Веснавыя святы
Дапам. для настаўнікаў і выхавальнікаў
Алег Аляхновіч, Алесь Лозка
Выдавец: Беларусь
Памер: 158с.
Мінск 2000
Ненадавец, 1996 Ненадавец А.М. Каму пакланяліся продкі. Мн 1996.
Нячаеў, 1874 Нечаев М. Нечто нз релнгнозных обрядов н суевернй в Богомольском прнходе Борясовского уезда // Мннскяе епархлальные ведомостн. 1874. № 7.
Ніва, 1989— Ніва. — Беласток, 1989.
152
Нікалаеў, 7 995 Нікалаеў М. Палатарукапісная. Мн., 199 3.
Нікіфароўскі, 1897 Ннкнфоровскмй Н.Я. Простонародные прнметы н поверья, суеверные обряды н обычам, легендарные сказання о лнцах н местах. — Внтебск, 1897.
Нікіфароўскі, 1907— Ннкнфоровскнй Н.Я. Нечнстнкн. Сводпростонародных в Внтебской Белоруссмн сказанмй о нечмстой смле. — Внльна, 1907.
Нікольскі, 1931 Нікольскі М.М. Яўрэйскія і хрысціянскія святы: іх паходжанне, гісторыя. — Мн., 1931.
Нікольскі, 1933 Нікольскі М.М. Жывёлы ў звычаях, абрадах і вераваннях беларускага сялянства. — Мн., 1933.
Нікольскі, 1990 Нмкольскнй Н.М. Нстормя русской церквн. Мн., 1990.
Носава, 1975 Носова Г.А. Язычество в православнн. М., 1975.
Някрылава, 1996 Круглый год: Русскнй земледельческнй календарь. Челябннск, 1996.
Паўлаў, 1997 Павлов С.Е., Павлова Я.М. Радуга временн. Мн., 1997.
Паўлюкевіч, 1884 Павлюкевнч В. О суевернях н предрассудках крестьян Переровского прнхода Мозырского уезда. // Мннскне епархнальные ведомостм, 1884. № 12.
Паўлюкоўскі, 1934 Паўлюкоўскі У. Народны календар // Шлях моладзі. — Вільня, 1934. № 1—13.
Праца, 1923 Праца: Беларускі работніцкасялянскі каляндар на 1923 год. Мн., 1923.
Проп, 1963 Пропп В.Я. Русскме аграрные празднмкн: Опыт мсторнкоэтнографмческого мсследовання. Л., 1963.
Пшчолка, 1904 Пшелко А. Деревенскме праздннкн // Вмтебскне губернскне ведомоста. 1904. № 162, 165.
Пшчолка, 1912 Пшелко А. Белорусскне праздннкм // Мннское слово. 1912. № 1554.
Пяткевіч, 1928 Pietkiewicz Czeslaw. Polesie Rzeczyckie. Krakow, 1928.
Пяткевіч, 1938 Pietkiewicz Czeslaw. Kultura duchowa Polesia Rzeczyckiedo. Materiafy etnograficzne. Warszawza, 1938.
Радчанка, 1888 Радченко 3. Гомельскне народные песнн (белорусскне н малорусскне). — СПб., 1888.
Раманаў, 1891 Романов Е. Белорусскнй сборнмк. Внтебск,1891. Т. 1, вып. 5.
153
Раманаў, 1911 — Романов Е. Матерналы по этнографнм Гродненской губерннн. Вып. 1. Внльно, 1911.
Раманаў, 1912— Романов Е.Р. Белорусскмй сборннк. Вып. 8. Бытбелоруса. — Внльно, 1912.
Рапановіч, 1974 — Беларускія прыказкі, прымаўкі і загадкі / Уклад.
Я.Рапановіч. — Мн., 1974.
Рыбакоў, 1981 — Рыбаков Б. Язычество древннх славян. — М., 1988.
Рыбакоў, 1988— Рыбаков Б. Язычество Древней Русн. — М., 1987.
Румянцаў, 1936 Румянцев Н.Р. Православные праздннкн, нх пронсхожденме н классовая суіцность. — М., 1936.
Русецкі, 1997 — Дзень за днём: Прыкметы надвор’я, а таксама народны каляндармесяцаслоў / Сабр. і апрац. А.Русецкі. — Мн., 1997.
Сакалова, 1979— Соколова В.К. Весеннелетнне календарные обряды русскнх, украннцев н белорусов. М., 1979.
Санько, 1990— Санько В., Шомадзі В. Народныя прыкметы // Беларусь, 1990.
Сахараў, 1885 Сказання русского народа, собранные Н.П. Сахаровым. СПб., 1885; М., 1989.
Сахараў, 1937 Беларускі календар. 1937 год / Уклад. С.Сахараў. Рыга, 1936.
Сахараў, 1940— Сахараў С.П. Народная творчасць латгальскіх і ілукстэнскіх беларусаў. Рыга, 1940.
Сербаў, 1915— Сербов Л.А. Белорусысакуны. — Петроград, 1915.
