Краязнаўцы Віцебшчыны другой паловы XX - пачатку XXI ст.
біябібліяграфічны даведнік
Мікалай Півавар
Выдавец: Кнігазбор
Памер: 372с.
Мінск 2010
Mae прыватны архіў. Некаторыя матэрыялы перадаў у ДАВВ. Плануе выдаць каталог збору старажытнасцяў і альбом фотадакументаў па гісторыі архітэктуры Беларусі.
Аўтар значнай колькасці артыкулаў у перыядычным друку: часопісах «Полацк» (Кліўленд), «Мастацтва», «Маладосць», газета.х «ЛіМ», «Голас Радзімы», «Чырвоная змена», «Культура», «Ніва» (Беласток), «Выбар». Некаторыя матэрыялы апублікаваны ў «Энцыклапедыі літаратуры і мастацтва Беларусі». Частку матэрыялаў М. Ткачоў планаваў змясціць у «Энцыклапедыі краязнаўства», якая засталася невыдадзенай. Вёў старонку віцебскага культурнаасветніцкага клуба «Узгор'е» ў газеце «Выбар», на якой асвятляў розныя пытанні архітэктуры, прыкладнога мастацтва горада і вобласці.
Тв.: Прыстань душы: [А. Чмель] // Мастацтва. — 1999. — № 8. — С. 4041; 3 Пятром Явічам к Пэну // Мішпоха. — 2001. — № 10. — С. 102105; Погляд з балкона // Мастацтва. — 2002. — № 8. — С. 2829.
Артыкулы ў перыядычным друку: Родные впдення: [М. Шагал]//Строптель. —1985. — 30 крас.; Званіца на Успенскай горцы // ВР. — 1987. — № 31. — С. 3; Знаходкі ў час прагулак// ВР. —1987. — № 161. — С. 4; Урокі віцебскай ратушы // 43. — 1988. —13 лют.; Нацюрморты з берагоў Дзвіны // ГлР. —1988. — 8 снеж.; Уздоўж берага ў гісторыю // Ніва. — 1990. — 4 сак.; Пра неба дбайма на сваёй зямлі: [рэлігійная унія] // ВК. — 1991. — 6 снеж. — С. 5; Майстар; [рэстаўратар В. Клімянкоў] // Выбар. — 1992. — № 20. — С. 6; Дойлід Адраджэння: [М. Ткачоў] // Выбар. —1992. — № 22; Аб гістарычнай памяці і «поснльном вкладе» яе ворагаў// Выбар. —1993. — № 7. — С. 45; Культура бескультур’я: [будынакбылой сінагогі на вул. Рэвалюцыйнай у г. Віцебску] // Выбар. —1993. — № 9. — С. 3; Уваскрашэнне св. Варвары; [аднаўленне касцёла] // Выбар. — 1993. — № 13. — С. 3; [Архітэктура Аршаншчыны] // Выбар. — 1993. — № 29. — С. 3; Запавет
210
Караткевіча // Выбар. — 1993. — № 35. — С. 6; Што мы знаем пра Ушачы? // Выбар. — 1993. — № 38. — С. 5; Стан культуры стан душы нацыі // Выбар. — 1994. — № 2. — С. 4; Старонка віцебскага культурнаасветнага клуба «Узгор е»: [Успенскі сабор] // Выбар. —1994. — № 6. — С. 3; Роздум з нагоды юбілею: [Я Драздовічі // Вьібар. —1994. — № 8. — С. 3; Ад Наваградка да Вільні: [рэц. на кнігу М. Ермаловіча]//Выбар. — 1994. — студз. — С. 4; Знак годнасці ці сімвал гвалту? // НН. — 1995. — № 6; Глыбоцкія архітэктурныя цуды // ГлР. — 1997. — 25 снеж. — С. 8.
Літ.. Шунейка Я. 3 малінавага вакна // Маладосць. — 1993. — № 10; Паграноўскі М. Застаецца толькі вечна5т, Мастацтва. — 1993. — № 11; Патролнна А. Талант — едннственная новость, которая всегда нова ВК. — 2005. — № 38. — С. 1; Анкета «Краязнаўцы Віцебшчыны». Мемус А.І. (27.02.2009) // Асабісты архіу М.В. Півавара.
