Кроў і попел Дражна
Віктар Хурсік
Памер: 116с.
Мінск 2006
Предметом повествованмя служмт унпчтоженне партнзанамн спльного полнцейского гарннзона в деревне Дражно Стародорожского района в апреле 1943 года спламн несколькнх партнзанскпх отрядов, входпвшнх во 2-ю Мннскую брнгаду. Во время боя погнбло н несколько десятков ммрных жнтелей.
Автор кннгн делает ответственнымп за нх гнбель евреев, якобы составлявшнх большмнство в одном нз штурмовавшнх деревню партнзанскнх отрядов. Прнчем выводы этн В.Хурснк делает на основе слухов, распростра-нявшмхся... полнцаямн.
«Такмм образом автор оппрается на более чем сомнптельные свндетельства» — подчеркнул Я.Басмн. — Нет слов, война была жестокой, м есть достаточно матерпалов, в которых п действня партнзан выглядят далеко не прнвлекательно. Пнсать об этом нужно — правда еіде ннкогда не была во вред. Но пнсать нужно, лншь обладая необходпмым набором фактов. А подобная «нацпональная» трактовка по сутн продолжает лннню нацнстской пропаганды, твердпвшей о «еврейско-коммунпстнческнх партнзанах».*
* «Хартыя-97» не прынесла прабачэння аўтару і працягвае распаўсюджваць хлусню наконт таго, што кніжка напісара на «основе слухов, распространявшйхся... полйцаямй».
УНЖУсШ
100
САЙТ
Міжнароднага яўрэйскага кангрэса
http://www.worldjewishcongress.org
АНТНСЕМНТНЗМ В БЕЛАРУСН
Яков Басйн,
Вйце-презйдент,
Союз Белорусскйх Еврейскйх обіцественных обьедйненйй й обцйн:
В большннстве нзданмй прннмжаются масштабы нлп даже полностью отрмцается еврейское сопротпвленне на оккупнрованной террптормп. Появнлась даже кнмга В.Хурспка «Кровь п пепел Дражно», в которой еврем обвмняются в геноцпде мнрного славянского населенмя. В кнмге опнсывается гмбель в деревне Дражно 25 мнрных жмтелей во время операцпп унмчтоження еврейскммн партмзанамн полмцейского гарнлзона. В качестве подтверж-денмя того, что в этом «геноцнде» внноваты евреп, автор прпводпт еврейское пмя командмра отряда н утверждает, что большмнство партнзан было евреямм. Тут же в протнворечне самому себе автор прнводмт спмсок участннков операцнп: пз 109 партнзан - 21 еврей.
Атрад імя Кутузава лічыцца яўрэйскім на падаставе архіўных дакументаў. Менавіта так вызначыў гэты атрад і акадэмік Іофе ў сваім артыкуле ў «Советской Белоруссйй». Іофе меў рацыю: у атрадзе яўрэі складалі значную колькасць. Калі верыць паказанням сакратара Рудзенскага падпольнага міжрайкома партыі Глебава, частку атрада імя Кутузава складалі яўрэі з падазроным мінулым. Сярод яўрэяў на чале з Лапідусам Глебаў не выключыў наяўнасць нямецкага шпкна. Ён не называе яго прозвішча. Можсі таму, што прозвішча гэта належала не радавому?
Ранкам 14 красавіка 1943 года «каманда» Лапідуса (безумоўна, разам з партызанамі — прадстаўнікамі іншых нацыянальнасцяў) удзельнічала ў забойстве мірных беларускіх грамадзян, у тым ліку і дзяцей. Гэты факт генацыда беларускага народа даказаны.
101
У час той вайны д’ябл пераўтвараў чалавека ў пачвару незалежна ад полу, расы ці шцыянальнасіў. Людзі катавалі адзін адііаго з садысцкай асалодай. Няма той нацыі, якая б не заплямім сябе чужой крывёй. Як вынікае з прьйзедзеных у гэтай кнізе дакументаў, яўрэі таксама не сталі выключэннем. Пры пэўных абставінах і яны забівалі безабаронных гэтак жа, як забівалі яўрэяў. Аднак, аўтар з-за гзтага не сттювіцца на шлях антысемітызму і не бэсціць дзяржаву Ізраіль.
Напярэдадні 60-годдзя Пералюгі 27 красавіка 2005 года «Советская Белоруссія» надрукавала наступны ананшны артыкул (гл. стар. 102).
