; g3 f8 : h6 7. h2 : f4 cl : g5 8. h4 : d8.
Грандыёзная камбінацыя!
242
№ 249, /. ШОРАХАЎ
№ 2'0. С. ЮШКЕВІЧ
Выйгрыш.
Выйгрыш.
1. еЗ—f4 а5—Ь4.
Інакш адказаць чорныя не могуць.
2. f2—еЗ!
Добры ход, якім падрых-тоўваецца камбінацыйная раз-вязка.
2. ..Ь4 : d6 3. f4 —g5! d6 : d2.
He зменіцца становішча чорных i пасля ўзяцця шашкі 3...h4 : f6.
4. gl—f2! h4 : f6 5. d4— c5 b6 : d4 6. f2—g3 h2 : f4 7. b2—c3 d4 : b2 8. a3 : e7 f8 : d6 9. h6 : b4.
3 гэтай пазіцыі ў белых ёсць два эфектныя прыёмы выйгрышу.
1. сЗ—d4! e5:el 2. аі—Ь2!
Як першы, так і гэты ход не адразу можна прадбачыць.
2. ..аЗ : g3 3. g3 : с7 el : Ь8.
Калі З...с5 : аЗ, то 4. с7— Ь8 el : g3 5. h2 : Ь4! аЗ : с5 6. Ь8—е5 а7—Ь6 7. а5 : с7 с5—Ь4 8. с7—Ь8 h4—g3 9. е5 : h2 Ь4— сЗ 10. Ь8—е5 сЗ—d2 11. е5—сЗ d2 : Ь4 12. 112—е5 і г. д. з выйгрышам.
4. b4:f4! Ь8 : g3 5.h2:f4.
9’
243
Тут адбываецца цікавае ўкліненне белай шашкі на по-ле с5 пасля пяці строга па-слядоўных хадоў.
1. d2—сЗ Ь4 : d2 2. Ь2—сЗ d2 : Ь4 3. сі—Ь2! аЗ : сі 4. еЗ—d4 cl : g5 5. h4 : Ь6 a5 : c7.
Такі ж будзе адказ і на ўзяцце шашкі 5...h2 : f4.
6. d4—с5! h2 : f4 7. c5 : e7 f8: d6 8. h8: a3 f4—e3 9. a3—cl.
1. h4—g5 e3: gl 2. g5— 16 e7 : g5 3. el—f2 gl : e3 4. g3—f4 e5 : g3 5. c3 : c7.
Спярша браць шаіпкі трэ-ба толькі такім чынам.
5. ..d8 : Ь6 6. h2 : Ь4!
Толькі гэтым неспадзява-ным ударам знішчаецца дамка чорных.
6. ..а5:сЗ 7. Ь2 :12.
244
№ 253. В. КАХАНОВІЧ
№ 254. М. КУРЫНЕЦ
Выйгрыш.
Выйгрыш.
Два распаўсюджаныя практычныя фіналы мае гэта канцоўка.
1. d2—еЗ 14 : Ь4 2. Ь2—аЗ е5 : сЗ 3. аЗ : е7 f6 : d8.
Калі 3..J8 : d6, to 2. el— d2! c3 : el 3. g3—h4 el : g3 4. h2 : c5, i белыя выйграюць.
4. el—d2 c3 : el 5. g3— h4 el : g3 6. h4 : f6! g7 : e5 7. h2 : b8
i г. д. да выйгрышу.
Шэраг паслядоўных ахвяр у гэтай канцоўцы заканчваец-ца двума прыгожымі камбі-нацыйнымі ўдарамі.
1. аі—Ь2! сЗ:а1 2. аЗ— Ь4 а5 : сЗ 3. f6—е7 d8 : d4 4. cl—Ь2!
Ход, пасля якога адбы-ваецца першы ўдар па вялі-кай дарозе.
4. ..g3:e5 5. h2—g3 h4: f2 6. gl : e7 f8 : d6 7. b2 : f6 al : g7 8. h6 : a7.
245
№ 255. А. КАЎРЫЖКІН
№ 256. Л. ПРУДНІКАУ
Выйгрыш.
Выйгрыш.
1. а5—Ь6!1
Эфектная ахвяра трох шашак з «запрашэннем» чор-ных у дамкі.