МІЛІНКЕВІЧ МІХАЛ (нарадзіўся каля м. Опсы Браслаўскага пав. Віленскага ваяв.), краязнаўца. Вучыўся ў Браслаўскай гімназіі. Браў актыўны ўдзел у краязнаўчым жыцці ў міжваенны перыяд. Аўтар артыкулаў у часопісе «Idzmy naprzod» (Браслаў, 1938). Аўтар кнігі «Абліччы браслаўцаў, якія вызначыліся ў гісторыі маленькай і вялікай Айчыны», у якой прадстаўлены 12 біяграфічньіх нарысаў гіст. дзеячаў Браслаўшчыны (В. Буйноўскі, Т. Ваўжэцкі, Б. Віслаух, К. Выквіч, А. Дзярэвіч, С. Капаньскі. Э. Кісель, А. Кляновіч, С. Нарбут, М. Станкевіч, О. Хедэман, 3. Янушкевіч). Жыве ў Варшаве. Актыўна ўдзельнічае ў працы Таварыства браслаўчан у Польшчы, выданні бюлетэняў.
Тв.: Sylwetki braslawian zasluzonych dla malej i wielkiej ojczyzny. — Cz. I. — Warszawa 1998 Літ.: Сергіевіч K. Выдадзены ў Польшчы // БЗ. — 2005. — № 45. — С. 3.
МІХАЙЛАЎ ВЕНЬЯМІН СЯРГЕЕВІЧ, ураджэнец Браслаўшчыны, жывеў г. Вільнюсе. Доктар гуманітарных навук. 3 сям’і старавераў. Аўтар кнігі «Вндзы н Вндзовіцнна. Очеркн н документы. Нсторня. Культура. Жнзнестроенне. Цнвнлнзацня. Экономнка». Выданне мае 7 раздзелаў, дадаткі, спіс літаратуры, складаецца з нарысаў, змешчаных у храналагічнай паслядоўнасці, і дакументаў па апісваемых перыядах, сярод іншых: «Відзаўскі спіс прамовы Екацярыны Вялікай», «Інвентар Відзаўскага ключа», «Відзаўскі журнал школьнага жыцця і гарадскіх падзей», «Статут Відзаўскага таварыства дапамогі бедным і хворым яўрэям», «Смета даходаў і расходаў г. Відзы на 1914 год», «Б.А. Піменаў — дэпутат польскага Сейма пра патрэбы ўсходніх ваяводстваў» і інш. У кнізе змяшчаецца таксама нарыс па гісторыі старавераў у краі, беларускія песні, запісаныя на Відзаўшчыне, апісанне беларускага вяселля.
Тв.. Вндзы н Вмдзовіднна. Очеркм н документы. — Вмльнюс: Древлеправославне; Слово п кннга 2000. — 162 с.
МІХАСЁЎ ВІКГАР УЛАДЗІМІРАВІЧ (20.08.1958, г. Барань), краязнаўца. Скончыў СШ № 15 г. Оршы (1975). Працаваў зборшчыка.м радыёапаратуры, кантралёрам на заводзе «Чырвоны кастрычнік». 3 1996 г. — загадчык народнага музея фірмы «Лёс».
Зацікавіўся турызмам. Працуючы на заводзе, кіраваў турыстычным клубам «Альтаір». Вандруючы па Беларусі. рабіў фотаздымкі помнікаў гісторыі і культуры. 3 пачатку 1990х гг. пачаў вывучаць гісторыю Аршаншчыны. У 1992 г. арганізаваў экспедыцыю «Адроўка ад вытокаў да вусця».
Асноўныя тэмы краязнаўчых даследаванняў; гісторыя г. Барані і наваколля, праваслаўная царква на Аршаншчыне. генеалогія Аршаншчыны, Барысавы камяні. Збірае матэрыялы па гісторыі роднага краю, мае хатні архіў і бібліятэку. Некаторыя матэрыялы змясціў у мясцовым друку.
Тв.: 3 летапісу Барані //АГ. — 1993. — № 126. — С. 2; Гістарычная віктарына //АГ. — 1998. — № 56 — С 2 Літ.: Нванова С.Г. Оршанскне краеведы: бнографнческнй справочннк. — Орша, 2002. — 32 с. — С. 20.
