• Газеты, часопісы і г.д.
  • Беларуская энцыклапедыя Т. 18

    Беларуская энцыклапедыя Т. 18


    Выдавец: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі
    Памер: 472с.
    Мінск 2004
    973.34 МБ
    Беларуская энцыклапедыя Т. 1
    Беларуская энцыклапедыя Т. 1
    Беларуская энцыклапедыя Т. 8
    Беларуская энцыклапедыя Т. 8
    Беларуская энцыклапедыя Т. 9
    Беларуская энцыклапедыя Т. 9
    Беларуская энцыклапедыя Т. 12
    Беларуская энцыклапедыя Т. 12
    Беларуская энцыклапедыя Т. 13
    Беларуская энцыклапедыя Т. 13
    Беларуская энцыклапедыя Т. 15
    Беларуская энцыклапедыя Т. 15
    Беларуская энцыклапедыя Т. 16
    Беларуская энцыклапедыя Т. 16
    ½тельные устройства. Мн., 1984; Полупроводннковые прнборы: Справ. Мн., 1995 (разам з П.М.Ляміным, В.І.Галкіным); Электронные прнборы. Мн., 1999 (разам з П.М.Ляміным, Я.С.Тулінавым).
    Р. Ч.Лянькевіч.
    
    БУРНЕЙКА Мікалай Іванавіч (н. 15.1.1928, в. Цянюгі Бешанковіцкага рна Віцебскай вобл.), бел. вучоны ў галіне анкахірургіі. Др мед. н. (1974), праф. (1979). Скончыў Львоўскі мед. інт (1954). 3 1956 у Гродзенскім мед. інце. Навук. працы па вывучэнні бялкоў і напружання кіслароду ў тканках у хворых на аблітэрыравальны эндаартэрыіт і атэрасклероз.
       Тв.: Мсследованне напряження кпслорода в тканя.х н перпферпческой гемодннамнкн прп заболеваннях сосудов ннжннх конечностей. М., 1974.
    
    
    БЎСЕЛ Аляксей Уладзіміравіч (н. 27.12.1956, Мінск), бел. вучоны ў галіне дарожнага будва і інжынернай экалогіі. Др тэхн. н. (1999). Скончыў Бел. політэхн. інт (1978), дзе працаваў у 1978— 84. 3 1989 у Бел. політэхн. акадэміі, з 1999 у Бел. дарожным НДІ (нам. ген. дырэктара). Навук. працы ў галіне дарожнага будва і інжынернай экалогіі. Распрацавана тэорыя блакіравання экалагічна небяспечных забруджвальнікаў у структуры дарожнабуд. матэрыялаў, новыя тэхналогіі атрымання дарожнабуд. матэрыялаў з адходаў прамсці (адпрацаваных фармовачных сумесей ліцейнай вытвсці, глінасалявых шламаў і тэхн. солі Салігорскіх калійных камбінатаў і інш.). Прапанаваў новы спосаб ачысткі газавых выкідаў з дапамогай ультрафіялетавага выпрамянення.
       Тв.: Йнженерная экологня дорожностронтельных матерналов. Мн., 1997.
    
    БЎСЛАЎКА, біялагічны заказнік у Бярозаўскім і Пружанскім рнах Брэсцкай вобл. ў межах вадазбору рэк Хатава і Радагошч і вадасховішча Сялец. Засн. ў 1997 для аховы ў натуральным стане унікальных прыродных комплексаў з папуляцыямі рэдкіх і знікаючых відаў раслін і жывёл. Пл. 7936 га. У рэльефе пераважаюць дэнудаваныя озы і камы водналедавіковага паходжання. Глебы алювіяльныя і дзярновападзолістыя глеевыя пясчаныя, супясчаныя і інш. Пераважаюць лясы (каля 80% тэр.) хваёвыя, чорнаальховыя і інш. Шмат лек. раслін: ядловец, багун, брусніцы, талакнянка; у Чырв. кнізе кураслеп лясны, гарлачык белы і інш. У фауне шмат прамысл. відаў жывёл: дзік, лось, алень, казуля, куніца, цецярук, глушэц і інш.; у Чырв. кнізе барсук, арланбелахвост, шэры журавель, вялікі кулон, вялікі бугай і ІНШ. П./.Лабанок.
    