1...с7:е1 2. аі—Ь2! d6 : Ь4 3. Ь2—сЗ! Ь4 : d2 4. cl : g5 h2 : h6.
Такім зусім незвычайным спосабам белым удалося ўскрыць поле f8 у лагеры чор-ных.
5. gl—h2 el : g3 6. h2 : f8.
Выключна прыгожая кам-бінацыя!
]. d2—сЗ Ь2 : d4.
Відавочна, што трэба браць назад, бо ў чорных і так на адну шашку менш.
2. f4—е5 d4—сЗ.
Вымушаны ход. Калі 2... Ь4—сЗ, то 3. d6 : d2, і белыя лёгка перамагаюць.
3. gl—Ь2!
Знешне спакойны ход, але на самай справе ён вельмі не-абходны для правядзення камбінацыйнага ўдару.
3. J6 : d4 4. d6—с7 d8 : Ь6 5. el—d2! сЗ : g3 6. h2 :f4 d4:f2 7. cl—b2! a3 : cl 8. g5—h6 cl : g5 9. h4 : h4 c5— d4 10. h4—e7 f8 : d6 11. h6: e3.
246
NS 257. B. АБАУЛІН
№ 258. А. АЮПАЎ
Выйгрыш.
Выйгрыш.
У прыведзенай пазіцыі на неасцярожны ход чорных на поле g5 белыя адказваюць каскадам нескладаных, але па-вучальных ка.мбінацый.
1. сЗ—Ь4!!
Згуляна цудоўна. Чорныя могуць браць шашкі ў чатыры бакі, але гэта іх не выратоў-вае.
1. ..а5: аі.
Калі 1...а5 : g3, то 2. f2 : h8. А калі чорныя бяруць 1... g5 : с5, белыя б’юць 2. Ь4 : Ь8. Гіарэшце, узяцце шашкаю 1... g5 : gl пасля 2. Ь2—сЗ gl : сэ пройгрышнае з-за 3. Ь4 : Ь8.
2. d2—еЗ al : g3 3. f2 : h8.
Коратка, але пераканаўча.
Размяшчэнне шашак у прапанаванай чытачу канцоў-цы нагадвае становішча з пар-тыі. Выйгрыш у ёй таксама вельмі практычны і пашыра-ны.
1. а5—Ь6! а7:с5.
Калі 1...с7 : а5, то 2. аЗ— Ь4 а5 : сЗ 3. Ь2 : h8 і белыя выйграюць.
2. аЗ—Ь4!1 с5 : сі 3. аі — Ь2 сі : аЗ 4. еЗ—d4 е5 : сЗ 5. d2 : Ь4 аЗ : с5 6. g3—f4 g5 : еЗ 7. f2 : h8.
Выйгрыш белых бясспрэч-ны.
247
№ 259. М. ГАЛКІН
№ 260. А. ГУРАЛЬНІК
Выйгрыш.
Нягледзячы на шчыльна забарыкадаваныя чорнымі шашкамі дамачныя палі, бе-лым удаецца на іх прабрацца і нанесці фінальныя ўдары ў адным выпадку з поля d8, a v другім — з поля 18.
у Y g5-f6 е7 : g5 2. 12-g3! h2 : d6 3. c5 : e7 a3 : c5.
У чорных ёсць яшчэ дзве магчымасці ўзяцця шашкі. Але ва ўсіх варыянтах белыя ідунь толькі:
4. el-121 d8 : 16.
Калі 4...18: d6, то 5. еЗ— d4 с5 ; еЗ 6. d2 : с5.
5. еЗ—(4 g5 : еЗ 6. 12 : g5.
Гэта, бсзумоўна, канцоўка вышэйшага класа!
Выйгрыш.
1. еЗ—14!
Гэтым ходам белыя пакі-даюць чорным адзіны адказ.
1...Ь8—а7.
Нельга l...g7—h6 з-за 2. f4—g5 h6 : f4 3. f2—g3 h4 :12 4. el : g7. He прыносіць чор-ным задавальнення і 1...Ь4— сЗ, бо пасля 2. d4 : Ь2 d6 : Ь4 3. аЗ : с5 нельга адказваць 3... с7—d6 з-за 4. 14—g5 d6 : Ь4 5. g5—h6 а5 : с7 6. h6 : аЗ.
