Гісторыя Беларусі
Ірына Кітурка, Валянцін Голубеў
Выдавец: Зміцер Колас
Памер: 254с.
Мінск 2015
26 чэрвеня 1944 г. вызваленне ад нямецкафашысцкіх захопнікаў г. Віцебска;
27 чэрвеня 1944 г. Другі Ўсебеларускі з’езд (кангрэс) у акупаваным немцамі г. Мінску;
3 ліпеня 1944 г. вызваленне ад нямецкафашысцкіх захопнікаў г. Мінска
16 ліпеня 1944 г. парад партызан у г. Мінску, прысвечаны вызваленню сталіцы Беларусі ад нямецкафашысцкіх захопнікаў;
вызваленне ад нямецкафашысцкіх захопнікаў г. Гродна;
17 ліпеня 1944 г. «парад ганьбы» у г. Маскве па вул. Горкага былі праведзены калоны нямецкіх ваеннапалонных, якія былі захоплены пад час баёў у «Мінскім катле»;
18 ліпеня 1944 г. пераезд урада БССР з г. Гомеля ў г. Мінск;
28 ліпеня 1944 г. вызваленне ад нямецкафашысцкіх захопнікаў г. Брэста; завяршэнне вызвалення тэрыторыі Беларусі.
27 красавіка 1945 г. Беларуская ССР прынята ў склад дзяржаўзаснавальніц Арганізацыі Аб’яднаных нацый (ААН);
8 мая 1945 г. Германія падпісала акт аб поўнай і безумоўнай капітуляцыі;
248
9 мая 1945 г. Дзень Перамогі над фашысцкай Германіяй;
26 чэрвеня 1945 г. дэлегацыя БССР разам з іншымі краінамізаснавальніцамі падпісала Статут Арганізацыі Аб’яднаных Нацый
16 жніўня 1945 г. Дагавор аб савецкапольскай дзяржаўнай граніцы паміж СССР і Польшчай. Граніца была ўстаноўлена ў адпаведнасці з рашэннямі Ялцінскай канферэнцыі ўздоўж «лініі Керзана». Паводле дагавора на карысць Польшчы адыходзілі тэрыторыі з г. Гайнаўка, Белавежа і 17 раёнаў Беластоцкай вобласці з г. Беластокам і 3 раёны Брэсцкай вобласці. Дагавор парушаў палажэнні Канстытуцыі СССР 1936 г. і Канстытуцыі БССР 1937 г., якія патрабавалі згоды саюзнай рэспублікі на змяненне яе граніц;
2 верасня 1945 г. завяршэнне Другой сусветнай вайны падпісанне Японіяй акта аб безагаворачнай капітуляцыі;
1945 г. у выніку вайны і злачынстваў нямецкафашысцкіх захопнікаў беларускі народ страціў звыш паловы нацыянальнага багацця. Былі спалены і зруйнаваны 209 гарадоў і гарадскіх пасёлкаў, 9200 вёсак, разбурана 10 338 заводаў і фабрык, знішчана 96% электрычных магутнасцяў.
249
ЗМЕСТ
Раздзел 1. Грамадскапалітычнае і эканамічнае развіццё Беларусі ў канцы XVIII першай палове XIX ст............3
1 . Змены ў становішчы беларускага насельніцтва
пасля далучэння Беларусі да Расійскай імперыі...............3
2 .Беларусь у вайне 1812 г................................7
З .Сацыяльнаэканамічнае развіццё Беларусі
ў першай палове XIX ст. Крызіс феадальнапрыгонніцкай сістэмы...................................11
4 . Грамадскапалітычны рух на землях Беларусі ў канцы XVIII першай палове XIX ст....................18
Раздзел 2. Канфесійныя адносіны, адукацыя, навука і культура Беларусі ў канцы XVIII сярэдзіне XIX ст....26
І .Канфесійныя адносіны ў канцы XVIII сярэдзіне XIX ст.26
2 .Культурнае развіццё. Змены ў сістэме адукацыі. Навука.28
З .Літаратура і мастацтва................................32
4 .Тэатр і музыка........................................36
5 . Архітэктура..........................................38
Раздзел 3. Беларусь у перыяд станаўлення буржуазнага грамадства (другая палова XIX ст.)......................42
І.Сялянская рэформа 1861 г..................................42
2. Асаблівасці дзяржаўных ліберальных рэформ 18601870х гг.