    БУСЬКб Віталь Мікалаевіч (н. 29.1.1954, Мінск), бел. вучоныэканаміст. Др эканам. н. (2001). Скончыў Бел. інт нар. гаспадаркі (1975). Працаваў з 1975 у Інце эканомікі АН Беларусі, з 1988 у Мінскай вышэйшай парт. школе, з 1991 у Мінве па кіраванні дзярж. маёмасцю (саветнік), у Мінве працы Рэспублікі Беларусь (пам. міністра). 3 1994 у Бел. фондавай біржы (нач. аддзела), адкрытым акц. тве «Набытакплюс» (нам. дырэктара). У 1993—94 і з 1999 у Інце эканомікі Нац. АН Беларусі (заг. сектара гісторыі эканам. вучэнняў). Навук. працы па праблемах макраэканомікі, прыватызацыі, дэманапалізацыі і развіцця рынку каштоўных папер у пераходнай эканоміцы, гісторыі і эвалюцыі эканам. думкі Беларусі. Даследуе ўклад бел. вучоных у развіццё нац. эканам. навукі (Г.І.Гарэцкага, ТФ.Домбаля, С.П.Маргелава, У.І.Пічэты, А.А.Смоліча і інш.), эканам. погляды бел. дзярж. дзеячаў (і.Адамовіча, А.БончАсмалоўскага, І.Васілевіча, С.Карпа, А.Чарвякова і інш.). Адзін з аўтараў прац «Асновы банкаўскай справы» (1999), «Асновы
    
    
    БЯЛОРУСКЕ          357
    
    макраэканомікі» (2001), «Макраэканоміка: сацыяльнаарыентаваны падыход» (2003).
       Тв.: Экономнческая мысль Белорусснн середмны XIX — начала XX в. М., 1990; Экономнческая мысль Беларусм в пернод НЭПа (20е гг.). Мн., 2000; Онн былн первымн экономмстамнакадемнкамн Беларусн. Мн., 2001 (разам з П.Г.Нікіценкам); Вклад ученых БГУ в развнтне экономнческого образовання a экономмческой мыслн Беларусн. Мн., 2002 (у сааўт); Экономмческая мысль Беларусн (февраль 1917 г. — март 1921 г.). Мн., 2002 (разам з С.І.Якімчанка).
    
    
    БУШ (Bush) Джордж Уокер (н. 6.7.1946, г. НьюХейвен, штат Канектыкут, ЗША), дзяржаўны і паліт. дзеяч ЗША. Чл. Рэспубліканскай партыі. Сын Дж.Г.У.Буша. Скончыў Іельскі унт, Гарвардскую школу бізнесу (1975). Займаўся нафтавым бізнесам. Губернатар штата Тэхас (1994—2001). 43і прэзідэнт 3H1A (з 2001). Пасля тэр. актаў 11.9.2001 у НьюЙорку і Вашынгтоне абвясціў гал. знешнепаліт. мэтай сваёй адміністрацыі «барацьбу з міжнар. тэрарызмам». Абвінаваціў рух талібаў у Афганістане ва ўкрывальніцтве арганізатараў тэрарыст. атак 11.9.2001 у ЗША. Восенню 2001 дапамог узбр. сілай «паўночнаму альянсу» скінуць рэжым талібаў і аднавіць сваю ўладу ў краіне. У сак.—крас. 2003 з мэтай ліквідацыі мяркуемай зброі масавага знішчэння ў Іраку без санкцыі ААН правёў (у саюзе з Вялікабрытаніяй) ваенную акцыю супраць гэтай краіны. У выніку быў звергнуты іракскі прэзідэнт С.Хусейн і ўсталяваны ваен,паліт. кантроль ЗША над Іракам.
    