2. d2—сЗ!І
Вельмі цяжка прадбачыць гэты незвычайны ход.
2. ..Ь4 : d2 3. el : сЗ d6 : d2 4. 12—еЗ!
Згуляна з мэтай перакід-кі шашкі чорных а7 на поле g5-
4. а7 : с5 5. еЗ : cl с5 : g5.
Нарэшце ўсё падрыхтава-на для нанясення сакрушаль-нага ўдару.
6. аЗ—Ь4 а5 : сЗ 7. еі — d2 сЗ : еі 8. gl—f2 el : g3 9. h2 : Ь8.
248
№ 261. Р. КЕТЛЕР
N? 262. Р. КЕТЛЕР
Выйгрыш.
Выйгрыш.
Пасля ахвяр шашак бе-лыя ажыццяўляюць запар дзве камбінацыі і дабіваюцца пе-рамогі.
1. сЗ—d4 е5:сЗ 2. f2— g3! h4 : d4 3. cl—Ь2 f6 : h4 4. h6—g7! f8:h6 5. h2—g3 h4 : f2 6. gl : e3 d4 : f2 7. b2 : g5! h6 : 14 8. el ; c7.
Тут белыя некалькімі трап-нымі разменамі і ахвярамі прабіваюць два рады чорных шашак і наносяць заключііы ўдар праз поле f8.
1. Ь6—с7! d8:b6 2. а7 : с5 d6 : Ь4 3. 12—еЗ! h4 : 12 4. 14—е5 16 : h4 5. е5—d6 е7 : с5 6. d4 : Ь6 12 : d4 7. Ь6—с7 Ь8 : d6 8. h2—g3 h4 : f2 9. gl :e7 f8:d6 10. h6 : cl.
249
УКАЗАЛЬНІК АЎТАРАЎ ЗМЕШЧАНЫХ ПАРТЫЙ I КАНЦОВАК
Проавішча № партый № канцовак
99, 100, 257
Лбаулін В.
Абрамовіч А.
Агашын Б.
Агеенка А.
Агранаў I.
Адамовіч В.
Азёма Л.
Азімаў А.
Аляксандраў Н. Амяльянчык В. Апаровіч М.
Арлоў С.
Астрынскі В.
Аўтушэнка В.
Афанасьеў А.
Афонін А.
Ашбель М.
63
89
63
106
147
48
35
158
4
119
53
146
37
17
2,9
101, 102, 146, 226
250
Працяг
Прозвішча № партый № канцовак
Аюпаў А. Багданаў Л. 28 31, 225, 258
Багуслаўскі В. 94
Бадзянскі П. Байко М. 50, 54 167
Балжаларскі С. 15, 44 32, 168, 169
Барамідзе Т. 65 170
Барыеаў Г. 82
Барэйка Н. 13 45
Баталаў Б. Бахціозін Ф. 46, 83, 103, 104, 147
Беларьшкі В. 46
Бельскі I. 53, 154 47
Бень М. Берастаў А. 72 161, 171, 172, 227, 228
Берлінкоў Б. 105
Бліндзер Б. 148
Бліндзер С. 148
Богаслаўскі I. 114
Брук В. Брэтль В, 4 35, 173, 174
Бугаёў I. 6, 10, 33, 36, 48, 72 84, 162, 175
Буланаў С. Булат В. 23, 68 49, 229
Бурлак I. 176, 252
Бутасаў В. Быкаў Н. 74 50
Бычкоўскі I. 66
Бялоў Д. 93
Бялоў I. 113
Бялуга С. 2
Вайнберг А. Вал М. 143 85, 163, 177, 218, 230, 231
Вальтэрэ 3. 156
251
Працяг
Прозвішча № партый № канцовак
Варанцоў С. 27, 34, 49, 123,
141, 142
Варвушаў Ю. 44
Вератэ Л. Вігман В. 132 3,7
Вітошкін Л. 146 219
Вішнеўскі В. Высоцкі Г. 118 157
Вышынскі Г. 178
Габрыелян В. Галасуеў В. 91 112
Галкін М. 109 179, 232, 259
Гантварг А. 89, 99
Гандлін Я. 130
Ганчарэнка В. 138
Гардзевіч Д. Гардзіенка Ю. 36 11
Гелер М. 62 105