МІХЕЙКА СЯРГЕЙ ЛЕАНІДАВІЧ (19742006), краязнаўца, калекцыянер. Скончыў гіст. факультэт ПДУ (1999), юрыдычны факультэт ПДЎ (2005). Праявіў здольнасці да навуковадаследчай працы. Браў удзел у працы навуковых студэнцкіх канферэнцыях, уваходзіў у студэнцкае нумізматычнае таварыства. Удзельнічаў у археалагічных раскопкаху г. Полацку. Праводзіў назіранні за станам культурнага слоя ў месцах будаўніцтва ў г. ГТолацку і збіраў пад’ёмны матэрыял. На аснове знаходак стварыў прыватную калекцыю аб’ектаў матэрыяльнай культуры IXX1X стст., у якой пераважалі прадметы хрысціянскага культу, рэчы, што мелі дачыненне да сфрагістыкі. Частку калекцыі з 369 рэчаў маці Фаіна Вацлаўна перадала на захоўванне ў НПГКМЗ (2007). Частка экспанавалася ў Музеі старажытнай архітэктуры Сафійскага сабору (2009).
211
МІХНО УЛАДЗІМІР ФЁДАРАВІЧ (6.03.1964, в. Чэрцы Лепельскага раёна), журналіст. Скончыў факультэт журналістыкі БДУ. Працаваў уласным карэспандэнтам газеты «Чырвоная змена» па Віцебскай вобл., апіядальнікам па пытаннях нацыянальнага адраджэння (19902000), загадчыкам аддзелаў «Настаўніцкай газеце», карэспандэнтам Чашніцкай раённай газеты «Чырвоны прамень» (з 2000). Член Саюза беларускіх пісьменнікаў (2000).
Жыве ў в. Чэрцы Лепельскага раёна. Аўтар шэрагу артыкулаў у рэспубліканскім і мясцовым перыядычным друку («Чырвоная змена», «Настаўніцкая газета», «Чырвоны прамень»), у якіх асвятляе пытанні гісторыі і культуры рэгіёна, нацыянальнагаадраджэння, лёсы землякоў, даследуе помнікі прыроды, экалагічны стан раёна, легенды і паданні Чашніччыны.
Тв.: Вогненныя Вішанькі//ЧП. —1986. — Na 132. —С. 2; Змееў камень// ЧП. — 1997. — № 60. — С. 2; Халодны подых мінуўшчыны: [музей] // ЧП. — 1998. — Na 3. — С. 23; Вандроўка: [В. Тухто] // ЧП. — 1998. — Na 7273. — С. 2, 6; Рэквіем: [некралог Н.Т. Кіндзяевай] // ЧП. —1998. — Ne 100. — С. 3, 4; Калядныя сустрэчы ў Замошшы // ЧП. — 2000. — Na 3, 5; Свой сярод чужых: [В.В. Грыбко] // ЧП. — 2001. — Ne 14. — С. 2; Без віны вінаватыя: [паліт. рэпрэсіі на Чашніччыне] // ЧП. — 2001. — Ne 89. — С. 2; Краязнаўцы за школьнай партай: [легенды і паданні Чашніччыны] // ЧП. — 2002. — Ne 39. — С. 3: Побач з Аляксандрам Лебедзем новалукомскі ўрач...: [В. Ахрэмчук] II ЧП. — 2002. — Ne 6263. — С. 2; Цюменскі чашнічанін: [Я.Я. Чэпік] // ЧП. — 2002. — Ne 82. — С. 2; Каровін хутарок замест фальварка Васіля Цяпінскага // Тамсама. — С. 3; Толькі ў палёце жывуць самалёты: [аэрапорту Чашніках] // ЧП. — 2002. — Ne 104105. — С. 5; Атамныя заложнікі // ЧП. — 2002. — Ne 124. — С. 2; На ўсё астатняе жыццё // ЧП. — 2003. — Ne 35. — С. 2; Трыумф і трагедыя чашніцкіх майстроў // ЧП. — 2003. — Na 7576. — С. 3, 4; Беларуская ўзорная школа // ЧП. — 2003. — Ne 8182. — С. 3; Суквецце нацыянальнай адукацыі // ЧП. — 2003. — Ne 83. — С. 2; Н Ула полноводною