у Беларусі.................................................48
3. Развіццё капіталізму ў сельскай гаспадарцы Беларусі ў паслярэформенны перыяд..........................................50
4. Прамысловасць Беларусі ў другой палове XIX ст. Шляхі зносін. Гандаль..................................................52
Раздзел 4. Нацыянальнавызваленчы рух на беларускіх землях у другой палове XIX ст. Формы сацыяльнай барацьбы. Палітычныя партыі і рухі......................59
І.Нацыянальнавызваленчае паўстанне 18631864 гг. пад кіраўніцтвам К. Каліноўскага..................................59
2. Дзейнасць народнікаў.................................65
250
З. Формы сацыяльнай барацьбы. Сялянскі і рабочы рух.......66
4. Палітычныя партыі і рухі...............................70
5. Палітыка царскіх уладаў пасля паўстання 18631864 гг. .71
Раздзел 5. Адукацыя, навука і культура Беларусі
ў другой палове XIX пачатку XX ст. Умовы і асаблівасці фарміравання беларускай нацыі............76
1 .Змены ў сістэме адукацыі ў другой палове XIX ст. Школьная рэформа 1864 г. ..............................76
2,Навука. Пашырэнне беларусазнаўства.........................78
З .Новая беларуская літаратура............................80
4 .Мастацтва і архітэктура................................82
5 . Тэатр і музыка........................................89
б .Умовы і асаблівасці фарміравання беларускай нацыі......92
Раздзел 6. Беларусь у гады рэвалюцыі 19051907 гг.
і Першай сусветнай вайны.....................................96
1 . Палітычная сітуацыя ў Беларусі ў канцы XIX пачатку XX ст. Рэвалюцыя 19051907 гг. і Беларусь......96
2 .Сельская гаспадарка і прамысловасць Беларусі ў пачатку XX ст. Сталыпінская аграрная рэформа........101
З .Беларускі нацыянальнавызваленчы і культурны рух
у пачатку XX ст............................................104
4 .Беларусь у гады Першай сусветнай вайны................106
Раздзел 7. Беларусьу 19171920 гг. Утварэнне беларускай дзяржаўнасці...............................113
І.Лютаўская буржуазнадэмакратычная рэвалюцыя і Беларусь............................................113
2 .Кастрычніцкая рэвалюцыя 1917 г. і беларускі нацыянальны рух.......................................116
3 . Брэсцкі мір. Абвяшчэнне БНР......................118
4 . Утварэнне БССР і ЛітБел ССР......................120
5 .Палітыка «ваеннага камунізму».....................122
б.Беларусь у перыяд савецкапольскай вайны 19191920 гг.