102
ГA3ETA
“Советская Белорусспя» анонймная публйкацйя в номере за 27 апреля 2005 года
...Хорошо. Но вот не так давно на свет появляется кнмга, в которой автор, «мсследовавшнй» одну нз боевых операцмй партмзанской брнгады на Ммншнне, требует... суда над народымм мстнтелямй. Потому что в ходе кровопролнтнейшего боя по уннчтоженню полмцейского гарнмзона партнзаны якобы расправмлмсь над местным населенмем! Мало того, что это фактмческая ложь. Белорусскме партмзаны нмкогда й нмгде не убйвалн детей. Это не эсэсовцы Кушеля н не карателн йз Хатынн. Но, сочйнмв коіцунственную кнмжонку, прмведя в ней архмвный спмсок партнзан отряда, который по замыслу провокаторов должен выглядеть как обвмннтельноезаключенйе, автор ставмт перед собой, очевмдно, м более глобальную задачу — дмскредйтмровать партнзанское двмженме, поставмть на одну доску советскнх патрмотов й презренных гмтлеровскнх палачей, подыграть тем, кто сегодня в Прпбалтнке моделмрует новую реальность по отношенпю к мтогам второй ммровой войны. Дальше — больше. Нашлмсь н подзуженные гнусной кннжонкой людй, которые обратмлнсь в Прокуратуру на предмет «возбуждення уголовного дела». Онм захотелп суда над партпзанамм в республмке, которая во всем мнре получнла мзвестность м уваженме мменно как партмзанская республмка! Прокуратура тем не менее скрупулезно провермла донос — «факты» не подтвердйлйсь... Но в таком случае встает вопрос, почему не понеслм юрндмческой ответственностн те, кто в год 60-летмя Велмкой Победы попыталмсь раскрутнть гнуснейшую фальшмвку о «преступленнм мннскмх партмзан протмв человечностм?» Чего хотелн добмться этм людпшкн? Чтобы советскмх партмзан, жнвых м мертвых, усадйлн, вмдмте лм, на скамью подсудммых, а в Ммнск в качестве праведных судей прнбылй тенм Гнтлера, Гнммлера н Геббельса?
У цйнмзма нет гранмц.
DRAZNO
У кнізе я не біу паклона ні Гітлеру, ні Гімлеру, ні Гебельсу. Адзіны паклон — забітым. Што ж тычыцца пракуратуры, то яе адказ сведку злачынства М.І. Пят-роўскаму змешчаны на наступнай старонцы.
103
Адказ на зварот у пракуратуру М.І.Пятроўскага (падаецца ў аўтарскім перакладзе на беларускую мову)
Пракуратура Рэспублікі Беларусь Беларуская ваенная пракуратура
220034 Ф-2, г.МІНСК, вул. Азгура,4. Тэл. (8-017)236-23-43 14.11.2003 N23473
Гр-ну Пятроўскаму М.І. вул. Ілімская-17, кв.73, 220047, г. МІНСК
Паважаны Мікалай Іванавіч!
Беларускай ваеннай пракуратурай праведзена праверка таго, ці мелі адносіны партызаны атрада ім. Кутузава 2-й Мінскай партызанскай брыгады да знішчэння мірнага насельніцтва вёскі Дражна Старада-рожскага раёна Мінскай вобласці пры правядзенні баявой аперацыі па ліквідацыі паліцэйскага гарнізона 14.04.1943 года. Выкладзеныя Вамі факты, роўна як і сведчанні апытаных у ходзе адпаведнай праверкі жыхароў указанай вёскі, не могуць служыць бясспрэчнымі доказамі дадзенай версіі і дастатковай падставай да ўзбуджэння крыміналь-най справы, паколькі спасылак і ўказанняў на канкрэтных асоб не маюць, заснаваны галоўным чынам на меркаван-нях, аповедах зараз памёрлых родзічаў і не стасуюцца з афіцыйнымі архіўнымі дакументамі аб баявой аперацыі партызанскіх атрадаў 2-й Мінскай партызанскай брыгады (у т.л. атрада ім. Кутузава) па знішчэнні паліцэйскага гарнізона ў в. Дражна 14.04.1943 года, якія не ўтрымліваюць якіх-небудзь дадзеных, што сведчаць аб дачыненні партызан да здзяйснення проціпраўных дзеянняў у адносінах да мірных жыхароў згаданага населенага пункта. У сувязі з тым, што прайшоў значны час з моманту разглядаемых падзей, атрымаць у ходзе праверкі звесткі, што дазвалялі б пацвердзіць ці абвергнуць выкладзеную ў заяве пазіцыю і з дакладнасцю устанавіць факт наяўнасці альбо адсутнасці падзеі злачынства не прадставілася магчымым. Па выніках праверкі ў узбуджэнні крымінальнай справы адмоўлена на падставе п.1 ч. 1 арт. 29 КПК РБ за адсутнасцю грамадска небяспечнага дзеяння, што прадугледжана крымінальным законам.