    БЎШЧЫК Васіль Васілевіч (н. 26.2.1952, в. Вяршок Баранавіцкага рна Брэсцкай вобл.), бел. палітолаг, філосаф і сацыёлаг. Др паліт. н. (2001), канд. філас. н. (1988). Скончыў БДУ (1977). Настаўнічаў, працаваў інжынерамсацыёлагам у ВА «Мінскпрамбуд». 3 1980 у Бел. філіяле Усесаюзнага НДІ працы Дзяржбуда СССР. 3 1985 у Інце філасофіі і права АН Беларусі. 3 1990 вучоны сакратар, нам. дырэктара, в.а. дырэктара, заг. аддзела паліталогіі Інта сацыялогіі Нац. АН Беларусі. 3 2002 у Бел. пед. унце імя М.Танка (з 2003 заг. кафедры). Навук. працы па праблемах паліталогіі, сацыялогіі працы, паліт. і эканам. сацыялогіі, сац.паліт. працэсаў, жыццядзейнасці індывіда ў эканам., паліт. і сацыякульт. умовах пераходнага перыяду і трансфармацыі грамадства.
    
    
       7в.: Человек я обшество в условнях соцнальнополнтнческнх преобразованнй. Мн., 1999; Рыночные преобразованяя в Беларусм: Соцнол. оценка // Обшество н экономяка. 1999. № 1; Трудовой коллектнв н рынок: опыт соцнологнческого аналнза. Мн., 1999 (разам з С.А.Шавелем); Полмтнческне элнты Росснм н Беларусн: (Соцнол. н полнтол. аналнз). Мн., 2000 (у сааўт.); Соцнологмческнй аналнз н прбгнознрованне дннамнкн соцнальных процессов // Наука — народному хозяйству. Мн., 2002.
    
    БЫСТРЭНІН Вячаслаў Аляксандравіч (н. 3.3.1930, г. Чэлябінск, Расія), расійскі і бел. вучоны ў галіне отарыналарынгалогіі. Др мед. н. (1973), праф. (1977). Скончыў Чэлябінскі мед. інт (1954). 3 1962 у Свярдлоўскім мед. інце. 3 1973 у Бел. інце ўдасканалення ўрачоў (заг. кафедры). Распрацаваў і ўкараніў у практыку шэраг арыгінальных хірург. методык і інструментаў для отарыналарынгалогіі.
    
    БЫШНЁЎ Ігар Іванавіч (н. 7.1.1964, в. Халамер’е Гарадоцкага рна Віцебскай вобл ), бел. вучоныарнітолаг, эколаг, рэжысёр дакумент. кіно. Канд. біял. н. (1999). Скончыў БДУ (1985). 3 1985 працаваў у Бярэзінскім біясферным запаведніку, з 1999 дырэктар па развіцці рэсп. тва «Ахова птушак Беларусі». Даследуе згуртаванні птушак прыродных экасістэм Беларусі. Аўтар манаграфіі «Атлас наземных пазваночных: Бярэзінскі біясферны запаведнік» (1997), навук.папулярных кніг «Птушкі над Бярэзінай», «Біясферны запаведнік на Бярэзіне» (абедзве 1993, апошняя ў сааўт.), альбомаў пра скарбы бел. прыроды і інш. У дакумент. кіно з 1999. Заснаваў экалагічны кірунак у бел. дакументалістыцы. Зняў цыкл відэафільмаў, прысвечаных прыродзе Беларусі: «Жывая вада», «Лясныя хованкі» (за абодва прызы міжнар. экалагічнага форуму «Экарай» у г. Райград, за апошні прыз міжнар. тэлефоруму ў г. Ялта, Украіна), «Жывыя сведкі ледавікоў» (усе 2000), «Апошнія арлы», «Жабы на дарогах» (прыз Міжнар. кінафестывалю экалагічных фільмаў «Зялёны погляд» у С.Пецярбургу), «Чаму ў бабра падрапаны нос» (усе 2002, за апошні прыз Міжнар. кінафестывалю відэафільмаў «Славянскае юнайтва: мары і надзеі» ў Маскве). Сярод інш. работ у кіно: цыкл фільмаў «У царстве бакланаў і чапляў» (2001, дыплом Міжнар. фестывалю фільмаў пра нан. паркі свету ў г. Сондрыо, Італія), «Жабы на дарогах», «Апошнія арлы» (абодва 2002, за цыкл гранпры Міжнар. кінафестывалю экалагічных фільмаў у г. ХантыМансійск, Расія), «Беларусь — некранутая прырода ў цэнтры Еўропы» (2003). В.Ф.Нячай.
    
