Творы Апавяданні. Казкі. Артыкулы. Язэп Лёсік

Творы

Апавяданні. Казкі. Артыкулы.
Язэп Лёсік
Выдавец: Мастацкая літаратура
Памер: 335с.
Мінск 1994
116.03 МБ

 

Аўтаматычна згенераваная тэкставая версія, можа быць з памылкамі і не поўная.
Раздзел «Панскія дзяўчаты», або «Юзікава натура». Газ. «Вольная Беларусь», 1918 г., № 34, 6 кастр. за подпісам: Я. Лёсік;
Раздзел «Гаронім у дарозе». Газ. «Беларусь», 1919 г., №№ 27, 28, 20, 21 лістап. за подпісам: Я. Ліосік.
Перавыдавалася часткова такім чынам:
Раздзел «Яўхім-Плашка»
1.	Літаратурны зборнік «Вольнае Беларусі». Менск, 1917 г.;
2.	Выпісы з беларускай літаратуры. Менск, 1923 г.;
3.	Час. «Спадчына», 1991 г., № 3.
Раздзелы «Гаронім-ляснік» (часткі I — V), «Наша гаспода», «Каля карчмы»
Час. «Спадчына», 1991 г., № 3.
Раздзелы «Дома», «Падарож да навукі» (часткова з аўтарскімі зменамі)
1.	36. «Наша Крыніца» Ч. II. Менск, 1919 г.;
2.	36. «Наша Крыніца». Берлін, 1922 г., выданне 2-е;
3.	36. «Наша Крыніца». Рыга, 1927 г., выданне 3-е.
Раздзел «Гаронім у дарозе» (часткова)
1.	Дварчанін I. Хрэстаматыя новай беларускай літаратуры. Вып. IV. Вільня, 1927 г.;
2.	Дварчанін 1. Хрэстаматыя новай беларускай літаратуры. ВіЛьня, 1927 г.;
3.	Час. «Беларусь», 1990 г., № 8.
Друкуецца па газетным варыянце 1917—1919 гг.
Бусел і бусляняты (с. 97)
Друкуецца паводле газ. «Вольная Беларусь», 1917 г., № 16, 28 жн., дзе апублікавана за подпісам: Смутны.
Нёман (с. 98)
Друкуецца паводле газ. «Вольная Беларусь», 1918 г., № 13, 14 крас., . дзе ўпершыню апублікавана за подпісам: Язэп Лёсік.
11а-валачобнаму (с. 100)
Друкуецца паводле газ. «Беларусь», 1919 г., №№ 36—38, 2, 3, 4 снеж., дзе ўпершыню апублікавана за подпісам: Язэп Ліосік. Часткова перавыдавалася:
1.	«Беларуская газэта». Менск, 1942 г., № 22, 5 крас.;
2.	«Газэта Случчыны». Слуцк, 1943 г., № 7, 25 крас.
ПУБЛІЦЫСТЫКА
1912—1914
Сібір, г. Кірэнск, Іркуцкай губ. (с. 116)
Друкуецца паводле газ «Наша Ніва», 1912 г., № 8, 23 лют., дзе ўпершыню апублікаваны за подпісам: Язэп Лосік, сс. (ыльна)-п. (асяленец) Мартыноўскай воласьці.
г. Кірэнск, Іркуц. гб. (с. 117)
Упершыню ў газ. «Наша Ніва», 1912 г., № 45, 16 лістап, пад назваю «1906-1912» і подпісамі: Я. Лёсік, А. Прушынскі, А. Капусцін, А. Толпінскі, Я. Усціновіч. Друкуецца па рукапісе, які захоўваецца ў ЦНБ Літвы (Аддз. рук., ф. 21, адз. зах. 267) з усімі праўкамі. Аўтарства тэксту належыць Я. Лёсіку. Праўкі — калектыўныя.
Украінска-беларуская вечарынка ў Сібіры (с. 119)
Друкуецца паводле газ. «Наша Ніва», 1913 г., № 2, 10 студз., дзе ўпершыню апублікаваны за подпісам: Л. Я.
