Краязнаўцы Віцебшчыны другой паловы XX - пачатку XXI ст.
біябібліяграфічны даведнік
Мікалай Півавар
Выдавец: Кнігазбор
Памер: 372с.
Мінск 2010
Займае актыўную грамадскую пазіцыю. За актыўную патрыятычную дзейнасць некалькі разоў абвінавачваўся ў нацыяналізме і звальняўся з працы. У 1981 г. у Міёрах была пабудавана СШ № 3, у якую пайшоў працаваць настаўнікам гісторыі, дзе працуе
110
да цяперашняга часу. Актыўна ўдзельнічае ў дзейнасці па абароне помнікаў гісторыі і культуры праз чытанне лекцый, напісанне артыкулаў, выступленні на канферэнцыях, звароты ў дзяржаўныя органы. Браў удзел у выратаванні ад знішчэння археалагічных помнікаў: грунтовага могшьніка ў в. Казлоўцы, курганных груп каля вёсак Кублішчына, Лясное, a таксама помнікаў архітэктуры: палаца ў в. Дзедзіна, капліцы ў в. Ідолта, касцёла і царквы ў г. Дзісне. З’яўляўся намеснікам Міёрскага раённага аддзялення БДТАППК, уваходзіў у склад Рэспубліканскай рады БДТАПГіК, з’яўляўся сябрам Рэспубліканскага савета Усебеларускай экспедыцыі «Наш край». Стваральнік міёрскага раённага аддзялення ТБМ. Дэлегат Устаноўчага з’езда ТБМ (1989). Дэлегат Усесаюзнага з’езда настаўнікаў у Маскве (1988), дэлегат Усебеларускага кангрэса за незалежнасць (2000).
Узнагароджаны прэміяй Прэзідэнта РБ «За духоўнае адраджэнне» (1999), медалём «60 лет Победы в Велнкой Отечественной войне», знакам Педагагічнага таварыства «За актыўную працу». «Чалавек года Віцебшчыны» 2009 г. Кандыдат у майстры спорту па класічнай барацьбе.
Mae высокія маральныя якасці. Лічыць, што на ўроках, у музейных экспазіцыях трэба паказваць не веліч мінулых бітваў і іх палкаводцаў, якія б яны не былі, а разбуральны, антымаральны характар войнаў. Ваеннапатрыятычнае выхаванне — гэта перш за ўсё патрыятычнае выхаванне беларуса для Беларусі, а не дзеля гатоўнасці ваяваць і забіваць дзеля чыіхсьці інтарэсаў. Асновы беларускага патрыятызму — у веданні таго багацця культуры, традыцый і звычаяў, якія жывілі наш народ, не далі яму загінуць у змрочныя стагоддзі прыгнёту.
Сяргей Панізьнік прысвяціў верш В. Ермалёнку «Праўду ў вас бяру... (3 прамовы вялікага князя Вітаўта)».
ВА. Ермалёнку міёрскаму краязнаўцу. музейніку, лаўрэату прэміі «За духоўнае адраджэнне»
Скарбы збіраю ў музейныя соты.
Зведалі даўнасці моцны нектар
I альпіністы на ўсе ўзвысоты, 1 арганаўты на кожны папар. Рэчаў няіснасць... А ў нас Рэчаіснасць. Мы ёсць напраўду. Па сутнасці. Вось — Кнігі, кнігі, якія далі нам агністаць; Сімвал імклівай крутлівасці — вось... Мы з незамшарных абшараў, дапраўды! Бог і ратай мацярык бераглі.
Праўды даю: мы з дзівоснае наўды;
Нельга ў музеі сказаць: «Не маглі». Тут наша першына, зрух у народы, Выпас вякоў і цана працадня... 3 потам, з крывёю былі ўзнагароды: Іх на выславу вяртае радня.
Посулы, клятвы, зарокі, згрызоты...
Духу прытул тут з прысягай: «Набудзь!» Праўду збіраю ў музейныя соты, — Каб на спажыў, а не ў лапці абуць.
Тв.: Кніга: Очарованне Мнорского края / В.А. Ермалёнок, П.Н. Боголей. — Новополоцк: О.В. Молодечкнн, 2007. — 50 с.