    Б’ЮКІНЕН (Buchanan) Джэймс Макджыл (н. 2.10.1919, Мерсерсберг, ЗША), амерыканскі эканаміст. Др (1948). Скончыў унт Тэнесі (1941) і Чыкагскі унт. У 2ю сусв. вайну служыў у штабе Ціхаакіянскага флоту ЗША на базе ПёрлХарбар і вве Гуам. 3 1948 выкла
    
    
    даў ва унтах Тэнесі, Фларыдскім, Віргінскім (у г. Шарлатсвіл). У 1957 заснаваў (з Дж. Уорэнам Натэрам) Цэнтр даследаванняў у галіне паліт. эканоміі імя Т.Джэферсана (дырэктар цэнтра ў 1957—Ф9). 3 1969 праф. у Віргінскім політэхн. інце, Дзярж. унце Блэксберга, з 1983 —унта Дж. Мейсана; заснаваў (з Г.Талакам) Цэнтр вывучэння грамадскага выбару. Значны яго ўклад у даследаванне дагаворных і канстытуцыйных асноў тэорыі прыняцця эканам. і паліт. рашэнняў. Аўтар прац «Вылічэнне згоды» (1962, з Талакам), «Грамадскія фінансы і дэмакратычны працэс» (1967), «Попыт і прапанова грамадскіх тавараў» (1968), «Межы свабоды: паміж анархіяй і Левіяфанам» (1975), «Дэмакратыя ў дэфіцыце» (1977, з Р.Е.Вагнерам), «Улада абкладаць падаткам» (1980, з Дж.Брэнанам) і інш. Нобелеўская прэмія 1986. У.Я.Калаткоў.
    
    БЯЛЁЦКІ Аляксандр Валянцінавіч (н. 14.10.1957, г. Чэрвень Мінскай вобл.), бел. вучоны ў галіне траўматалогіі і артапедыі. Др мед. н. (1997), праф. (1998). Скончыў Мінскі мед. унт (1980), дзе і працуе з 1990 (з 2003 кіраўнік аддз. дзіцячай артапедыі і траўматалогіі). Прэзідэнт тва траўматолагаўартапедаў Беларусі, нац. сакратар Сусв. кангрэса траўматалогаўартапедаў на Беларусі. Навук. працы прысвечаны дзіцячай артапедыі.
       Тв:. Леченне поврежденнй врашательной манжеты плеча. Мн., 2001 (разам з Я.Р.Макарэвічам); Курс лекцый по детской ортопеднн. Мн., 2003 (разам з М.А.Герасіменкам).
    
    БЯЛКЙЎСКІ Уладзімір Іванавіч (4.2.1931, в. Некрашова Сенненскага рна Віцебскай вобл. — 12.6.2003), бел. вучоны ў галіне выкарыстання тарфяных глеб. Др с.г. н. (1994). Акад. Міжнар. акадэміі экалогіі (1997). Скончыў БСГА (1955). 3 1961 у Мінве сельскай гаспадаркі Беларусі (гал. аграном, нач. аддзела). 3 1968 нам. дырэктара, з 1987 гал. навук. супрацоўнік Бел. НДІ меліярацыі і лугаводства. Навук. працы па аграэкалагічных праблемах с.г. выкарыстання і прадаўжэння даўгавечнасці асушаных тарфяных глеб. Распрацаваў тэхналогію і сродкі механізацыі для пераўтварэння спрацаваных тарфянікаў у тэхнагенныя, экалагічна больш устойлівыя глебы, тэхналогію паляпшэння ўласцівасцей тарфяных глеб шляхам абагачэння іх мінер. кампанентамі.
       Тв:. Структурная мелнорацня мелкозалежных торфяняков. Мн., 1985; Плодородне н нспользованне торфяных почв. Мн., 1991 (разам з В.М.Гарошкам).
    
    «БЯЛОРЎСКЕ ЗЭШЫТЫ ГІСТО
    РЫЧНЭ»