Беларуская энцыклапедыя Т. 8
Выдавец: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі
Памер: 576с.
Мінск 1999
Найбольш буйныя карныя аперацыі нямецкафашысцкіх захопнікаў супраць партызан і цы
вільнаіа насельніцгва Беларусі ў 1941—44 (размешчаны па часе іх правядзення)
84
КАРНЫЯ
атрымання помесных куранятбройлераў, якіх гадуюць на мяса. На Беларусі племянная работа з корнішамі вядзецца на племптушказаводзе «Слуцкі» Мінскай вобл.
Тулава масіўнае, з шырокімі грудзямі і плячамі, звужаецца да хваста. Галава кароткая, шырокая, з кароткай дзюбай і стручкападобным грэбенем. Ногі тоўстыя, сярэдняй даўж., шырока расстаўлены. Хвост кароткі, звіслы. Апярэнне бліскучае, часцей белае, трапляецца таксама цёмнае, чырв., палевае. Жывая маса дарослых пеўняў 4,5—5 кг, курэй 3—3,5 кг. Яйцаноскасць 110—130 і больш яец за год. М.Ц.Гарачка.
КАРНЫЯ АПЕРАЦЫІ н я м е ц к a фашысцкіх захопнікаў на тэр. Беларусі ў Вялікую Айчынную вайну, сукупнасць акцый рэпрэсіўнага, ваен., эканам. і паліт. характару з мэтай задушыць партыз. рух, заняволіць жыхароў на акупіраванай тэр,, разрабаваць маёмасць. Неад’емная частка акупацыйнага рэжыму, адзін з асн. сродкаў усталявання т.зв. «новага парадку». Ажыццяўляліся ваен., ахоўнымі, паліцэйскімі і спец. падраздзяленнямі гітлераўцаў. У ліп. 1941 332і паліцэйскі полк правёў К.а. ў Белавежскай пушчы, карнікі спалілі 34 вёскі, з якіх вывезлі 6,6 тыс. жыхароў, забралі 665 коней, 287 кароў, 454 цяляці, больш за 2,5 тыс. свіней, каля 2 тыс. авечак, с.г. прадукгы і інш. 3 31 ліп. да 19 жн. гітлераўцы загубілі больш за 640 чал.; 30—31 жн. правялі акцыю ў гета Мінска (расстралялі 914 чал.), 3—7 вер. рабавалі і расстрэльвалі насельнштва ў Уздзенскім рне; 16—18 вер. правялі «аперацыю ўціхамірвання» ў раёне, абмежаваным р. Дняпро, дарогамі Палыкавічы—Княжыцы, Княжыцы—Магі
лёў; у в. Палыкавічы, Княжыцы, Пашкава, Паўлаўка, Дары (Магілёўскі рн), Падзевічы, Хвойна (Бялыніцкі рн) расстралялі, утапілі ў балотах і спалілі каля 100 чал. 24.9—2.10.1941 правялі акцыі ў в. Княжыцы, Ліпок, Гуслянка, Грышанава, Шапчыцы (Магілёўскі рн), расстралялі 112 чал., З'кастр. загубілі 2 тыс. чал. з гета Магілёва. 3 4 кастр. фашысты расстралялі, спалілі і ўтапілі ў балотах на Магілёўшчыне каля 900 чал. Па няпоўных даных з ліп. 1941 да ліст. 1942 332і паліцэйскі батальён загубіў каля 5 тыс. цывільных жыхароў і сав. ваеннапалонных. У ліп.—жн. 1941 супраць падраздзяленняў Чырв. Арміі, што трапілі ў акружэнне, партызан і мясц. насельнішва праведзена буйная К.а. «Прыпяцкія балоты». 28.7.1941 рэйхсфюрэр СС Г.Гімлер аддаў загад, у якім патрабаваў знішчаць на Палессі авіяцыяй любы нас. пункг, у якім будзе аказана супраціўленне. Паводле звестак 1й кав. брыгады СС на 13.8.1941 у выніку аперацыі загублена 13 788 чал. Загадамі ням. камандавання ад 16.9 і 25.10.1941 былі дадзены ўказанні па тактыцы т.зв. «ўціхамірвання» цывільнага насельніцтва, па арганізацыі К.а., якія прыраўноўваліся да ваен. дзеянняў на фронце. 16.4.1942 камандуючы ахоў
№ Назва аперацыі або яе Час правядзення Месца правядзення
п/п нумар
1 2 3 4
1. Брэсцкая, Мінская, Пінская, Палеская
«Прыпяцкія балоты» ліп.жн.1941 вобл.