1917
«Вольная Беларусь» (с. 123) «ВБ», № 1, 28 мая (Пад крыпт. Я. Л-к).
Як учынілася рэвалюцыя (с. 129)
«ВБ», № 1, 28 мая (Пад крыпт. Я. Л.).
Нацыянальны ўціск (с. 131)
«ВБ», № 2, 11 чэрв. (Пад. крыпт. Я. Л-к).
Настаўніцкі з'езд (с. 134)
«ВБ», № 3, 20 чэрв. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Вялікі дзень на Украіне (с. 138) «ВБ», № 4, 24 чэрв. (Пад крыпт. Я. Л-к).
1517—1917 (Да юбілею 400-лецця беларускага друку) (с. 140)
«ВБ», № 4, 24 чэрв. (Пад псеўд. Павал Ксяневіч).
Цёмныя сілы заварушыліся (с. 141)
«ВБ>:, № 5, 1 ліп. (Пад. крыпт. Я. Л-к).
Хто я? (с. 143) «ВБ», № 5, 1 ліп. (Пад псеўд. Смутны).
У забранай немцамі часціне Беларусі (с. 144) «ВБ», № 5, 1 ліп. (Пад псеўд. П. Ксяневіч).
Хто вінавайца вайны (с. 145) «ВБ», №№ 5, 9, 11, 1, 26 ліп., 3 жн. (Пад крыпт. Я. Л.; Я. Л-к).
Эканамічны заняпад Дзяржавы Расійскай (с. 157) «ВБ», № 6, 7 ліп. (Пад крыпт. Я. Л).
Беларускі тэатр (с. 160) «ВБ», № 6, 7 ліп. (Пад крыпт. П. К.).
Пара звярнуць увагу (с. 161) «ВБ», № 8, 21 ліп. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Беларускі тэатр (с. 166) «ВБ», № 9, 26 ліп. (Пад крыпт. П. К.).
Да спакою (с. 169) «ВБ», № 10, 30 ліп. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Беларуская Рада (с. 171) «ВБ», № 11.3 жн. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Наша культурнае свята (с. 173) «ВБ», № 12, 8 жн. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Праціўнікам беларускага руху (с. 175) «ВБ», № 13, 11 жн. (Пад псеўд. Смутны).
Што рабіць? (с. 177) «ВБ», № 14, 17 жн. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Няма веры (с. 179)
«ВБ», № 15, 23 жн. (Без подпісу; подпіс прапушчаны, бо ён агульны для гэтага артыкула і наступнага «Чаму гэта так?»).
«Чаму гэта mart» (с. 181) «ВБ», № 15, 23 жн. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Сон рэдактара (с. 182) «ВБ», № 15, 23 жн. (3 паметкай: Па В. Сімпльтону перарабіў Я. Л.).
Дзеля чаго і як пішуцца прыгавары пра навучэнне ў роднай мове (с. 185) «ВБ», № 17, 30 жн. (3 паметкай: Падаў Язэп Лёсік).
Грамшпыка і родная мова (с. 188) «ВБ», № 17, 30 жн. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Царква і дэмакратыя (с. 194) «ВБ», № 18, 6 вер. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Нашы патрэбы (с. 198)
«ВБ», №№ 19, 20, 22, 23, 11, 17 вер.,4, 9 кастр. (Пад крыпт. Я. Л-к' Я. Л.).
Лісты з Петраграду (с. 213) «ВБ», №№ 23, 26, 9, 26 кастр. (Пад крыпт. П. К. У № 26 за 26 кастр. ёсць паметка: 4/Х 1917 г.).
Расійскае бязладдзе (с. 218)
«ВБ»,
№ 24,
15 кастр. (Пад крыпт. Я. Л-к). Устаноўчы Сойм (с, 221)
«ВБ»,
№ 25,
19 кастр. (Пад крынт. Я. Л-к). Петраград (с. 223)
«ВБ»,
№ 25,
19 кастр. (Пад крыпт. П. К.).