была... // ЧП. — 2003. — Ne 86. — С. 3; I толькі сабака завыў...: [рэпрэсіі] // ЧП. —2003. — No 119. — С. 3; Сорак гадоў без Журбы // ЧП. — 2004. — Ne 56. — С. 4; Таямніца Тоўпінскага возера: [пад’ём тэхнікі часоў вайны] // ЧП. — 2004. — Ne 12. — С. 2, 4; Сцяжынамі вялікага паэта // ЧП. — 2004. — Ne 21. — С. 3, 4; Вуліца пяці гаспадароў: [назвы Чашніччыны]//ЧП. —2004. — Ne 4344. — С. 4; Збанок малакаў ахвяру змею//ЧП. — 2004. — Ne 54. — С. 3; Чыгунка даўжынёю ў жыццё: [будаўніцтва чыгункі Орша Лепель на Чашніччыне] // ЧП. — 2004. — Ne 9192. — С. 2; I кідалі зерне ў крывавыя разоры: [В.А. Кальцоў] // ЧП. — 2005. — Ne 54. — С. 2; Хто адпачывае на могілках? // ЧП. — 2005. — Ne 78. — С. 3; Пан лес: [лясы Чашніччыны] // ЧП. — 2005. — Ne 8283. — С. 4; На родным беразе; [пісьменнік А.А. Шашкоў] // ЧП. — 2005. — Ne 8586. — С. 3; I вучоныя ходзяць за плугам: [У.В. Сімірскі] // ЧП. — 2005. — Ne 106107. — С. 4; Бабуля хрызантэма // ЧП. — 2005. — Ne 124125 127128,130131,133134; Скамянелае каханне: [каменныя крыжы ў в. Сіманавічы Чашніцкага раёна] // ЧП. — 2005. — Ne 136137; Жыццё — як вада: [З.К. Казлова] // ЧП. — 2006. — Ne 56, 89; Ва ўсе эпохі, у кожны час раслі вучоныя ў нас // ЧП. — 2006. — Ne 1112. — С. 3; У абдымках паўночнага мора II ЧП. — 2006. — Ne 4445. — С. 3; ЯнкаЖурба. Старонкі біяграфіі; У кожнай хаце гасцяваў; Яго імя ў многіх на вуснах//ЧП. — 2006. — Ne 5051. —С. 3; Народу свайму слугаваў: [В. Цяпінскі]//ЧП, —2006. — Ne 149150, 151; Там, дзе раслі бярозы светлыя: [Р. Рэлес] // ЧП. — 2007. — № 23. — С. 4; «Рабінзоны» з дзевятага «В» // ЧП. — 2007. — 20 студз.; А вярба ў Чашніках расце: [В.М. Лайко] // ЧП. — 2007. — Ne 1112. — С. 3; Маці з вайны не вяртаюцца // ЧП. — 2007. —13 лют; Каму ўсміхаецца акіян?: [А.П. Швара] // ЧП. — 2007. — Ne 22. — С. 2; Васількі ў яры: [1942] // ЧП. — 2007. — Ne 4445. — С. 2; Урокі на рэчцы // ЧП. — 2007. — 12 чэрв.; У Купніну Янка ехаў ля ракі; [Я. Купала на Чашніччыне] // ЧП. — 2007. — Ne 8384. — С. 3; Дні і ночы Байканура: [ураджэнцы Чашніччыны на касмадроме] // ЧП. — 2007. — Ne 94. — С. 2; Без мінулага няма будучыні: [В.В. Грыбко] // ЧП. — 2007. — Ne 107108. — С. 1, 5; Пусціце гісторыю на парог// НГ. —2007. — 8 кастр.; Нашы Багдановічы: [нашчадкі славутага роду на Чашніччыне] // ЧП. — 2007. — Ne 140141, 148; Сцежкі вядуць у Чашнікі // ЧП. — 2007. — Ne 140141, 147. — 2008. — Ne 715; Колер скуры выратаваў вёску // ЧП. — 2008. — Ne 1617. — С. 5; Прозвішча на мемарыяле: [сям'я Расанавых] // ЧП. — 2008. — Ne2223. — С. 5; Пра што маўчыць цішыняў Вішаньках// ЧП. —2008. —22сак.; Яблыкад яблыні...: [доктар тэхнічных навук, зямлячка Н.В. Чорная] // ЧП. — 2008. — Ne 105106. — С. 5; На танку да Мюнхена // ЧП. — 2008. —2 ліп.; Без вестак не прападу//ЧП. — 2008. — 18 кастр.; Чарэя існавала яшчэ да хрысціянства?// ЧП. —2008. — Ne 147148. — С. 5; Загінуў у Свадзіцы // ЧП. — 2009. — 10 студз.
КНІГІ ОНЛАЙН