Артыкулы ў энцыклапедычных выданнях і кнігах «Памяць»: Міёры // ЭГБ. Т. 5. — С. 131; Міёры // БЭ. Т. 11. Мн., 2000. — С. 334; Тадэўш ДаленгаМастовіч // Памяць. Гісторыкадакументальная хроніка Глыбоцкага раёна. — Мн.; БелЭн, 1995. — С. 167168; Г. Дмахоўскі — паўстанец і скульптар з Забалоцця // Памяць: Гісторыкадакументальная хроніка Браслаўскага раёна. — Мн., 1998. — С. 184185; Аббудаўніцтве порта ў Друі // Тамсама. — С. 261262; Бяроза на могілках // Тамсама. — С. 422; Несціханы боль праз гады // Тамсама. — С. 574575; Зямля нашых продкаў // Памяць: Гісторыкадакументальная хроніка Міёрскага раёна. — Мн.: Бел. навука, 1998. — С. 2731; Вывучэнне сівой мінуўшчыны//Тамсама. — С. 3233; Таямніцы могільніка Казлоўцы //Тамсама. — С. 3436; Паўстанец і скульптар з Забалоцця //Тамсама — С 101105 Паўстанне 1863 года на Дзісеншчыне // Тамсама. — С. 110; Сведка падзей незабыўных // Тамсама. — С. 158; Слова абчырвоным кулямётчыку //Тамсама. — С. 168169; «Беларускі цар» //Тамсама. — С. 196198' Арцімовіч Станіслаў // Тамсама. — С. 525; СавічЗабалоцкі Вайніслаў // Тамсама. — С. 535339; Смірын Маісей // Тамсама. — С. 538539; Яленскі Пётр // Тамсама. — С. 550; 3 гісторыі касцёлаў у Міёрах // Тамсама — С. 566567; Сядзіба ў Забалацці // Тамсама. — С. 568; Сядзіба ў Міжрэччы // Тамсама. — С. 569570' Сядзіба
111
ў Крычаве // Тамсама. — С. 571573; Гісторыкакраязнаўчы музей СШ № 3 // Тамсама — С. 586587; 3 гісторыі вёскі Узмены//Тамсама. — С. 608611. . .
Артыкулы ў зборніках артыкулаў: Генерал БулакБулаховіч — хто ён? // Браслаўскія чытанні: матэрыялы II навуковакраязнаўчай канферэнцыі, прысвечанай 925годдзю Браслава (10651990), 1617 лютага 1991 г. / навук. рэд. М.А. Ткачоў. — Браслаў: Браслаўскі філіял Пастаўскай узбуйнёнай друкарні, 1991. — С. 2021; Спадчына В. Ластоўскага // Беларусіка. — Мн., 1994; Да пытання будаўніцтва порту у Друі Ў 193438 гг // Браслаўскія чытанні: матэрыялы III навуковакраязнаўчай канферэнцыі, прысвечанай 200м угодкам паўстання 1794 года, 2122 красавіка 1994 г. — Браслаў: Браслаўскі філіял Пастаўскай узбуннёнам друкарні, 1994. — С. 2326; Аўгуст Адлер з Друі і яго выданні // Браслаўскія чытанні: Матэрыялы IV навуковакраязнаўчай канферэнцыі, 2425 красавіка 1997 г. — Браслаў, 1997. — С. 8690; Арганаўты з Міёраў // Наш край. — 1996. — № 8; Улік I апрацоўка экспанатаў школьнага музея // Зборнік матэрыялаў па дзеннасці музеяў навучальных устаноў Віцебскай вобл. — Віцебск, 1998; Публіцыстыка Я. Купалы на ўроках гісторыі ў сярэдняй школе // Я. Купала — публіцыст: зборнік артыкулаў. — Мн., 1998; Чэслаў Сіповіч — служыў Богу і Беларусі // Браслаўскія чытанні: матэрыялы V навуковакраязнаўчай канферэнцыі, прысвечанай 939годдзю першай згадкі Браславаў пісьмовых крыніцах. — Браслаў; Наваполацк: Усяслаў Чарадзей, 2001. С. 4143; С. Нарбут і ягр сувязі са шляхтай Мёршчыны // Браслаўскія чытанні; матэрыялы VI навуковакраязнаучая канферэнцыі, прысвечанай 150й гадавіне з дня нараджэння браслаўскага лекара, грамадскага дзеяча Станіслава Нарбута (18531926), 78 мая 2003 года. — Браслаў, 2003. — С. 4143; 3 гісторыі Троіцкага касцёла ў Новым Пагосце, збудаванага на сродкі Льва Сапегі // Вялікі канцлер Вялікага княства. Да 450годдзя з дня нараджэння Льва Сапегі: зб. матэрыялаў I Міжнародных Сапежанскіх чытанняў, 34 снежня, Брэст, II і III Рэспубліканскіх Сапежанскіх чытанняў, Віцебск, 2829 чэрвеня 2003 г., Астроўна, 2829 кастрычніка 2006 г.; склад., рэд. Г.М. Праневіч. — Мн.: І.П. Логвінаў, 2007. — С. 129133.
Артыкулы ў рэспубліканскім перыядычным друку; Стары падручнік у нрвай вокладцы // НГ. 1990, Паўмоўе манкуртаў // НГ. — 1991; Дзве пл ыні вялікае ракі // НГ. — 1993. — 8 мая; Храннте денын в горшке // Труд. — 2000. — 23 ліст.