Совет Россййской Республйкй (с. 224)
«ВБ»,
№ 26,
26 кастр. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Бялікая Беларуская Рада (с. 225) «ВБ», № 27, 30 кастр. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Паўстанне і нашыя заданні (с. 226) «ВБ», № 28, 8 лістап. (Пад крыпт. Я. Л-к).
У Выканаўчым Камітэце (с. 228) «ВБ», № 28, 8 лістап. (Пад псеўд. Смутак).
Сучасны мамент (с. 230) «ВБ», № 29, 14 лістап. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Шлях паратунку (с. 231) «ВБ», № 30, 19 лістап. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Скуткі балыйавіцкага паўстання (с. 232) «ВБ», № 30, 19 лістап. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Украінская Рэспубліка і этнаграфічныя граніцы (с. 237) «ВБ», № 31, 23 лістап. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Нашто нам федэрацыя? (с. 238)
«ВБ», № 31, 23 лістап. (Пад крыпт. Я. Л.-к).
Нашыя адносіны да агульнадзяржаўнага Сойму (с. 242)
«ВБ», № 32, 30 лістап. (Пад крыпт. Я. Л.).
Тлумачэнне (с. 246)
«ВБ», № 32, 30 лістап. (Пад крыпт. Я. Л.).
«АнТОСЬ Лата» («Сцэнічныя творы» Тараса Гушчы) (с. 248)
«ВБ», № 33, 8 снеж. (Пад подпісам: Язэп Лёсік).
Вайна і мір (с. 250)
«ВБ», № 35, 21 снеж. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Кручаныя (с. 252)
«ВБ», № 35, 21 снеж. (Пад крыпт. Л-к).
Аўпганомія Беларусі (с. 253)
Друкуецца па выданні: Лёсік Я. Аўтаномія Беларусі. Менск, 1917 г. Дадзеная работа з’яўляецца перапрацоўкай і істотным дапаўненнем газетных публікацый пад агульнай назвай «Нашы патрэбы» (гл. с. 198). Перавыдавалася:
I.	Лёсік Я. Аўтаномія Беларусі. Менск, 1990 г., выд. 2-е.;
2.	Час. «Спадчына», 1990 г., № 3.
1918
Сяло Мікалаеўшчына. Мінск. павета (с. 263)
«ВБ», № 1, 7 студз. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Крывавая падзея ў г. Мінску (с. 264)
«ВБ», № 1, 7 студз. (Пад крыпт. К-ч).
Наш правапіс (с. 265)
«ВБ», № 4, 28 студз. (Пад крыпт. Я. Л-к. На гэтую публікацыю ёсць цікавы водгук А. Луцкевіча: «Ab nas prawopis». «Homan», 1918 h, № 29, 9 kras.).
Мінск (c. 269)
«ВБ», № 5, 17 лют. (Пад псеўд. Язэп Ліхадзіеўскі).
Родная мова і яе значэнне (с. 272)
«ВБ», №№ 6—8, 24 лют., 3, 10 сак. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Перавыдавалася:
1.	Што трэба ведаць кожнаму беларусу. Зборнік артыкулаў. Менск, 1918 г.;
2.	Што трэба ведаць кожнаму беларусу. Зборнік артыкулаў. Менск, 1991 г., выд. 2-е, рэпрынтнае;
3.	Што трэба ведаць кожнаму беларусу. Зборнік артыкулаў. Менск, 1992 г., выд. 3-е, рэпрынтнае.
Гістарычная няўхільнасць (с. 281)
«ВБ», № 7, 3 сак. (Пад крыпт. Я. Л-к). Перавыдавалася: «Беларуская газэта». Менск, 1943 г., № 15(133), 24 лют.
Народ і інтэлігенцыя (с. 283)
Газ. «Беларускі Шлях», № 1, 8 сак. (Пад псеўд. Я. Ліхадзіеўскі).
Мір і Беларусь (с. 285)
«ВБ», № 8, 10 сак. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Памятка беларусам маскоўскай прыхільнасці (с. 287)
«ВБ», № 8, 10 сак. (Пад крыпт. Я. Л-н).
«Паўночныя Балканы» (с. 288)
«ВБ», № 9, 17 сак. (Пад крыпт. Я. Л.).