Другое абвяшчэнне Сацыялістычнай Савецкай Рэспублікі Беларусі (ССРБ)......................................123
251
Раздзел 8. Савецкая Беларусь у міжваенны перыяд (19211939 гг.).................................130
І .Рыжскі мір і Беларусь..............................130
2 .Новая эканамічная палітыка (НЭП) і беларусізацыя ў БССР...133
З .БССР у перыяд індустрыялізацыі і калектывізацыі...139
4 . Грамадскапалітычнае жыццё ў БССР у канцы 1920х 1930я гг............................145
Раздзел 9. Заходняя Беларусь у міжваенны перыяд (19211939 гг.).................................153
І.Заходняя Беларусь пасля Рыжскага міру (1921 пачатак 1930х гг.)..........................................153
2.Нацыянальнавызваленчы рух у Заходняй Беларусі......158
З.Беларускае пытанне ў Заходняй Беларусі ў 1930я гг..160
4.Беларуская культура ў Заходняй Беларусі...............161
5.Пачатак Другой сусветнай вайны. Уз’яднанне Заходняй Беларусі з БССР.............................167
Раздзел 10. Беларусь у гады Вялікай Айчыннай вайны (19411945 гг.)........................................172
І.Беларусь напярэдадні і ў пачатку Вялікай Айчыннай вайны.......................................172
2,Нямецкі акупацыйны рэжым..............................175
З.Партызанская і падпольная барацьба супраць захопнікаў..178
4.Вызваленне Беларусі. Аперацыя «Баграціён».............181
5.П асляваеннае аднаўленне эканомікі. Беларусь
краіназаснавальніца Арганізацыі Аб’яднаных Нацый (ААН)..........................................183
ТАБЛІЦЫ НАЙВАЖНЕЙШЫХ ДАТ
I. Беларусь на зыходзе феадалізму: канец XVIII сярэдзіна XIX ст......................191
II. Усталяванне капіталізму на беларускіх землях: другая палова XIX пачатак XX ст....................204
III. Кастрычніцкая рэвалюцыя. Стварэнне беларускай дзяржаўнасці (19171920 гг.)...............223
IV. Беларусь у міжваенны перыяд (19211939 гг.).....230
V. Беларусь у гады Другой Сусветнай і Вялікай Айчыннай войнаў......................................240
252
Голубеў В. Ф., Кітурка I. Ф.
Г62 Гісторыя Беларусі ад пачатку XIX ст. да 1945 г. / Валянцін Фёдаравіч Голубеў, Ірына Фёдараўна Кітурка. — Мінск : Выдавец Зміцер Колас, 2015 — 254 с. [іл.].
ISBN 9789856992820.
У навуковапапулярным зборніку выкладзены асноўныя моманты палітычнай, сацыяльнаэканамічнай і культурнай гісторыі Беларусі ад уключэння беларускіх земляў у склад Расійскай імперыі да заканчэння Вялікай Айчыннай вайны і падпісання Беларуссю ў якасці дзяржавызаснавальніцы Статута Арганізацыі Аб’яднаньтх Нацый. Даецца храналогія падзей, раскрываюцца асноўныя тэрміны і паняцці, прыводзіцца літаратура па разглядаемым праблемам.
Матэрыяламі зборніка могуць карыстацца школьнікі, студэнты, выкладчыкі, краязнаўцы усе, хто цікавіцца гісторыяй сваёй краіны.
УДК 947.6(075)
ББК 63.3(4Бем)
Навуковапапулярнае выданне
Голубеў Валянцін Фёдаравіч Кітурка Ірына Фёдараўна
ГІСТОРЫЯ БЕЛАРУСІ
ад пачатку XIX ст. да 1945 г.
Адказны за выпуск Зм. Колас.
Падпісанада друку 28.11.2015. Фармат 60x84 7|6. Папера афсетная. Друк лічбавы.
Ул.выд. арк. 12,58. Ум. друк. арк. 14,76. Наклад 300 асобнікаў.
Выдавец і паліграфічнае выкананне індывідуальны прадпрымальнік Зміцер Колас. Пасведчанне аб дзяржаўнай рэгістрацыі выдаўца, вытворцы, распаўсюдніка друкаваных выданняў№ 1/291 ад 17.04.2014. Пр. Незалежнасці, 10514, 220023, Мінск.
У навуковапапулярным зборніку выкладзены асноўныя моманты палітычнай, сацыяльнаэканамічнай і культурнай гісторыі Беларусі ад уключэння беларускіх земляў у склад Расійскай імперыі да заканчэння Вялікай Айчыннай вайны і падпісання Беларуссю ў якасці дзяржавызаснавальніцы Статута Арганізацыі Абяднаных Нацый.
ISBN 9789856992820
9 789856 992820
re
<
o
ю
ф
йХ Ф X ш> 5 * л 5
«1
КНІГІ ОНЛАЙН