Артыкулы ў мясцовым перыядычным друку: 1919 г. // СП. — 1977. — 5 сак.; Таямніцы роднага краю // СП. 1977 — 5 ліст/ Паўстанне 1831 г. на Дзісненшчыне// СП. —1978. — Зчэрв.; Археалагічныя помнікі роднага краю // СП. — 1978. — 2 снеж.; Пераброддзе // СП. — 1979. — 4 снеж.; Захаваць для сябе і нашчадкаў // СП —1980. — 27 мая; Музей у школе // СП. —1981. — 20 мая; Знаходка расказвае. Таямніца Чорнай тары // СП. —1981. — № 143; Будзьце ўважлівыя//СП. —1981; Новыя знаходкі//СП. — 1982. — 24 ліп.; Гісторыя аднаго скарба // СП. — 1982. — 6 лют; Старажытныя прылады // СП. — 1982. — 19 снеж.; Паляўнічыя за таямніцаю // СП. —1983. — 2 студз.; Іх памяць жыве // СП. — 1984. — 7 крас.; Я гэта бачыў // СП. —1984. — 12 крас.; Пошук // СП. — 1984. — 9 жніўня; Напамін аб вайне // СП. — 1984. — 13 верас.; Старажьітныя знаходкі'//СП —1984. — 2 кастр.; Загадкавая рэліквія //СП. —1984. — 4 снеж.; Шукаем I знаходзім //СП,1984 Іх памяць жыве // СП. — 1984; Таямніцы стагоддзяў // СП. — 1984; На вашу кніжную паліцу // СП. — 1985. _ 17 ЧЭрв.; Зарніцы // СП. — 1985. — 13 ліп.; Пошук // СП. — 1985; Заўсёды ў пошуку // СП. — 1985; Пачынальнік(Адкрытая кніга Міёршчыны)//СП. —1986. —1 лют.; Па Індыі // СП. —1986. — 25 мая 1 чэрв., Дакрануўшыся да таямніц // СП. — 1986. — 15 чэрв.; Прапануем прачытаць // СП. 1986. 5 ліп., Пры
цянуць да адказнасці // СП. —1986. — 20 снеж.; Любіце і шануйце родную мову // СП. 1987. 29 студз., Беларускі цар. Рэдкая знаходка. Сведка падзеі // СП. —1987. — 3 лют.; Пошук// СП. —1987. — 5 ліп.; Верныя свайму дэвізу // СП. — 1987. — 19 ліп.; Сведка падзей незабыўных // СП. — 1987. 21 ліп., Сустрэча
з геррем // СП. — 1987. — 24 ліст.; Рэха падзей 1812 г. // СП. — 1987. — 1 снеж.; Расчынім дзверы музея // СП _ 1988. — 2 крас, 17 крас, 17 мая; Новыя таямніцы // СП. — 1987. — 11 жніўня; Музей ў Браславе // СП — 1988. — 19 ліст.; Імчала конніца Гая // СП. — 1988. — 26 ліст.; Сустрэча // СП. — 1988.; На кніжную паліцу // СП. — 1988. — 8 чэрв.; Пошук вядуць «Арганаўты мінулага» //_БЗ._— 1989. — 15 жніўня; Міёрскія школьнікі на растоўскай зямлі // СП. — 1989. — 20 кастр.; З’езд апраўдаў мае надзеі // СП. 1989. 14 лют.; Свята роднай мовы // СП. —1989. — 14 сак.; Таварыства беларускай мовы // СП. —1989. —18 ліп.; Адраджэнне народнага свята // СП. —1990. — 11 студз.; Пошук гісторыі // СП. 1990. 19 лют, Адкуль
у вёскі імя7//СП — 1990. — 6 сак.; Падпішыся на беларускія выданні//СП. — 1990. —17 крас.; Кран наш светлы, бо кніжны // ВР. —1990. — № 81. — С. 4; Са старога беларускага гумару // СП. —1990. — 30 чэрв.; Петра Просты — пісьменнік з Дзедзіна // СП. — 1990. — 18 снеж.; Ветэран // СП. 1990. 11 жніўня,
3 гісторыі Навалакі//СП. —1990. — 16 ліст.; Верны сын маціБеларусі//СП. —1990. — 22 ліст; Спытанце ў кнігарні //СП —1990. — 6 снеж.; Аднавіць справядлівасць // СП. —1991. —12 лют.; Тыдзень беларускан культуры // СП. — 1990. — 14 лют.; Міёры — Мёры // СП. — 1991. — 21 сак.; 3 камп’ютэрам паанглінску // СП — 1991. — 16 крас.; Слова пра настаўніка: [Ф. Манцэвіч] // ВР. — 1991. — № 223. — С. 4; Таямніца Наўгародаў // СП. — 1992. — 4 студз.; Лондан і канферэнцыя ў гонар нашага земляка // СП. — 1992. — 18 крас ■ Першыя жыхары нашага краю // СП. — 1992. — 5 лют.; Псторыя вёсак I гаспадарка роднага краю ў мінульім // СП. —1992. —14 верас.; 1812 год // СП. —1992. —18 лют.; За гісторыяй Міёршчыны ў Пецярбург // СП. — 1992. — 14 верас.; На якой мове размаўлялі ў нас раней // СП. — 1992.19 верас.; Краязнаўцы з Міёршчыны ў Польшчы // СП. — 1992. 26 верас.; Старонкі з ваеннай гісторыі// СП. — 1992. — 29 верас.; Нашы славутыя землякі // СП. — 1992. — 14 ліст.; Кароткая гісторыя Беларусі // СП. 1992. р снеж.,