Сержпутоўскі, 1930— Сержпутоўскі А.К. Прымхі і забабоны беларусаўпалешукоў. Мн., 1930.
Слупскі, 1892 — Слупскнй А.й. Народный календарь // Альманах СевероЗападного календаря на 1892 г. Мн., 1892.
Стасевіч, 1991 — Стасевіч П.С. Вёска над Ясельдай. — Мн., 1991.
Стома, 1986 — Стома В. Абрады і звычаі Дзісьненшчыны, зьвязаныя з рэлігійнымі сьвятамі // Беларускі сьвет. 1986. № 17—19.
Сысоў, 1997 Сысоў У.М. 3 крыніц спрадвечных. Мн., 1997.
Сумцоў, 1887 Сумцов Н.Ф. Тур в народной словесностн // Кневская старнна, 1887. Т. 27.
Сумцоў, 1996 Сумцов Н.Ф. Снмволнка славянскнх обрядов: йзбранные труды. М., 1996.
Сяліцкі, 1986 Sielicki Franciszek. Wierzenia na dawnej Wilejszczyznie / / Slavia orientalis. 1986. T. XXXV. № 2.
Сяроў, 1983 Серов С.Я. Календарный праздннк н его место в евро
154
пейской народной культуре // Календарные обычан м обряды в странах зарубежной Европы. М., 1983. С. 39—54.
Талстая, 1984Толстая С.М. Полесскнй народный календарь. Матермалы к этнодналектному словарю. А—Г // Славянское н балканское языкознанне. М., 1984.
Талстая Толстая С.М. Полесскнй народный календарь. Д~Н // Славянское м балканское языкознанне. М., 1986.
Талстая, ЖбТолстая С.М. Полесскнй народный календарь. Матерналы к этнодмалектному словарю. К—П. // Славянскнй н балканскмй фольклор. М., 1986.
Токараў, 1957 Токарев С.А. Релнгнозные веровання восточнославянскнх народов XIX — нач. XX в. — М., 1957.
Троіцкі, 1875 Тронцкмй А. Сост. //Лнтовскле епархнальные ведомоста. 1875. № 18.
Тышкевіч, 1847 — Тураўскі сл.: у 5 т. / Уклад. А.А.Крывіцкі, Г.А. Цыхун, І.Я.Яшкін і інш. Мн., 1982—1987.
Узроўні агульнасці Узроўні агульнасці фальклору ўсходніх славян / Барабанава Л.П., Барташэвіч Г.А., Кабашнікаў К.П. і інш. — Мн., 1993.
Уласаў, 1993 Власов В.Г. Формнрованне календаря славян: Раннмй пернод // Календарь в культуре народов ммра. М.: Наука, 1993.
Улашчык, 1989 Улашчык М. Была такая вёска: Гісторыкаэтнаграфічны нарыс / Пер. з рус. мовы У.Арлова. — Мн., 1989.
Усаў, 1997 — Русскмй народный православный календарь: В 2 т. / Авт.состав. В.В.Усов. — М., 1997.
Успенскі, 1982Успенскмй Б.А. Фнлологнчесюне разыскання в областм славянскнх древностей (Релнкты язычества в восточнославянском культе Ннколая Мнршкнйского). М., 1982.
Усходнеслав. ф. — Восточнославянскмй фольклор: Словарь науч. н нар. термннологнн / Редкол.: К.П.Кабашннков м др. Мн., 1993.
Фамініцын, 1884 Фамнннцын А.С. Божества древнмх славян. СПб., 1884; 1995.
Фалютынскі, 1828— Фалютыньскнй К. Народные праздннкн, увеселення, поверья н суеверные обряды жнтелей Белорусснн. // Вестннк Европы. 1828, март н апрель.
Федароўскі, 1897; 1935— Federowski М. Lud biaforuski na Rusi Litewskiej. — Krakow, 1897. T. 1; Warszawa, 1935. T. IV.
Фрэзер, 1984 Фрезер fix. Золотая ветвь. M., 1984.
Хатэнка, 1993; 1994 Хатэнка А. Па прыступках лесвіцы вечнай: 3 радаводу багоў паганскіх // Роднае слова. 1993. № 9, 11; 1994. № 1,2.
155
Хрэнаў, 1989— Хренов Л.С., Голуб Н.Я. Время н календарь. — М., 1989.
Цітовіч, 1974 — Анталогія беларускай народнай песні / Уклад. Г.І.Цітовіч. — Мн.', 1974.
Цітоў, 1994 Цітоў В.С. Народная спадчына: Матэрыяльная культура ў лакальнатыпалагічнай разнастайнасці. — Мн., 1994.
Цыбульскі, 1988— Цыбульскнй В.В. Лунносолнечный календарь стран Восточной Азнн с переводом на даты европейского календаря. М., 1988.
Цэбрыкаў, 1862 — Матермалы для географнн н статмстмкн Роснн, собранные офнцерамн генерального штаба. Смоленская губерння / Сост. М.Цебрнков. СПб., 1862.