Памочнік Беларускага ваеннага пракурора, маёр юстыцыі А. Рудэнка. (Подпіс).
¥НЖ¥<Ш
104
Працяг дапіша чытач
DRAZNO
Нават самы гераічны учынак нішто, калі насілле і смерць ягоны падмурак
Чалавек — істота надзвычай даверлівая. Праз уласную некрытычнасць яму даводзіцца часта перажываць шматлікія расчараванні і ўзрушэнні. Шчыра давярае ён і міфам, якімі афіцыйная гістарыяграфія імкнецца апісваць ці высвятляць тыя альбо іншыя перыяды мінуушчыны яго Бацькаўшчыны. Вядома, міфы самі па сабе не ўзнікаюць. Япы ствараюцца на замову пануючай ідэалогіі і ва ўгоду ёй. Айчынная гістарычная навука і па сёння замоўчвае, напрыклад, асобныя старонкі дзейнасці партызанаў на Беларусі ў перыяд Вялікай Айчыннай вайны. У шматлікіх шмат-томных манаграфіях, мемуарах, як і ў раманах, аповесцях, апавяданнях ды нарысах, вершах, яна, гэтая дзейнасць народных мсціўцаў, паказваецца выключна гераічнай. He адмаўляючы партызанам у гераізме, прызнаючы іхнія вялікія заслугі ў дапамозе дзеючай арміі па разгроме гітлераўцаў, усе ж такі не трэба забывацца і на тое, што былі ў беларускай «партызанцы» і ганебныя старонкі, якія як самі ўдзельнікі, так і гісторыкі імкнуцца не згадваць. Замоўчваюць поўнасцю ці, у крайнім выпадку, падаюць у якасці надзвычай рэдкага выключэння. I следам стараюцца знайсці апраўданне той жорсткасці. Маўляў, а што было рабіць? У народных мсціўцаў не было іншага выйсця, як, напрыклад, забраць у сялянкі апошнюю карову ці парсюка альбо адабраць адзенне, харч... Вайна ж была!
Падобны падыход дужа падрывае не толькі саму гістарычную праўду, але і веру ў яе. А людзі, якія спакусіліся на танныя падробкі пад сапраўднае, асуджаюцца не толькі і не столькі на бяспамяцтва.
105
Мінулае павінна вучыць. Якую карысць могуць прынесці скажоныя факты, сфальсіфікаваная гісторыя? Гісторыя прадстауўляе нам шанец атрымаць частку жыццёвага вопыту папярэднікаў. Вядома, у жыцці пратаптаных сцежак не існуе, але ісці наперад заўседы лягчэй і хутчэй, калі можна азірнуцца назад і адчуць падтрымку тых, хто такой дарогай ішоў ужо. Таму даследчык мінуўшчыны павінен быць адважным і бескампра-міспым. Яму неабходна разумець важнасці кожнай гістарычнай крыніцы, кожнага сведчання не толькі як захавальніка мінулага, але і як носьбіта праўдзівасці. Прыкмета яго прафесіяналізму — уменне бачыць і ўраўнаважваць важныя падзеі і падзеі менш істотныя, быць аб’ектыўным і крытычным.
У сваей кнізе Віктар Хурсік пралівае святло на таямнічыя, трагічныя абставіны спалення вёскі Дражна, якая знаходзіцца на Старадарожчыне. У ёй ён звярнууся і да артыкула гісторыка Эмануіла Іофе «Отряд нз легенды», што быў змешчаны ў газеце «Советская Белоруссня» (№№287-288, 18лістапада 2000 года), у якім распавядалася пра дзейнасць партызанскага атрада імя Кутузава і гераічныя ўчьшкі яго камандзіра I. Лапідуса. Праўда, прафесійны гісторык у гэтым артыкуле трагедыю спалення Дражненскага Засценка абмінуў... I тым самым стварыў міф. Канешне, той-сёй, прачытаўшы балючую кнігу Віктара Хурсіка, можа заўважыць, маўляў, падобнае дзікунства не з’яўляецца характэрнай асаблівасцю дзейнасці партызан. Гэта хутчэй адзіпкавы факт, чым сістэма. На жаль, даводзіцца канстатаваць, што падобныя прыклады дзейнасці народных мсціўцаў адбываліся і ў іншых раёнах Беларусі.
КНІГІ ОНЛАЙН