Гісторыя Вялікага Княства Літоўска-Беларускага (с. 290)
«ВБ», № 10, 24 сак. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Наш правапіс (с. 294) «ВБ», № 14, 21 крас. (Пад крыпт. Я. Л-к.).
Беларусь і Украіна (с. 298)
«ВБ», № 15, 28 крас. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Рабочы стан пануючых і прыгвалчаных нацый (с. 300) «ВБ», № 22—23, 23 чэрв. (Пад крыпт. Я. Л-к).
Алесь Гарун. Матчын Дар (рэцэнзія) (с. 302)
«ВБ», № 26, 14 ліп. (Пад крыпт. Я. Л-к).
А. Луцкевіч і Я. Станкевіч. Беларускі правапіс (рэцэнзія) (с. 305)
«ВБ», № 26, 14 ліп. (Пад крыпт. Я. Л.).
М. Гарэцкі, Г. Гарэцкі. Руска-Беларускі Слоўнік (рэцэнзія) (с. 306)
«ВБ», № 29, 18 жн. (Пад крыпт. Я. Л.).
Е. Ф. Карскі. Белорусская Речь (рэцэнзія) (с. 307)
«ВБ», № 29, 18 жн. (Пад крыпт. Я. Л.).
Памятка (с. 308)
Матэрыял быў напісаны ў лістападзе 1918 г. для «Вольнай Беларусі» і не быў апублікаваны з-за закрыцця газеты бальшавікамі. Друкуецца па газ. «Беларуская Думка», Вільня, 1919 г., №№ 6—9, 9, 12, 14, 16 мая, дзе змешчаны за подпісам: Язэп Л-к.
Змест
Алесь Жынкін. Змагар за вольную Беларусь	 5
ЛІТАРАТУРНЫЯ ТВОРЫ
Рабы Міхась Крэчка, што быў за суддзю	 16
Гэркулес і селянін	■—	20
«Не ўсе ж разам, ягамосці!..»	 21
Winszawannie z saldatau	 36
Першынка	  37
Апавяданне без назвы	;—	44
Бусел і бусляняты	  92
Нёман	 98
Па-валачобнаму	Ю0
ПУБЛІЦЫСТЫКА
1912—1914
Сібір, г. Кірэнск, Іркуцкай губ. 	116
г. Кірэнск, Іркуц. гб.	117
Украінска-беларуская вечарынка ў	Сібіры	119
1917
«Вольная Беларусь»	 123
Як учынілася рэвалюцыя	129
Нацыянальны ўціск	 131
Настаўніцкі з’езд	134
Вялікі дзень на Украіне	138
1517—1917 (Да юбілею 400-лецця	беларускага друку) 140
Цёмныя сілы заварушыліся	141
Хто я?	■	143
У забранай немцамі часціне Беларусі	144
Хто вінавайца вайны		145
Эканамічны заняпад Дзяржавы Расійскай	157
Беларускі тэатр —	 160
Пара звярнуць увагу	161
Беларускі тэатр			166
Да спакою	169
Беларуская Рада	171
Наша культурнае свята	  173
Праціўнікам беларускага	руху	175
Што рабіць?	—			177
Няма веры 	179
«Чаму гэта так?»	  181
Сон рэдактара	182
Дзеля чаго і як пішуцца прыгавары пра навучэнне ў
роднай мове	185
Граматыка і родная мова	:—	188
Царква і дэмакратыя	194
Нашы патрэбы —	   198
Лісты з Петраграду	213
Расійскае бязладдзе	—	218
Устаноўчы Сойм	221
Петраград —.	   223
Совет Россмйской Республякн	224
Вялікая Беларуская Рада	225
Паўстанне і нашыя заданні	226
У Выканаўчым Камітэце	228
Сучасны мамент 	 230
Шлях паратунку	231
Скуткі бальшавіцкага паўстання	232
Украінская Рэспубліка і этнаграфічныя граніцы	237
Нашто нам федэрацыя?	238
Нашыя адносіны да агульнадзяржаўнага Сойму	242