Чычараў, 1957 — Чнчеров В.й. Знмннй пернод русского народного земледельческого календаря XV—XIX веков. М., 1957.
Шамякіна, 1995 Шамякіна Т. Каляндарныя міфы // Роднае слова. 1995. № 1.
Шкляр, 1979— Шкляр А.Х. Календарь прнроды Белорусснн. — Мн., 1979.
Шлюбскі, 1927— Шлюбскі А. Матэрыялы для вывучэння фальклору і мовы Віцебшчыны. Мн., 1927. Ч. 1.
Шпілеўскі, 1854— Шпнлевскнй П.М. Белоруссня в характернческнх опмсаннях н фантастнческлх ее сказках. — СПб., 1854.
Шэйн, 1874 — Шейн П.В. Белорусскне народные песнн. — СПб., 1874.
Шэйн, 1887; 1893 — Шейн П.В. Матермалы для нзучення быта н языка русского населення СевероЗападного края. — СПб, 1887; Т. 1,ч. 1; 1893. Т.2.
Шэйн, 1898— Шейн П.В. «Женнтьба комлна»: Нз запнсок собнрателя // Этногр. Обозренне. 1898. № 3.
Шэйн, 1902 — Шейн П.В. Матерналы для нзучення быта м языка русского населенмя СевероЗападного края. — СПб, 1902. Т. 3.
Шырма, 1947 Шырма Р. Беларускія народныя песні, загадкі, прыказкі. Мн., 1947.
ПІырма, 1962— Шырма Р. Беларускія народныя песні: У 4 тамах. — Мн„ 1962. Т. 3.
Яленская, 1891 — Jelenska Е. Wies Komarowiecze w powiecie Mozyrskim //Wisfa, 1891. T. V.
Янкоўскі, 1957— Беларускія народныя прыказкі і прымаўкі / Склад.
Ф.Янкоўскі. —Мн., 1957.
156
Ярмолаў, 1901 Ермолов А. Народная сельскохозяйственная мудрость в пословмцах н поговорках н всенародный месяцеслов. — СПб., 1901.
ап. — апостал в. — вёска
ВКЛ — Вялікае княства Літоўскае вобл. — вобласць вол. — воласць губ. — губерня н. ст. — новы стыль п. — павет рн — раён с. ст. — стары стыль
Змест
Уступ. Алесь Лозка................
ВЕСНАВЫ НАРОДНЫ КАЛЯНДАР. (Сакавік. Красавік. Травень )
Алргк Іпнгл /
МЕТАДЫЧНЫЯ РЭКАМЕНДАЦЫІ, СЦЭНАРЫІ I ДАДАТКОВЫ МАТЭРЫЯЛ
Гуканне вясны. (Абрады. Прыказкі і прымаўкі. Забавы
Карагод. Песні.)................................
Свята птушак. (Прыказкі і прымаўкі. Жарты. казка.................
Танцы і карагоды, Песні.)..................................... 50
Птушкі (сцэнарый для дзяцей малодшага і сярэдняга школьнага ўзросту). Алег Аляхновіч, Пятро Гуд......... 74
Дзень рыбалова. (Апісанні. Прыказкі і прымаўкі. Жарты анекдоты, гумарэскі. Гульні. Легенда.)................’ 79
Свята мядзведзя. (Міфалогія. Прыказкі і прымаўкі Жарт
Легенда. Казка. Гульня.)........................
Велікодныя святы. (Апісанні. Жарты. Карагод. Забава. Песні )..... 89
Лялыпк. (Міфалогія. Песня.).................................... ао
Дзень свойскай жывёлы і пастуха. (Апісанні. Гульні і забавы.)... 101
Зяленыя святкі. (Абрады. Легенды. Жарт. Карагоды. Песні.)........107
ВЕСНАВАЯ ТРАДЫЦЫЯ I ЯЕ ВЫКАРЫСТАННЕ Ў РАБОЦЕ 3 ДЗЕЦЬМІ. Алег Аляхновіч.
Крыніцы і ўмоўныя скарачэнні
124
146
Веснавыя святы: Дапам. для настаўнікаў і выВ38 хавальнікаў/Аўт.уклад. А.М. Аляхновіч, А.Ю. Лозка; Маст. У.І. Сытчанка. — Мн.: Беларусь, 2000. — 158 с.: іл. — (Бібліятэчка народных святаў і прысвяткаў).
ISBN 9850103361.
У дапаможніку змешчаны метадычныя рэкамендацыі, сцэнарый, гульні і іншыя матэрыялы для вывучэння і правядзення веснавых святаў і прысвяткаў народнага календара, а таксама некаторых школьных святаў. Асаблівая ўвага ўдзяляецца Велікодным святам, Зялёным святкам, Дню птушак.
Адрасуецца работнікам дашкольных, школьных і пазашкольных дзіцячых устаноў.
УДК 398.3(=826)(072)
ББК 63.5(4Бен)я7
КНІГІ ОНЛАЙН