Гобіньш Я. Гольдман М. 105 12, 13, 106, 107
I ордзін Я. 134
Граковіч У. Грушэўскі М. 8, 40 5, 14, 86, 108, 148
Гуральнік А. 15, 16, 17, 51, 73, 109, 149, 150, 260
Дабравольскі А. Давыдзік М. 124 155 220
Дайноўскі М. Далідовіч Г. 52
Далматаў В. Данілін С. Дземішаў А. 76, 67 78, 95, 144, 157 34, 37, 74, 151, 160, 164, 165, 221, 222
Драбушэвіч Г. 58
Дунаеўскі А. 36
252
П рацяг
Прозвішча № партый № канцовак
Дзярабін В. 8, 53, 110, 180, 181
Дзяшко I. 140
Дзячкоў С. 145
Жукаў К. 80
Захараў А. 140
Звірбуліс В. 111
Зенчанкаў А. 37
Зельцэрман Я. 49
Іваноў В. 111, 125
Іваноў М. 120
Ільіна Л. 29
Іоўлеў Я. 24
Іржаўскі М. 87, 112
Кавалёў П. 18, 38, 75
Казанцаў А. 137
Казейка Б. 113
Казлоў I. 47, 71
Каланістаў В. 21
Калінін В. 157
Кандрацьеў П. 5,77
Каплан Е. 103
Капусцін Я. 113
Капусцінскі М. 46
Карпаў Р. 149, 151
Карповіч А. 19, 20, 54, 55, 114,
115, 116
Каулен Ф. 83, 115 4
Каўрыжкін А. 11 56, 182, 183, 184,
255
Кахановіч В. 253
Кац Л. 12
Качараў I. 8
Кірылюк М. 21
Кетлер Р. 185, 261, 262
Кобцаў I. 22, 39, 40, 57, 58,
117, 118
253
Працяг
Прозвішча № партый № канцовак
Ковельман Б. 128
Конанаў В. 186, 187
Коўзан В. 2, 51
Крукаў А. 47
Крупянькоў М. 188, 233
Круталевіч А. 129
Круталевіч Б. 126
Круцікаў Л. 33
Кузняцоў М. 61, 92
Кукуеў М. 9, 16, 34, 52, 107, 119, 234, 235, 236
141, 153
Кулакоў А. 133
Куліеў Э. 112
Куліш I. 57
Куперман 1. 23, 41, 59, 120, 189,
190
Купрына Л. 29
Купцоў А. 12, 131 121
Курбатаў Е. 60
Курносаў М. 109, 110 122
Курынец М. 254
Кустароў Ю. 35
Кустаў 121
Кутыркін В. 6
Лавін М. 136
Лакаццянаў В. 22, 61
Левін 3. 11
Лентачкін А. 61, 123
Лесіна Л. 147
Ліознаў С. 71
Літвіновіч В. 79
Ліхадзіеўскі А. 81
Лукін Г. 111
Лушчык Я. 191
Лысевіч 1. 124
Лысенка В. 54, 120, 126
254
Працяг
Прозвішча № партый № канцовак
Ляхоўскі А. Магілеўскі Б. Макавееў Б. Макараў Ю. Макаўкін В. Малецкі А. Мальцаў С. Маншын С. Мардэр Л. Марчанка У. Маслаў А. Маслаў I. Матасаў Н. Матус У. Мацвееў Б. Мільграм М. Міроцін Б. Міхаплоўская А. Муляр В. Мушкін В. Мядкоў В. Н. Н. Нарадзецкі I. Нарскі В. Натаў С. Нежмятдзінаў Р. Несцяровіч У. Нігель Я. Нікалаеў-Бара-дзін Д. Новікаў А. Нурок Г. Овадаў А. 95 101 81 21 23 22 55, 68, 127 41 26 101, 150 51 99 3, 16, 18, 52, 98, 128 87, 88, 94, 129 75 64 107 5, 96 55 102 130 15 24, 27, 82, 115, 117, 142 125, 239 42, 158 88, 152, 192 127 24, 89 237 25, 166 126, 159, 238, 43 26 193