2. «Бамберг» («Bamberg») сак,крас. 1942 Акцябрскі, Глускі, Любанскі, Бабруйскі
рны
3. «Рыга» («Riga») май 1942 Рудзенскі рн
4. № 5 (паўторна ў жн. ў чэрв. 1942 Асіловіцкі рн
гэтым жа раёне і пад
гэтым жа нумарам)
5. «Хрушч» № 34 чэрв.ліп. 1942 Быхаўскі, Кіраўскі, Клічаўскі рны
6. № 8 чэрв.ліп. 1942 Барысаўскі p^^
7. № 1 ліп. 1942 Добрушскі рн, Арлоўская вобл. РСФСР
8. № 2 (у некаторых ліп. 1942 Свяцілавіцкі, Чачэрскі, Краснапольскі,
дакументах № 9) Кармянскі, Прапойскі рны
9. № 10 ліп. 1942 Багушэўскі рн
10. № 11 ліп. 1942 Бярэзінскі, Бялыніцкі рны
11. № 12 ліп. 1942 Полацкі, Расонскі рны
12. № 14 (у некаторых ліп. 1942 Полацкі рн
дакументах № 12)
13. № 19 ліп. 1942 Гомельскі рн
14. «Сграла» № 40 («Pfeil») ліп. 1942 Полацкі рн
15. «Александрова» ліп. 1942 Уздзенскі рн
(«Alexandra wo»)
16. «Налібокі» («Naliboki») ліп. 1942 Івянецкі рн
17. № 9 (паўторна ў вер. ў ліп.жн. 1942 Талачынскі, Барысаўскі, Крупскі рны
гэтых жа раёнах і пад
гэтым жа нумарам)
18. «Арм» ліп.жн. 1942 Клічаўскі рн
19. № 6 (у некаторых жп. 1942 Любанскі, Старадарожскі, Глускі,
дакументах № 10) Бабруйскі рны
20. № 7 (у некаторых жн. 1942 Бабруйскі рн
дакументах
«Няведанне», або № 11)
21. № 17 жн. 1942 Клімавіцкі, Касцюковіцкі рны
22. № 20 жн. 1942 Сгрэшынскі, Парыцкі рны
23. № 26 жн. 1942 Чавускі р н
24. «Сокал» № 27 («Falke») жн. 1942 Полацкі рн
25. «Грыф» № 30 («Greif») жн. 1942 Аршанскі, Сенненскі рны
26. «Пантэра» № 32 жн. 1942 Расонскі рн
(«Panther»)
27. № 95 жн. 1942 Віцебскі, Суражскі, Лёзненскі, Полацкі,
Сіроцінскі, Гарадоцкі ряы
28. «Гольфельд» («Holfeld») жн. 1942 Парыцкі, Акцябрскі, Глускі рны
29. «Лютцаў» («Lutzoff») жн. 1942 Асіповіцкі рн
30. «Дружба» жн. 1942 Рагачоўскі рн
(«Freundschaft»)
31. «Балотная ліхаманка жн. 1942 Лелельскі, Бягомльскі рны
Поўнач Троенфельд 1»
32. «Балотная ліхаманка жн. 1942 Лагойскі, Смалявіцкі рны
Поўнач Троенфельд II»
33. «Балотная ліхаманка жн. 1942 Плешчаніцкі, Ільянскі рны
Поўнач Бінц»
34. «Балотная ліхаманка жн. 1942 Лагойскі рп
Поўнач Баркхольт»
35. «Балотная ліхаманка жн.вер. 1942 Уздзенскі рн
Поўнач Троенфельд
III»
36. «Балотная ліхаманка жн.вер. 1942 Сгаўбцоўскі рн
Захад»
37. «Балотная ліхаманка вер. 1942 Быценскі, Ганцавіцкі, Косаўскі,
Поўдзень Захад» Целяханскі рны
(3137 гл. ў арт.
«Балотная ліхаманка»).
38. «Міхель» («Michel») жп.вер. 1942 Косаўскі, Бярозаўскі, Ружанскі,
Пружанскі ряы
Працяг табліцы КАРНЭ
85
1 2 1 з 1 4
39. № 28 вер. 1942 Бешанковіцкі, Ушацкі рны
40. «Рысь» № 33 («Luchs») вер. 1942 Бешанковіцкі, Сенненскі рны
41. № 34 вер. 1942 Полацкі рн
42. «Брэслаў» № 36 вер. 1942 Быхаўскі рн
(«Breslau»)
43. «Серабрыстая ліса» вер. 1942 Дубровенскі, Лёзненскі рвы;
№ 37 («Silberfuchs») Смаленская вобл.
44. «Саво» № 38 вер. 1942 Талачынскі рн
45. «Паўночнае мора» вер. 1942 Быхаўскі рн
(«Nordsee»)
46 « Трохвугольнік* вер.кастр. 1942 Брэсцкі, Кобрынскі, Маларыцкі рны
47. ^Маланкт вер.кастр. 1942 Бешанковіцкі, Сіроцінскі рны
48. «Рэгата» («Regatta») кастр. 1942 Горацкі, Дрыбінскі рны
49. “Карлсбад» кастр. 1942 Аршанскі, Талачьшскі, Круглянскі,